Về vụ việc tự ý để các pho tượng tại khu vực Hai Cửa, xã Trân Châu, huyện Cát Hải: Sẽ xử lý nghiêm nếu lợi dụng hành nghề mê tín, dị đoan
Các pho tượng do ông Nguyễn Văn Học tự ý đặt thờ trong khu vực hang.
Trước đó, facebook cá nhân mang tên "Học Nguyễn" đưa thông tin huyện Cát Hải tổ chức cưỡng chế, di dời các pho tượng cổ do cá nhân này tìm thấy.
Qua xác minh được biết, chủ tài khoản facebook có tên "Học Nguyễn" là ông Nguyễn Văn Học, trú tại tổ dân phố Hùng Sơn, thị trấn Cát Bà (huyện Cát Hải). Làm việc với chính quyền địa phương, ông Học cho biết, vào tháng 3-2019, ông phát hiện 1 hang động ở Núi Một, khu vực Hai Cửa, xã Trân Châu (khu vực đã bàn giao cho công ty Vinaconex để triển khai dự án từ năm 2004) có chứa 9 pho tượng cổ, bao gồm 7 pho tượng bé, cao khoảng 50 cm, 2 pho tượng to, cao khoảng 80 cm. Các pho tượng đều được làm bằng gỗ. Sau khi phát hiện, ông nhờ 1 sư thầy người Thái Bình trực tiếp ra cúng, đồng thời gắn mới xi măng cho các pho tượng trên với mục đích để thờ cúng.
Nắm được vụ việc có biểu hiện tổ chức hoạt động thờ cúng đông người trái phép, UBND xã Trân Châu và các cơ quan liên quan tổ chức 2 buổi làm việc (vào ngày 26-6 và 2-7) yêu cầu ông Nguyễn Văn Học dừng các hoạt động liên quan đến tín ngưỡng tại hang. Đồng thời, ông Học phải chuyển toàn bộ đồ đạc ra khỏi hang, trả các pho tượng trên về đúng vị trí mà ông Học tìm thấy và bàn giao lại mặt bằng như cũ cho Công ty Vinaconex. Trong buổi làm việc này, ông Học ký cam kết sẽ thực hiện việc bàn giao lại mặt bằng trên. Tuy nhiên, đến ngày 17-7, ông Học vẫn chưa thực hiện nội dung cam kết dẫn đến việc người dân, phật tử, chủ yếu tại tổ dân phố Hùng Sơn, thị trấn Cát Bà đến thờ cúng, dâng hương tại hang. Ngày 18-9, UBND xã Trân Châu tiếp tục mời ông Học lên làm việc và ra thông báo yêu cầu ông Học thực hiện nghiêm túc các nội dung cam kết. Tuy nhiên, ông Học tiếp tục không thực hiện theo thông báo.
Do đó, ngày 22-9, UBND huyện Cát Hải chỉ đạo UBND xã Trân Châu và các cơ quan chuyên môn tiến hành di dời toàn bộ tượng, đồ thờ cúng trong hang, niêm phong, bảo quản nghiêm túc tại trụ sở UBND xã Trân Châu. Trong quá trình di dời tượng UBND xã Trân Châu và các cơ quan liên quan gặp phải sự ngăn cản của gia đình ông Nguyễn Văn Học. Cùng với đó, ông Học đăng thông tin, bài, ảnh lên trang facebook cá nhân. Các bài viết lôi kéo một số lượt chia sẻ, bình luận, gây hoang mang trong dư luận, dùng các lời lẽ lăng mạ, nói xấu, bôi nhọ cán bộ thực thi công vụ. Một số tài khoản mạng xã hội cá nhân giả mạo các cơ quan báo chí để đăng thông tin có thiếu chính xác, phản ánh một chiều, kích động về vấn đề tâm linh.
Phó chủ tịch Thường trực UBND huyện Cát Hải Hoàng Hồng Luân cho biết, huyện đã phối hợp với Bảo tàng Hải Phòng để giám định các pho tượng này. Kết quả giám định ban đầu xác định các pho tượng đều có niên đại khá mới nhưng bị tác động làm cũ và bị mối mọt; các tượng đều thuộc dòng tín ngưỡng dân gian, không phải là các nhân vật có công được thần thánh hóa. Hiện, Bảo tàng Hải Phòng tiếp tục nghiên cứu và báo cáo các cấp có thẩm quyền sau khi hoàn tất quy trình giám định. Tuy nhiên, theo xác minh của UBND xã Trân Châu, sau khi lấy ý kiến của những người dân địa phương lâu năm, có thể khẳng định trong hang khu vực Hai Cửa không có tượng và một số đồ vật như lời ông Học nói.
Phó chủ tịch Thường trực UBND huyện Cát Hải cho biết, nếu kết quả giám định đưa ra những pho tượng ông Học tìm thấy đúng là cổ vật, ông Học sẽ được thưởng theo quy định của pháp luật. Các bức tượng sẽ được đưa về nơi thờ tự theo đúng quy định. Tuy nhiên, nếu giám định đưa ra đây không phải cổ vật mà là do ông Học cố ý giả mạo, đưa vào hang nhằm mục đích riêng, huyện sẽ xử lý thật nghiêm vụ việc này. Hiện, UBND huyện chỉ đạo công an huyện giải quyết vụ việc và đề xuất chuyển Công an thành phố điều tra, xác minh làm rõ vụ việc.