Tăng cường quản lý hoạt động mô-tô chở hành khách: Sớm có hệ thống văn bản quản lý phù hợp
Khu vực Bến xe Niệm Nghĩa (quận Lê Chân) thường xuyên có hàng chục người làm nghề xe ôm đón khách.
- Luật sư nhận định như thế nào về việc tính pháp lý của đề xuất gắn phù hiệu quản lý mô-tô, xe máy làm dịch vụ vận tải hành khách, hàng hóa?
- Thông tư số 08 năm 2009 của Bộ Giao thông- Vận tải hướng dẫn việc sử dụng xe thô sơ, xe gắn máy, xe mô-tô hai bánh, xe mô-tô ba bánh và các loại phương tiện tương tự để vận chuyển hành khách, hàng hóa. Theo đó, UBND cấp tỉnh quy định cụ thể phạm vi, tuyến đường hoạt động, thời gian hoạt động đối với từng loại phương tiện để bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường bộ; cũng như hoạt động dừng, đỗ, đón, trả hành khách và hàng hóa phải bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
Như vậy, việc yêu cầu gắn phù hiệu, quản lý đối với mô-tô, xe máy làm dịch vụ vận tải hành khách, hàng hóa phù hợp với quy định pháp luật.
- Thông tư 08-2009 của Bộ Giao thông - Vận tải có hiệu lực gần 10 năm nhưng đến nay vẫn chưa địa phương nào triển khai, vậy hệ lụy của việc này là gì?
- Hoạt động vận tải hành khách, hàng hóa bằng mô-tô, xe máy hay còn gọi là "xe ôm" xuất hiện hàng chục năm nhưng việc quản lý chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra. Đến nay chưa có bất kỳ cơ quan nào thống kê số người hành nghề. Hơn nữa, tình trạng xe ôm rượt đuổi, tranh giành khách diễn ra khá phổ biến tại các bến xe Cầu Rào, Lạc Long, Niệm Nghĩa và những điểm dừng đỗ trả khách của xe ô-tô chuyên tuyến đường dài gây mất an ninh trật tự, an toàn giao thông.
Ngoài ra, khoảng hơn 1 năm nay, tại Hải Phòng và một số địa phương khác trong cả nước xuất hiện hình thức "xe ôm công nghệ". Chỉ tải ứng dụng Grab về điện thoại thông minh và đăng ký trong vòng 3 phút, bất kỳ ai cũng có thể trở thành người cung cấp dịch vụ vận tải hành khách bằng mô-tô, xe máy. Do đó, cơ quan chức năng cần triển khai quản lý hoạt động vận tải hành khách loại phương tiện này.
- Vậy, đối với dịch vụ này, nên tập trung quản lý như thế nào để tránh phiền hà cho người dân nhưng vẫn bảo đảm vai trò quản lý của nhà nước?
- Bản chất việc vận chuyển hành khách bằng bất kỳ phương tiện nào cũng cần bảo đảm 2 yếu tố là năng lực người điều khiển phương tiện và chất lượng phương tiện. Do đó, để quản lý hoạt động vận tải hành khách bằng mô-tô, xe máy cần có hệ thống văn bản phù hợp đối với hai yếu tố này.
Luật Giao thông đường bộ quy định khá rõ ràng về độ tuổi, yêu cầu sức khỏe đối với người điều khiển từng loại phương tiện như được phép điều khiển xe máy dưới 50 phân khối khi đủ 16 tuổi và trên 50 phân khối khi đủ 18 tuổi. Do vậy, căn cứ vào Luật này để ban hành văn bản quản lý đối với người hành nghề vận tải hành khách, hàng hóa bằng mô-tô, xe máy. Cùng với đó, người cung cấp dịch vụ này phải đăng ký với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để được cấp phép hoạt động, trong đó, quan trọng nhất chính là đăng ký vị trí dừng đỗ đón khách thường xuyên. Khi quản lý được việc đăng ký này sẽ hạn chế tình trạng tranh giành khách, gây mất trật tự an ninh. Nên xem xét giao việc đăng ký này cho UBND cấp xã để tạo thuận lợi cho người hành nghề xe ôm.
Hiện nay xe máy chưa được quản lý về chất lượng khi hoạt động. Do đó, ngoài yêu cầu phải trang bị mũ bảo hiểm đạt chất lượng cho hành khách, cần sớm ban hành các quy định hướng dẫn kiểm tra định kỳ chất lượng đối với các phương tiện hai bánh đăng ký dịch vụ vận tải hành khách, hàng hóa.
- Trân trọng cảm ơn luật sư!