Triển khai các ứng dụng công nghệ

Triển khai mô hình ứng dụng chế phẩm Compost maker xử lý rơm, rạ giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại huyện Kiến Thụy. Ảnh: CTV

- Đúng là các xã của khu vực nông thôn Hải Phòng hiện nay đều đã quy hoạch khu vực thu gom rác thải sinh hoạt. Trong đó, rác thải nhựa và các rác thải khác được xử lý chủ yếu bằng hình thức chôn lấp. Đây là một trong những giải pháp tích cực giúp giải quyết vấn đề về rác thải sinh hoạt tại nông thôn hiện nay. Tuy nhiên, rác thải của nông thôn phần lớn chưa được phân loại. Hơn 50% số khu vực thu gom rác là bãi chôn lấp tạm thời. Có những địa phương, việc chôn lấp chưa bảo đảm quy trình hợp vệ sinh. Chưa kể, tần suất thu gom rác ở khu vực ngoại thành không thường xuyên. Bên cạnh đó, trang thiết bị thu gom rác chưa được đầu tư đồng bộ trong đó có xe ép rác, xe gom rác… nên quy trình từ thu gom, vận chuyển đến xử lý chưa khép kín. Về lâu dài, cần có những biện pháp xử lý khác để tránh hậu quả rác thải sau khi chôn lấp vẫn ảnh hưởng tới môi trường và nguồn nước phục vụ sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp.

- Ngoài lượng rác thải sinh hoạt, vào mùa gặt hay những đợt thu hoạch nông sản, lượng rác thải còn nhiều hơn nữa. Nhất là lượng rơm rạ và những phế phẩm nông sản được thải ra từ sản xuất nông nghiệp. Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ Hải Phòng có giải pháp xử lý giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường và biến rơm rạ trở thành phân hữu cơ phục vụ sản xuất của bà con. Ông có thể nói rõ hơn về giải pháp này?

- Giải pháp mà Trung tâm áp dụng để hỗ trợ bà con xử lý rác thải nông nghiệp là sử dụng các chế phẩm vi sinh xử lý bãi rác tạm và xử lý rơm rạ, tạo nguồn phân vi sinh phục vụ trở lại sản xuất nông nghiệp. Tác dụng của chế phẩm này giúp phân giải nhanh phế phụ phẩm nông nghiệp (rơm, rạ, bã nấm, thân lõi ngô, phân bắc và phân chuồng...) làm phân hữu cơ sinh học. Đồng thời, chế phẩm làm giảm tối đa mùi hôi thối của chất thải, hạn chế mầm bệnh có trong phế phụ phẩm.

- Vậy là, việc xử lý rác thải từ sản xuất nông nghiệp đã có giải pháp hợp lý. Còn những vấn đề về môi trường khác tại khu vực nông thôn hiện nay, theo ông có vấn đề gì nổi cộm?

- Điều mà những người làm công tác nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ lo lắng hiện nay chính là vấn đề xử lý nước thải ở khu vực nông thôn. Đây cũng là yêu cầu cấp thiết trong bảo đảm tiêu chí về môi trường, đáp ứng yêu cầu xây dựng nông thôn mới. Nước thải sinh hoạt nông thôn không chỉ là nước thải sinh hoạt thông thường, mà còn nước thải xuất phát từ các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ, sản xuất tiểu thủ công, các hộ làng nghề hoạt động xen kẽ trong khu dân cư nông thôn… Vì thế, khi nguồn nước thải này không được xử lý triệt để trước khi thải ra môi trường, về lâu dài sẽ gây ảnh hưởng tới môi trường và đời sống của người dân.

- Ý của ông là vấn đề ô nhiễm từ nướcthải tại nông thôn đang trong tìnhtrạng cấp thiết?

- Nói thẳng thắn, hiện nay, việc khảo sát, đánh giá hiện trạng quản lý, hệ thống thu gom và xử lý đối với nước thải sinh hoạt ở nông thôn chưa được thực hiện. Mặc dù, trong chương trình xây dựng nông thôn mới triển khai 10 năm qua, tiêu chí về môi trường (tiêu chí 17) là 1 trong 19 tiêu chí quan trọng trong xây dựng nông thôn mới. Song, thực tế là, vấn đề ô nhiễm môi trường do nước thải sinh hoạt nông thôn đang ngày càng cấp bách.

- Giải bài toán về xử lý nước thải ởnông thôn như thế nào?

- Bảo vệ môi trường là trách nhiệm chung của mỗi người dân cũng như chính quyền địa phương và các sở, ngành chức năng. Tuy nhiên, về phía chính quyền cần ưu tiên dành kinh phí thường xuyên để triển khai các giải pháp xử lý nước thải, bảo vệ môi trường. Các địa phương cần nhanh chóng có những giải pháp kịp thời thay vì chờ “nước đến chân mới nhảy”. Vì thế, việc bảo vệ môi trường từ xử lý rác thải và nước thải sẽ giúp bảo vệ nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, nâng cao chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Kéo theo đó, đời sống người dân được nâng cao, nguồn thu của ngân sách địa phương cũng sẽ được cải thiện.

- Trân trọng cảm ơn ông!

Theo báo cáo mới nhất về kết quả thực hiện các tiêu chí trong tiêu chí môi trường và an toàn thực phẩm trong xây dựng nông thôn mới tại Hải Phòng, lượng nước thải dự kiến là 40.550.000 m3/năm, trong đó lượng nước thải được xử lý chỉ khoảng 9.680.000 m3/năm, chiếm gần 24% tổng lượng nước thải phát sinh. Do đó, nếu các ngành, địa phương không có những giải pháp xử lý nước thải tại khu vực  nông thôn sẽ ảnh hưởng tới nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, theo đó, chất lượng nông sản không bảo đảm và môi trường sống cũng bị ảnh hưởng.  

Thùy Linh thực hiện