Đổ trộm rác thải xây dựng: Giám sát từ “đầu nguồn thải”
Nhức nhối nạn đổ trộm chất thải
Chất thải rắn xây dựng đổ tràn lan tại đoạn đê sông Lạch Tray đoạn qua thôn Trang Quan, xã An Đồng.
Tới khu vực bờ đê sông Lạch Tray thuộc địa phận thôn Trang Quan, xã An Đồng (huyện An Dương), không khó để bắt gặp những đống chất thải rắn xây dựng đổ tràn lan trên thân đê, có đoạn kéo dài mấy chục mét. Anh Nguyễn Văn Quỳnh, người dân thôn Trang Quan cho biết, thời gian gần đây, tình trạng xe ba gác chở chất thải xây dựng đổ trộm trên đê diễn ra phổ biến. Mặc dù UBND xã cắm biển “cấm đổ chất thải rắn xây dựng” nhưng nhiều người vẫn cố tình đổ trộm.
Theo ông Trần Văn Đại, Chủ tịch UBND xã An Đồng, tình trạng đổ trộm chất thải xây dựng diễn ra phức tạp, nửa cuối tháng 8-2019, UBND xã phát hiện kiểm tra, lập biên bản vi phạm hành chính, thu giữ phương tiện 7 trường hợp vi phạm đổ trộm vôi thầu, gạch vỡ, chất thải xây dựng ra hành lang đê sông Lạch Tray. Tuy nhiên, theo ông Đại để bắt “tận tay” trường hợp này gặp nhiều khó khăn, nhất là phải phát hiện đúng thời điểm đối tượng có hành vi đổ chất thải xây dựng trái phép mới có cơ sở để xử phạt. Trong khi các đối tượng thường lợi dụng giờ nghỉ trưa, ban đêm, ngày nghỉ để đổ trộm, quá trình diễn ra rất nhanh.
Ông Nguyễn Văn Hùng, Phó chủ tịch UBND phường Vĩnh Niệm (quận Lê Chân) cho biết: Trên địa bàn phường hiện triển khai nhiều dự án, công trình xây dựng như: khu đô thị cầu Rào 2; khu đô thị ven sông Lạch Tray; khu nhà ở thương mại Việt Phát… cộng với khoảng 300 công trình nhà ở dân sinh xây dựng mới, sửa chữa mỗi năm nên nhu cầu xử lý chất thải rắn xây dựng rất lớn. Do đó, thời gian qua, đoạn 5 km đê tả sông Lạch Tray, khu vực gầm cầu Niệm 2 và hai bên tuyến đường trục đô thị Hải Phòng… trên địa bàn phường thường xuyên xảy ra tình trạng đổ trộm chất thải rắn xây dựng, chất thải công nghiệp gây ô nhiễm môi trường, gây bức xúc trong dư luận. Riêng từ tháng 5 đến nay, UBND phường phát hiện, lập biên bản xử phạt hành chính 19 trường hợp, yêu cầu khắc phục hơn 50m3 chất thải rắn xây dựng, trong đó ngăn chặn kịp thời 4 vụ đổ trộm chất thải công nghiệp ra môi trường.
Bên cạnh tình trạng đổ trộm chất thải rắn xây dựng từ công trình dân dụng, tại một số công trình, dự án lớn, chủ đầu tư và đơn vị tư vấn giám sát chưa nghiêm túc trong việc quản lý, giám sát đơn vị vận chuyển dẫn tới việc đổ chất thải không đúng quy định, không đúng vị trí đăng ký. Nhất là một số dự án nạo vét, xây dựng cảng, các đơn vị sử dụng phương tiện xà lan xả đáy vận chuyển chất thải nên rất khó quản lý. Điển hình, ngày 5-3 vừa qua, tàu NĐ-3363 hợp đồng với Công ty TNHH MTV đóng tàu Nam Triệu chở 600 m3 bùn thải phát sinh trong quá trình nạo vét bến tàu. Tuy nhiên, khi đi đến khu vực gần cầu Bạch Đằng, tàu này mở van xả đáy, đổ số bùn thải xuống lòng sông.
Quản chặt từ “đầu nguồn”
Theo ông Nguyễn Xuân Mai, Phó chánh thanh tra Sở Xây dựng, riêng trong 6 tháng đầu năm 2019, trên địa bàn thành phố có 3.079 công trình xây dựng các loại, tăng 17% so với cùng kỳ năm 2018. Cùng với đó là lượng chất thải phát sinh khoảng 500-700 tấn/ngày. Từ năm 2012, UBND thành phố quy hoạch bãi xử lý chất thải rắn nhưng đến nay các vị trí này chưa được triển khai xây dựng dẫn tới tình trạng đổ trộm chất thải vẫn diễn biến phức tạp.
Tại phường Vĩnh Niệm (quận Lê Chân) để hạn chế tình trạng đổ trộm chất thải rắn xây dựng trên địa bàn, phường thành lập Tổ công tác gồm cán bộ UBND, công an phường, tổ quản lý đô thị, cảnh sát khu vực, bảo vệ tổ dân phố… hằng ngày thực hiện tuần tra, phát hiện, xử lý trường hợp vi phạm. Phường phổ biến, tuyên truyền pháp luật về môi trường đến người dân, các hộ có công trình xây dựng có trách nhiệm đổ các loại chất thải đúng nơi quy định; cắm biển báo khu vực cấm đổ chất thải. “Tuy nhiên, về lâu dài, phường mong thành phố sớm đầu tư xây dựng vị trí đổ chất thải rắn xây dựng để người dân biết và chấp hành”- ông Nguyễn Văn Hùng, Phó chủ tịch UBND phường Vĩnh Niệm đề xuất.
Thời điểm cuối năm khi hoạt động xây dựng tăng cao, để ngăn chặn việc đổ chất thải xây dựng trái phép, Thanh tra sở Xây dựng và chính quyền địa phương cần tăng cường quản lý rác từ “đầu nguồn thải”. Chính quyền các địa phương đẩy mạnh kiểm tra, xử lý nghiêm việc tập kết và đổ trộm rác, phế thải ra lòng đường, bãi đất trống trong khu dân cư; thường xuyên ra quân dọn vệ sinh môi trường, nhất là khu vực bãi đất trống, bờ đê, gầm cầu không để lưu cữu gây mất vệ sinh môi trường, mỹ quan đô thị. Đối với những trường hợp đề nghị cấp giấy phép xây dựng, chính quyền địa phương và Sở Xây dựng yêu cầu cam kết và phải xuất trình được hợp đồng vận chuyển, xử lý phế thải xây dựng theo quy định, mới cấp giấy phép. Lực lượng Cảnh sát Môi trường, Thanh tra Xây dựng phối hợp xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm tạo sự răn đe trong xã hội…/.
Theo Quyết định của UBND thành phố quy hoạch 5 vị trí xử lý chất thải rắn xây dựng gồm: phía sau nhà máy xử lý rác Tràng Cát (quận Hải An), diện tích gần 5 ha; phía nam khu công nghiệp bến Rừng (huyện Thủy Nguyên), diện tích 3 ha; phía sau khu xử lý nước thải Đồng Hòa (quận Kiến An), diện tích 3 ha; phường Bàng La (quận Đồ Sơn), diện tích 3 ha và ở khu vực cây xanh phía Tây Bắc khu công nghiệp Vật Cách (huyện An Dương), diện tích 3 ha.