Thúc đẩy tiến trình hòa bình trên bán đảo Triều Tiên: Nỗ lực tạo xung lực mới
Tàu chở hàng viện trợ nhân đạo của Hàn Quốc vào Nhà ga Panmun ở thị trấn biên giới Kê-xâng, Triều Tiên.
Việc nhà lãnh đạo Hàn Quốc lựa chọn thủ đô Hen-xin-ki làm điểm đến đầu có những lý do nhất định. Phần Lan sẽ nắm giữ ghế Chủ tịch luân phiên Liên minh châu Âu (EU) từ ngày 1-7 và quốc gia này cũng được biết đến là nước đi đầu trong tiến trình Henxin-ki với những nỗ lực nhằm giảm thiểu căng thẳng giữa Liên Xô (trước đây) và phương Tây trong thời kỳ Chiến tranh lạnh. Nội dung chính trong cuộc gặp giữa Tổng thống Mun và Tổng thống Phần Lan Xau-li Ni-ni-xtô là phương án phối hợp kiến tạo hòa bình trên bán đảo Triều Tiên, tăng cường hợp tác song phương hiệu quả và thực chất. Nhà lãnh đạo Hàn Quốc trình bày lộ trình hòa bình trên bán đảo Triều Tiên, đồng thời đề nghị sự ủng hộ của Phần Lan.
Tại Na Uy - nước thiết lập quan hệ ngoại giao với Hàn Quốc từ 60 năm trước, vấn đề Triều Tiên được đặc biệt nhấn mạnh đúng vào ngày kỷ niệm một năm diễn ra Hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều lần đầu ở Xin-ga-po. Tổng thống Mun Chê-in hy vọng sẽ gặp nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Châng Un trước khi diễn ra chuyến thăm Hàn Quốc của Tổng thống Mỹ Đô-nan Trăm vào cuối tháng này, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của việc sớm nối lại đối thoại Mỹ - Triều. Theo Tổng thống Mun Chê-in, việc nhà lãnh đạo Triều Tiên mới đây gửi thư cho Tổng thống Mỹ cho thấy xung lực đối thoại còn. Tuy nhiên, xung lực đó có thể tiêu tan, nếu thế bế tắc trong tiến trình đàm phán về phi hạt nhân hóa hiện nay tiếp tục kéo dài. Tổng thống Mun Chê-in khẳng định Hàn Quốc sẽ kiên định để đạt được hòa bình, đồng thời nhắc đến khái niệm "hòa bình tích cực" của nhà xã hội học nổi tiếng người Na Uy Giô-han Gan-tung, tức không chỉ dừng lại ở một nền “hòa bình thụ động” không chiến tranh hay xung đột vũ trang, mà là nền hòa bình mang lại lợi ích cho cuộc sống của người dân thông qua giao lưu và hợp tác một cách tích cực.
Việc Tổng thống Mun Chê-in chọn Thụy Điển trong chuyến thăm này mang tính biểu tượng và có chủ đích. Thụy Điển hiện có ba phái bộ ngoại giao tại Xơun, Bình Nhưỡng và làng đình chiến Pan-mun-chơm bên trong Khu phi quân sự (DMZ), có mối quan hệ lâu năm với Triều Tiên. Phái đoàn ngoại giao Thụy Điển ở Bình Nhưỡng là cơ quan đại diện ngoại giao đầu tiên của phương Tây được thiết lập ở Triều Tiên từ năm 1975. Đặc biệt, Đại sứ quán Thụy Điển bảo vệ các lợi ích ngoại giao của Mỹ, Ca-na-đa và Ô-xtrâyli-a ở Triều Tiên, đồng thời được coi là kênh liên lạc quan trọng không chính thức giữa Mỹ và Triều Tiên.
Phát biểu trước Quốc hội Thụy Điển, ông Mun Chê-in hối thúc Bình Nhưỡng tiếp tục đối thoại, bất kể là song phương hay đa phương, cho đến khi giành được lòng tin của cộng đồng quốc tế. Theo ông, hòa bình chỉ có thể đạt được thông qua các biện pháp hòa bình và đối thoại chứ không phải vũ khí hạt nhân. Do đó, Triều Tiên cần cho cộng đồng quốc tế thấy được cam kết dỡ bỏ hoàn toàn vũ khí hạt nhân và thiết lập cơ chế hòa bình. Trong một thông điệp ngầm gửi tới Mỹ, Tổng thống Mun Chê-in nêu rõ mỗi hệ thống chính trị đều cần được tôn trọng và bảo đảm. Nếu Triều Tiên đi theo con đường đối thoại, không ai được phép đe dọa hệ thống chính trị hay an ninh của quốc gia này, bởi đối thoại dựa trên lòng tin là phương pháp để giải quyết mọi vấn đề. Ông cũng bảo đảm rằng các lệnh trừng phạt đối với Triều Tiên sẽ được dỡ bỏ ngay lập tức nếu Bình Nhưỡng thể hiện nỗ lực phi hạt nhân hóa chân thành.
Như vậy, chuyến thăm 3 nước Bắc Âu của Tổng thống Mun Chê-in rõ ràng trong kế hoạch kêu gọi sự ủng hộ của nhiều nước đối với ý tưởng hòa bình của ông trước thềm một loạt cuộc gặp, trong đó có cuộc thảo luận với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Đô-nan Trăm nhân dịp Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) dự kiến diễn ra tại Ô-xa-ca (Nhật Bản) vào cuối tháng này. Hy vọng nỗ lực của Tổng thống Mun Chê-in sẽ tạo động lực mới có thể giúp tháo gỡ thế bế tắc hiện nay chung quanh vấn đề phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên, từ đó thúc đẩy tiến trình đối thoại để biến những cam kết mà các bên liên quan đạt được trước đó sớm trở thành hiện thực.