Chủ động tận dụng cơ hội, ứng phó với thách thức từ bên ngoài
Thương mại toàn cầu năm 2019 dự báo chỉ tăng 2,6% (mức tăng thấp nhất trong 10 năm qua). Giá dầu thô tiếp tục diễn biến phức tạp, khó đoán định. Theo Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh, cạnh tranh thương mại Mỹ - Trung đã, đang và sẽ tác động rất mạnh đến các thị trường xuất khẩu lớn của Việt Nam, điển hình như thị trường Trung Quốc. Bộ Công Thương đã có Đề án về phòng vệ thương mại báo cáo Thủ tướng Chính phủ để các bộ, ngành siết chặt quản lý, bảo đảm thực hiện đồng thời mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu nhanh nhưng phải bền vững và bảo vệ sản xuất trong nước.
Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Minh Hưng cho biết, những biến động trong 6 tháng đầu năm nay trên thị trường quốc tế cũng như trong khu vực rất khó đoán. Nếu không chủ động và linh hoạt sẽ khó giữ ổn định thị trường ngoại hối, tiền tệ. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, một trong những kết quả nổi bật của đất nước trong 6 tháng đầu năm 2019 là các cân đối lớn và ổn định kinh tế vĩ mô được bảo đảm trong bối cảnh thị trường quốc tế nhiều biến động, phức tạp, khó lường.
Đặc biệt, căng thẳng thương mại Mỹ- Trung đặt ra nhiều vấn đề lớn cần lưu tâm. Trong đó, việc hàng hóa của các doanh nghiệp nước ngoài “đội lốt” hàng Việt Nam để xuất khẩu nhằm lợi dụng hưởng ưu đãi về thuế xuất khẩu, nhất là xuất khẩu sang Mỹ. Thủ tướng yêu cầu phải kiểm tra, xử lý nghiêm, Bộ Công an lập các chuyên án phát hiện, ngăn chặn; các Bộ, ngành, địa phương phải quản lý chặt, nhất định không để xảy ra các vi phạm, làm ảnh hưởng lớn tới uy tín, quyền lợi của Việt Nam.
Từ sự phân tích đó, Thủ tướng lưu ý, 6 tháng cuối năm cần đặc biệt quan tâm ứng phó với các rủi ro bên ngoài. Không chỉ theo dõi, đánh giá, cập nhật thường xuyên mà phải có ngay các giải pháp phù hợp. Trong đó, cần chú trọng nhiều hơn phát triển thị trường trong nước, thị trường rộng lớn với gần 100 triệu dân. Đồng thời tận dụng cơ hội lớn từ các hiệp định thương mại tự do đã ký kết, đặc biệt là CPTTP; EVFTA; IPA... Thủ tướng yêu cầu theo dõi đánh giá, dự báo sớm tác động của thị trường tài chính tiền tệ quốc tế, có giải pháp kịp thời, bảo đảm ổn định lãi suất và tỷ giá, thị trường ngoại hối, tiếp tục tăng dự trữ ngoại hối, tạo bước đệm chống chọi với các cú sốc bên ngoài.
Các bộ, ngành, cơ quan của Chính phủ duy trì liên lạc thường xuyên với các cơ quan của Hoa Kỳ, có thông tin cụ thể, kịp thời để tránh những quyết định bất lợi cho Việt Nam trong phát triển kinh tế. Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh đề xuất, tập trung các giải pháp để khơi thông các thị trường Trung Quốc, không chỉ mở rộng các mặt hàng xuất khẩu chính ngạch (hiện có 8 mặt hàng được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc) mà cần đẩy nhanh hơn nữa tiến độ mở cửa thị trường, phối hợp chặt chẽ phía Trung Quốc để cấp phép cho các doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu hàng hoá vào thị trường này.
Đồng thời, tiếp tục thực hiện các giải pháp duy trì và phát triển, mở rộng hoạt động giao thương với các thị trường xuất khẩu đang phát triển tích cực, nhất là các thị trường mà Việt Nam đã ký các hiệp định thương mại tự do, trong thời gian qua có tăng trưởng cao, như Ca-na-đa, Chi-lê, hay Mê- hi–cô... Khẳng định tất cả nhu cầu về ngoại tệ của nền kinh tế đều được cân đối đầy đủ, nhưng Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Minh Hưng cho rằng không thể chủ quan, cần chuẩn bị đầy đủ công cụ, giải pháp để kiểm soát tốt tỷ giá một cách tốt nhất.
Như thế, những thách thức trong tăng trưởng kinh tế năm 2019 đối với cả nước và Hải Phòng là không nhỏ. Trong đó, nguy cơ, rủi ro từ bên ngoài tác động nhanh, khó lường, cần có sự quan tâm, xử lý kịp thời, với tinh thần chủ động mới có thể hạn chế thiệt hại, bảo đảm nhịp độ và mục tiêu tăng trưởng đề ra.