Ngày làm việc thứ 26, kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa 14: Thông qua 3 dự án luật

Đại biểu Lã Thanh Tân (Hải Phòng) phát biểu thảo luận

Trong phiên họp, Quốc hội tiến hành các bước thủ tục bầu Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội.

Kết quả, đồng chí Hoàng Thanh Tùng, Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội được bầu là Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14. Tiếp theo đó, đồng chí Hoàng Thanh Tùng được bầu là Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội.

Ông Hoàng Thanh Tùng (53 tuổi), quê quán:Yên Thành, Nghệ An, trình độ thạc sĩ Luật học; đại biểu Quốc hội khóa 13, 14. Ông công tác lâu năm ở Bộ Tư pháp và Ủy ban Pháp luật, lần lượt là Ủy viên thường trực và Phó chủ nhiệm của cơ quan này. Hiện ông  còn là Phó Tổng thư ký Quốc hội, Chủ tịch nhóm nghị sĩ hữu nghị Việt Nam - Bulgaria. 

Trước đó, Quốc hội  miễn nhiệm chức vụ Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật đối với đồng chí Nguyễn Khắc Định do đã được Bộ Chính trị phân công tham gia Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy và giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Khánh Hòa nhiệm kỳ 2015-2020. 

Giữ nguyên quy định xử lý kỷ luật đối với cán bộ công chức đã nghỉ việc, nghỉ hưu

Với 426/454 đại biểu bấm nút tán thành (chiếm 88,20%), Quốc hội chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức.

Điểm đáng chú ý trong Luật mới được thông qua là  quy định xử lý kỷ luật đối với cán bộ, công chức đã nghỉ việc, nghỉ hưu. Theo Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, Tổng Thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc, việc bổ sung vào Luật Cán bộ, công chức quy định xử lý kỷ luật đối với tất cả cán bộ, công chức đã nghỉ việc, nghỉ hưu là thực hiện đúng yêu cầu của Nghị quyết Trung ương, bảo đảm sự công bằng, nghiêm minh của pháp luật, tăng cường kỷ cương, kỷ luật, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức nói chung, trong đó có cán bộ, công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý. Khoản 5 Điều 84 của Luật nêu rõ: mọi hành vi vi phạm trong thời gian công tác của cán bộ, công chức đã nghỉ việc, nghỉ hưu đều bị xử lý theo quy định của pháp luật. Căn cứ vào tính chất, mức độ nghiêm trọng, người có hành vi vi phạm có thể bị xử lý hình sự, hành chính hoặc xử lý kỷ luật. Cán bộ, công chức sau khi nghỉ việc hoặc nghỉ hưu mới phát hiện có hành vi vi phạm trong thời gian công tác thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm phải chịu một trong những hình thức kỷ luật khiển trách, cảnh cáo, xóa tư cách chức vụ đã đảm nhiệm gắn với hệ quả pháp lý tương ứng với hình thức xử lý kỷ luật.

Việc xử lý kỷ luật đối với cán bộ, công chức đã nghỉ việc, nghỉ hưu có hành vi vi phạm trong thời gian công tác trước ngày 1-7- 2020 được thực hiện theo quy định của Luật này.

Chế tạo, mua bán, sử dụng vũ khí tự chế sẽ bị xử lý hình sự

Với 427/448 đại biểu tán thành (chiếm tỷ lệ 88,41%), Quốc hội chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung Điều 3 Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ. Trong đó, Quốc hội đề nghị xử lý hình sự đối với các hành vi chế tạo, mua bán, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí có tính năng, tác dụng tương tự vũ khí quân dụng. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ có hiệu lực thi hành từ ngày 10 -1- 2020.

Bổ sung quy định các nước có công dân được cấp thị thực điện tử

Với 404/446 đại biểu Quốc hội tán thành (chiếm tỷ lệ 83,64%), Quốc hội  thông qua dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam.  

Luật bổ sung Điều 19a vào sau Điều 19 là các nước có công dân được cấp thị thực điện tử và các cửa khẩu quốc tế cho phép người nước ngoài nhập cảnh, xuất cảnh bằng thị thực điện tử. Trong đó, Chính phủ quyết định danh sách các nước có công dân được cấp thị thực điện tử; danh sách các cửa khẩu quốc tế cho phép người nước ngoài nhập cảnh, xuất cảnh bằng thị thực điện tử, khi đáp ứng đủ các điều kiện: có sân bay quốc tế, có không gian riêng biệt; có ranh giới địa lý xác định, cách biệt với đất liền; phù hợp với chính sách phát triển kinh tế - xã hội và không làm phương hại đến quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội của Việt Nam.

Luật cũng được bổ sung quy định miễn thị thực, với thời hạn tạm trú 30 ngày cho người nước ngoài vào khu kinh tế ven biển hoặc khu kinh tế đặc biệt theo quyết định của Chính phủ.

Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2020.

Quy định rõ thời hạn giám định tư pháp

Thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp, đa số đại biểu tán thành quy định về thời hạn giám định tư pháp đối với các trường hợp khác tối đa là 3 tháng, trường hợp đặc biệt là 4 tháng.

Theo đại biểu Mai Thị Phương Hoa (Nam Định), qua giám sát của Ủy ban Tư pháp cho thấy nhiều vụ giám định tư pháp theo vụ việc trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, đất đai, xây dựng... phục vụ giải quyết các vụ án tham nhũng kinh tế bị kéo dài, có vụ cá biệt tới 5 năm. Một trong những nguyên nhân đó là luật không quy định thời hạn cụ thể cho các loại giám định tư pháp theo vụ việc. Vì vậy, để tháo gỡ bất cập này, đại biểu Mai Thị Phương Hoa tán thành dự thảo luật về việc bổ sung Điều 26a quy định về thời hạn giám định tư pháp đối với các trường hợp khác tối đa là 3 tháng; trường hợp đặc biệt là 4 tháng. Tuy nhiên, việc gia hạn phải bảo đảm thời hạn điều tra, truy tố, xét xử vụ án hình sự, thời hạn giải quyết vụ việc dân sự, hành chính.

Ủng hộ dự thảo luật, đại biểu Nguyễn Thái Học (Phú Yên) cho rằng, giám định tư pháp là công việc khó, phức tạp, động chạm, xác định hành vi vi phạm pháp luật, xác định tội phạm nên thường có tâm lý né tránh, đùn đẩy giữa các cơ quan có chức năng giám định và bản thân những người tham gia giám định. Trong  nhiều vụ án tham nhũng kinh tế cho thấy, mặc dù cơ quan giám định, người có thẩm quyền trưng cầu giám định nhưng giữa các cơ quan vẫn có sự đùn đẩy, né tránh. Đại biểu đề nghị kiểm toán tham gia giám định trong lĩnh vực tư pháp, tài chính  để có thêm một kênh để lựa chọn và kết luận giám định sẽ mang tính khách quan, chính xác hơn. 

Giơ biển tranh luận, đại biểu Nguyễn Thanh Hồng (Bình Dương) không đồng tình với quan điểm trên. Ông cho biết, bổ sung thêm kiểm toán nhà nước sẽ dẫn đến sự trùng lặp trong chức năng nhiệm vụ, không tuân thủ nguyên tắc chức năng của các tổ chức. 

Đại biểu Lã Thanh Tân (Hải Phòng)đề nghị xem xét bổ sung về phạm vi, lĩnh vực cho phép thành lập văn phòng giám định tư pháp.  Điều 14 Luật Giám định tư pháp cho phép thành lập văn phòng giám định tư pháp ở lĩnh vực tài chính, xây dựng, ngân hàng và 3 chuyên ngành của lĩnh vực văn hóa là cổ vật, di vật, bản quyền tác giả.Tuy nhiên, theo đại biểu Lã Thanh Tân, trên thực tế, cả nước mới chỉ có một văn phòng giám định tư pháp được thành lập trong lĩnh vực tài chính ở thành phố Hồ Chí Minh, nhưng hoạt động cầm chừng, hạn chế do ít được cơ quan tố tụng yêu cầu. Như vậy, ở các lĩnh vực luật cho phép thành lập rất khó phát triển được các văn phòng giám định tư pháp. Trong khi đó, các lĩnh vực mà xã hội thực sự có nhu cầu lớn, thường xuyên cần được cho phép thành lập văn phòng giám định tư pháp như giám định tài liệu, ADN, số khung, số máy… thì lại không được thành lập. Do đó, đại biểu đề nghị mở rộng phạm vi xã hội hóa giám định tư pháp để đáp ứng nhu cầu của các đương sự trong các vụ án dân sự, hành chính và một số cơ quan nhà nước, nhằm phát huy mạnh mẽ các nguồn lực xã hội cho giám định tư pháp, bảo đảm đáp ứng tốt hơn nữa yêu cầu giám định của các hoạt động tố tụng, yêu cầu đẩy mạnh cải cách tư pháp, giảm gánh nặng cho đầu tư của nhà nước.