Ngày làm việc thứ 14, Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa 14: Triển khai đồng bộ giải pháp, tạo chuyển biến tích cực trên các lĩnh vực

Đại biểu Mai Thị Ánh Tuyết (Đoàn An Giang) nêu ý kiến chất vấn. Ảnh: TTXVN

Sáng 6-6, trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội về những điểm nghẽn của ngành Du lịch, Bộ trưởng Bộ VH-TT- DL Nguyễn Ngọc Thiện cho biết: Điểm nghẽn đầu tiên là về hạ tầng. Nhiều sân bay nhỏ, không đủ chỗ đỗ máy bay, hành khách phải chờ đợi lâu. Tiếp đến là điểm nghẽn về thị thực. Cuối cùng là nguồn nhân lực chất lượng cao về du lịch của Việt Nam thiếu, nhất là với vị trí quản lý khách sạn 4-5 sao, gần như phải thuê người nước ngoài...

Với chất vấn của đại biểu Đôn Tuấn Phong (Đoàn An Giang) về tỷ lệ khách quốc tế quay trở lại Việt Nam thấp và giải pháp khắc phục, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện cho hay, theo điều tra xã hội học, tỷ lệ khách quốc tế quay lại Việt Nam là khoảng 40%. “Hiện nay, khách du lịch đến Việt Nam chủ yếu là tham quan, ăn ở, còn mua sắm rất ít. Vì vậy, chúng ta cần đa dạng hóa sản phẩm du lịch”- Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện thông tin.

Chưa phát hiện hiện tượng kinh doanh tôn giáo

Sau phần trả lời chất vấn của Bộ trưởng Bộ VH-TT-DL Nguyễn Ngọc Thiện, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Lê Vĩnh Tân tham gia giải trình về hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo.

Trả lời câu hỏi của đại biểu về việc có chuyện “kinh doanh chùa” hay không? Bộ trưởng Lê Vĩnh Tân nêu, theo quy định của pháp luật Việt Nam và Hiến chương Giáo hội Phật giáo Việt Nam không có quy định về việc “kinh doanh chùa”. Thực hiện chức năng quản lý nhà nước về hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo, Bộ Nội vụ chưa phát hiện hành vi “kinh doanh chùa” nhằm mục đích trục lợi.

Trước ý kiến đại biểu cho rằng, một số cán bộ “góp tiền” xây chùa để kinh doanh, Bộ trưởng cho biết, theo báo cáo của Ban Tôn giáo Chính phủ và Bộ Nội vụ, đến nay chưa phát hiện cán bộ, công chức nào góp tiền xây chùa để kinh doanh trục lợi.

Để khắc phục tình trạng lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo hoạt động mê tín dị đoan, trục lợi, Bộ trưởng Bộ Nội vụ cho biết, Bộ sẽ đề xuất Chính phủ ban hành các văn bản quy phạm pháp luật để cụ thể hóa Luật Tín ngưỡng, tôn giáo, trong đó có nghị định xử phạt vi phạm hành chính về lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo; không để xảy ra các hoạt động lợi dụng tín ngưỡng để làm lệch chuẩn đạo đức, phản văn hóa, trái với thuần phong mỹ tục Việt Nam.

Bảo đảm quyền tự do tôn giáo, tín ngưỡng của công dân

Cuối phiên chất vấn ngày 6-6, Phó thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam giải trình trước Quốc hội về vấn đề bảo vệ ngôn ngữ tiếng Việt; công tác đấu tranh với hành vi mê tín, dị đoan, trục lợi tâm linh…

Về vấn đề bảo vệ ngôn ngữ tiếng Việt, Phó thủ tướng Vũ Đức Đam cho biết, nội dung này có khung pháp lý trong Hiến pháp và văn bản pháp luật khác. Các quy định này không ngừng được hoàn thiện, bổ sung, sửa đổi, khi ban hành được thực hiện nghiêm, ai vi phạm phải bị xử lý. Trong chương trình soạn thảo sách giáo khoa mới, Chính phủ chỉ đạo Bộ Giáo dục - Đào tạo đặc biệt lưu ý vấn đề sự trong sáng của tiếng Việt ngay trong sách giáo khoa từ mẫu giáo trở lên.

Liên quan đến hành vi lợi dụng tâm linh, tôn giáo, tín ngưỡng để trục lợi, Phó thủ tướng Vũ Đức Đam khẳng định, các vi phạm cần được xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật, các tổ chức tôn giáo cũng cần xử lý thật nghiêm. Tuy nhiên, Phó thủ tướng cho rằng, xử lý vấn đề này không chỉ bằng pháp luật, quy định mà còn phải tuyên truyền, phổ biến, vận động, đặc biệt là vai trò của các tổ chức tôn giáo.

Giải trình 5 nhóm vấn đề đại biểu quan tâm

Tiếp đó, thay mặt Chính phủ, Phó thủ tướng Chính phủ Phạm Bình Minh báo cáo về tình hình kinh tế - xã hội tháng 5 và 5 tháng năm 2019; giải trình một số vấn đề đại biểu quan tâm.

Giải trình nhóm vấn đề về việc thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công, Phó thủ tướng Phạm Bình Minh cho biết: Tình hình thực hiện giải ngân thời gian qua chuyển biến tích cực. Giải ngân 5 tháng đạt gần 100.000 tỷ đồng, bằng 29% mức kế hoạch, cao hơn so với cùng kỳ năm 2018.

Về phát triển doanh nghiệp, theo Phó thủ tướng Phạm Bình Minh, hiện cả nước có hơn 730 nghìn doanh nghiệp đang hoạt động, hơn 100 nghìn doanh nghiệp thành lập mới mỗi năm.

Về khắc phục bất cập trong kỳ thi THPT quốc gia năm 2018, Phó thủ tướng khẳng định, từ năm 2016 đến nay, việc tổ chức các kỳ thi THPT quốc gia đạt nhiều kết quả tích cực, giảm áp lực cho học sinh, phụ huynh và giảm chi phí xã hội. Tuy nhiên, thực tế triển khai phát sinh tiêu cực, gian lận trong thi cử tại một số địa phương; trong đó kỳ thi năm 2018 vừa qua, có hơn 500 bài thi tại Hà Giang, Sơn La, Hòa Bình được nâng điểm.

Ngay sau khi có thông tin về hiện tượng gian lận trong thi cử, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương xác định, điều tra, xử lý nghiêm các sai phạm.

Về kỳ thi THPT quốc gia năm 2019, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Giáo dục - Đào tạo rà soát, hoàn thiện các quy định của pháp luật liên quan để khắc phục những bất cập, giám sát chặt chẽ các khâu trong quy trình tổ chức kỳ thi, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng để bảo đảm kỳ thi diễn ra nghiêm túc, khách quan, công bằng.

Về đạo đức xã hội, theo Phó thủ tướng, thời gian gần đây, ở một số địa phương để xảy ra những vấn đề về đạo đức xã hội gây bất an, bức xúc trong nhân dân, một bộ phận giới trẻ bị ảnh hưởng tiêu cực bởi các sản phẩm, dịch vụ văn hóa thiếu lành mạnh, độc hại, xuất hiện lối sống ích kỷ, thực dụng, vô cảm... Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các cấp, các ngành tập trung xử lý, sớm khắc phục tình trạng này.

Về công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng, Chính phủ quan tâm, thực hiện các giải pháp điều tra, xử lý nghiêm nhiều vụ án tham nhũng về kinh tế nghiêm trọng như: Vụ Mobifone mua cổ phần của AVG; vụ án tại Công ty Gang thép Thái Nguyên...

Nhiều kịch bản ứng phó với chiến tranh thương mại Mỹ- Trung

Sau báo cáo, Phó thủ tướng bắt đầu trả lời chất vấn của các đại biểu. Theo Chủ tọa điều hành phiên chất vấn, có 42 đại biểu đăng ký đặt câu hỏi.

Đại biểu Nguyễn Anh Trí (Đoàn Hà Nội) nêu câu hỏi: cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung đang ở giai đoạn quyết liệt. Thái độ, ứng xử, hành động của chúng ta ra sao?

Theo Phó thủ tướng Phạm Bình Minh, căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc là vấn đề được không chỉ Việt Nam mà nhiều nước quan tâm. Cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc được đánh giá là một trong bốn “đám mây” bao phủ nền kinh tế thế giới.

Nền kinh tế Việt Nam có độ mở rất lớn, nên bất cứ biến động nào của kinh tế thế giới sẽ ảnh hưởng tới Việt Nam. Ngay khi tình trạng căng thẳng thương mại Mỹ - Trung bắt đầu xảy ra vào năm 2018, Chính phủ thành lập Ban chỉ đạo nghiên cứu, đánh giá tình hình để kiến nghị chính sách.

Để ứng phó với những tác động từ cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung, Chính phủ xây dựng nhiều kịch bản, đề án để bảo đảm nền kinh tế tiếp tục phát triển, duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát, bảo đảm tỷ giá, nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp trong xuất nhập khẩu, cải thiện môi trường đầu tư để bảo đảm khả năng cạnh tranh. Hiện nay xu hướng chuyển dịch đầu tư nước ngoài vào Việt Nam đang tăng lên. Chúng ta phải hết sức cảnh giác với việc có thể hàng hóa của các nước xuất khẩu qua thị trường Việt Nam để tránh đánh thuế cao. Tăng cường phòng vệ, ngăn ngừa gian lận thương mại là biện pháp cần thiết trong tình hình hiện nay. 

Hiệp định CTTPP bắt đầu phát huy tác dụng

Trả lời câu hỏi của đại biểu Đỗ Thị Thu Hằng (Đoàn Đồng Nai) về các giải pháp phát huy cơ hội và giải quyết vướng mắc khi triển khai các hiệp định thương mại tự do (FTA), nhất là Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CTTPP), Phó thủ tướng Phạm Bình Minh cho biết: Sau khi Hiệp định CTTPP có hiệu lực vào ngày 14-1-2019, Thủ tướng Chính phủ ban hành kế hoạch thực hiện, xác định nhiệm vụ và yêu cầu các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch hành động. Đến nay, 21 bộ, ngành, 54 địa phương ban hành kế hoạch hành động. Chính phủ sửa đổi, bổ sung 8 luật có liên quan tới việc thực hiện CTTPP.

Theo Phó thủ tướng, bước đầu thực hiện hiệp định, kim ngạch thương mại của Việt Nam so với một số nước tăng lên. Trong 5 tháng đầu năm 2019, thương mại của Việt Nam với Canada tăng 7%, với Mexico tăng 8%, Nhật Bản tăng 4%... so với cùng kỳ năm ngoái. Điều đó cho thấy, Hiệp định CTTPP bắt đầu phát huy tác dụng, cần tận dụng để phát huy hoạt động xuất, nhập khẩu đối với các thị trường tham gia CTTPP.

Về thách thức, đây là hiệp định tự do thế hệ mới có tiêu chuẩn cao, quy định chặt chẽ về xuất xứ hàng hóa nên Việt Nam có nguy cơ phải đối mặt với tình trạng gian lận từ hàng hóa nước ngoài và có rủi ro xảy ra tranh chấp về đầu tư.

Để đối phó với những thách thức này, Phó thủ tướng đề xuất giải pháp bao gồm hoàn thiện khung pháp lý; nâng cao hiệu quả tuyên truyền các cam kết của Việt Nam để doanh nghiệp hiểu rõ cơ hội và thách thức; nâng cao khả năng cạnh tranh của nền kinh tế và của doanh nghiệp.

Dân chủ, thẳng thắn, xây dựng trong chất vấn và trả lời

Sau 2,5 ngày làm việc khẩn trương, trách nhiệm, cuối giờ sáng 6-6, Quốc hội hoàn thành phiên chất vấn và trả lời chất vấn 4 nhóm vấn đề.

Phát biểu kết thúc phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đánh giá: Các nội dung được lựa chọn để chất vấn tại kỳ họp rất đúng và trúng các vấn đề về kinh tế- xã hội, đời sống..., được nhân dân, cử tri cả nước và đại biểu Quốc hội quan tâm. Qua 2,5 ngày diễn ra phiên chất vấn và trả lời chất vấn, có 230 lượt đại biểu tham gia chất vấn và tranh luận. Phiên chất vấn diễn ra trong không khí dân chủ, thẳng thắn, trách nhiệm và xây dựng.

Các thành viên Chính phủ không né tránh những vấn đề khó, phức tạp; có giải trình làm rõ những vấn đề đại biểu nêu, đồng thời nghiêm túc, thẳng thắn nhận trách nhiệm về những mặt còn hạn chế của ngành, lĩnh vực mình phụ trách; đưa ra các cam kết khắc phục nhằm tạo chuyển biến trong thời gian tới.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân hoan nghênh sự nghiêm túc, cầu thị, trách nhiệm cao của Chính phủ, các bộ trưởng, trưởng ngành trong việc trả lời chất vấn và thực hiện những nội dung đã cam kết trước Quốc hội và cử tri cả nước từ những kỳ họp trước và tinh thần của kỳ họp này. Quốc hội yêu cầu Chính phủ, các cấp, các ngành nghiên cứu tiếp thu đầy đủ, nghiêm túc ý kiến của đại biểu Quốc hội của cử tri và nhân dân gửi đến kỳ họp và triển khai đồng bộ các giải pháp thiết thực nhằm tạo sự chuyển biến tích cực đối với các lĩnh vực thuộc trách nhiệm quản lý- Chủ tịch Quốc hội lưu ý.

Trên cơ sở kết quả của phiên chất vấn và trả lời chất vấn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ nghiêm túc nghiên cứu, chuẩn bị nghị quyết để trình Quốc hội xem xét, thông qua vào cuối kỳ họp, làm cơ sở pháp lý cho việc thực hiện và giám sát việc thực hiện, đáp ứng yêu cầu và nguyện vọng của cử tri và nhân dân.

Thảo luận, cho ý kiến 2 dự thảo luật

Trong phiên làm việc chiều 6-6, Quốc hội nghe Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng và Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh trình bày Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Chứng khoán (sửa đổi).

Dự án luật trình xin ý kiến Quốc hội gồm 10 chương, 135 điều (sửa đổi 98 điều, bổ sung 29 điều, bãi bỏ 30 điều và giữ nguyên 8 điều so với Luật Chứng khoán hiện hành). Dự thảo luật về cơ bản bảo đảm tính hợp hiến, tương thích với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

 Một số vấn đề xin ý kiến của các đại biểu Quốc hội tại Kỳ họp thứ 7, gồm: Phạm vi điều chỉnh; điều kiện chào bán chứng khoán ra công chúng của công ty đại chúng và điều kiện trở thành công ty đại chúng; điều kiện chào bán thêm cổ phiếu ra công chúng của công ty đại chúng; chào bán chứng khoán riêng lẻ của doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; điều kiện chào bán trái phiếu riêng lẻ; vị trí, quyền hạn, nhiệm vụ của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước; tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán và lưu ký, bù trừ chứng khoán; thanh tra, xử lý vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán; hoạt động của tổ chức xã hội-nghề nghiệp trong lĩnh vực chứng khoán; quản trị công ty đại chúng; tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam; điều khoản chuyển tiếp…

Tiếp đó, Quốc hội nghe Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ngô Xuân Lịch và Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội Võ Trọng Việt trình bày Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Dân quân tự vệ (sửa đổi).

Theo đó, việc sửa đổi luật nhằm tiếp tục thể chế hóa các chủ trương, chính sách của Đảng, quy định của Hiến pháp năm 2013 về nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc; đồng thời khắc phục những hạn chế, khó khăn, vướng mắc, bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện Luật Dân quân tự vệ hiện hành, bảo đảm sự đồng bộ, tính thống nhất với Luật Quốc phòng sửa đổi năm 2018 và một số luật khác có liên quan trong hệ thống pháp luật, góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý về dân quân tự vệ, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của lực lượng này trong tình hình mới. Dự thảo luật trình Quốc hội gồm 8 chương, 50 điều (giảm 1 chương, 16 điều so với Luật Dân quân tự vệ năm 2009). Một số vấn đề xin ý kiến của các đại biểu Quốc hội tại kỳ họp gồm: Vị trí, chức năng của dân quân tự vệ; nguyên tắc tổ chức, hoạt động của dân quân tự vệ; nhiệm vụ của dân quân tự vệ; tổ chức, mở rộng lực lượng dân quân tự vệ; tổ chức tự vệ trong doanh nghiệp; hệ thống chỉ huy dân quân tự vệ; Ban chỉ huy quân sự cấp xã, thôn...

Sau đó, các đại biểu Quốc hội tham gia thảo luận tổ về hai dự án luật này.

Hôm nay, Quốc hội làm việc tại hội trường./.