Nhiều doanh nghiệp tư nhân tham gia dịch vụ ứng phó sự cố tràn dầu: Lợi ích cả về kinh tế, môi trường
Năng lực đáp ứng ở mức cao
Công ty CP lai dắt và vận tải Cảng Hải Phòng thực hành diễn tập ứng phó sự cố tràn dầu.
Chi cục trưởng Chi cục Biển và Hải đảo (Sở Tài nguyên-Môi trường) Nguyễn Văn Cấn cho biết: “SCTD được chia làm 3 mức, mức nhỏ là có lượng dầu tràn dưới 20 tấn. Mức trung bình là lượng dầu tràn từ 20 đến 500 tấn. Mức lớn là lượng dầu tràn lớn hơn 500 tấn. Trước năm 2015, nguồn lực ứng phó SCTD trên địa bàn thành phố trông chờ chủ yếu nguồn lực và trang thiết bị của nhóm đơn vị đã được phê duyệt kế hoạch ứng phó SCTD, chủ yếu là các cảng, công ty liên quan đến hóa dầu…Song trang thiết bị, nhân lực và phương tiện của các đơn vị này chỉ đáp ứng việc ứng phó sự cố ở mức độ nhỏ. Khi xảy ra sự cố quy mô vừa và lớn, đều phải huy động Công ty TNHH MTV 128 (thuộc Trung tâm ứng phó SCTD khu vực miền Bắc) đóng trên địa bàn.
Tuy nhiên, chỉ trong vòng từ năm 2017 đến nay, trên địa bàn thành phố có thêm 4 DN tư nhân chuyên cung ứng dịch vụ ứng phó SCTD. Nhờ vậy nguồn lực, năng lực ứng phó SCTD của thành phố tăng lên. Theo đánh giá của Ủy ban Quốc gia tìm kiếm cứu nạn, các phương tiện và trang thiết bị, nguồn lực hiện có của thành phố có thể đáp ứng được công tác ứng cứu SCTD ở mức độ từ thấp đến cao.
Để có kết quả này, Sở Tài nguyên-Môi trường có giải pháp huy động, vận động DN tham gia cung ứng dịch vụ hiệu quả. Giám đốc Sở Tài nguyên-Môi trường Trần Văn Phương cho biết: Trước nguy cơ tiềm ẩn rất cao xảy ra SCTD trên địa bàn thành phố (bao gồm cả về số lượng và quy mô, mức độ dầu tràn), Sở Tài nguyên - Môi trường vận động, phối hợp các ngành chức năng liên quan tạo điều kiện để các DN có tiềm năng đầu tư, cung cấp dịch vụ ứng phó SCTD. Trong giai đoạn 2016-2018, có 4 DN được UBND thành phố cấp phép thực hiện chức năng ứng trực SCTD, gồm: Công ty CP Hòa Anh, Trung tâm ứng phó SCTD Đông Bắc Bộ và Công ty CP Lai dắt và Vận tải Cảng Hải Phòng. Các DN này có hệ thống trang thiết bị, dụng cụ chuyên dùng phục vụ hoạt động ứng phó, luôn sẵn sàng 24/24 giờ trong xử lý sự cố.
Mang lại nhiều lợi ích
Việc có thêm nhiều DN đầu tư, cung ứng dịch vụ ứng trực ứng phó SCTD đáp ứng nhu cầu của nhiều DN hoạt động trong lĩnh vực có nguy cơ xảy ra SCTD.
Vùng biển Hải Phòng là nơi tập trung nhiều ngành kinh tế, công nghiệp, giao thông vận tải, cảng biển. Các hoạt động từ vận tải biển, chuyển tải xăng dầu, nạo vét luồng lạch, du lịch biển, khai thác khoáng sản,…đều có nguy cơ xảy ra SCTD. Với tốc độ dòng chảy trung bình 1 mét/giây, nếu không có lực lượng ứng phó kịp thời, chỉ sau 1 giờ xảy ra sự cố, vệt dầu tràn lan xa trên mặt biển tới 3,6 km và loang rộng trên biển, xâm nhập gây hậu quả nghiêm trọng đối với khu vực nuôi trồng thủy sản, bãi tắm và các khu vực nhạy cảm khác. Việc thu hút nguồn lực tư nhân đầu tư lĩnh vực này đáp ứng yêu cầu ngăn chặn, xử lý kịp thời khi có sự cố xảy ra.
Trên địa bàn thành phố có 68 cơ sở và đơn vị được UBND thành phố phê duyệt kế hoạch ứng phó SCTD, trong đó có 47 cảng biển và một số doanh nghiệp hoạt động kinh doanh xăng dầu. Theo Quyết định 103/2005/QĐ-TTg, những cơ sở này phải xây dựng kế hoạch ứng phó SCTD và ký kết thỏa thuận, hợp đồng ứng phó SCTD với các cơ quan, đơn vị có chức năng ứng phó SCTD. Trước đây, chi phí ký hợp đồng ứng trực ứng phó SCTD khoảng 20 triệu đồng/tháng, nhưng từ năm 2018 đến nay, chi phí việc ứng trực ứng phó SCTD giảm còn 5-7 triệu đồng/tháng do có thêm nhiều đơn vị cung cấp dịch vụ này.
Nhận thấy cơ hội kinh doanh dịch vụ, DN cũng chủ động đầu tư, đáp ứng yêu cầu hoạt động. Kết quả kiểm tra của Chi cục Biển và hải đảo đối với hoạt động ứng phó SCTD của DN được cấp phép cho thấy, DN chủ động đầu tư các trang thiết bị hiện đại, xuồng phao, tấm phao quây dầu, vật liệu thấm hút dầu, máy hút dầu, quần áo chống dầu, hệ thống xử lý vật liệu thấm dầu…., đáp ứng yêu cầu xử lý sự cố tràn dầu quy mô lớn. Chẳng hạn, từ năm 2018, Công ty CP lai dắt và vận tải Cảng Hải Phòng kết hợp hoạt động lai dắt tàu biển với cung cấp dịch vụ ứng phó SCTD. Đơn vị có thể tham gia ứng phó những SCTD lớn, như phối hợp Công ty TNHH MTV 128 và Công ty CP Hòa Anh ứng cứu hậu quả sự cố cháy nổ khi bơm xăng của tàu Hải Hà 18 tại Cảng K99.