Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa 14 thành công tốt đẹp

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng cùng các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng và Nhà nước tới dự Lễ bế mạc Kỳ họp thứ Tám, Quốc hội khóa 14. Ảnh VGP

Trước khi họp phiên bế mạc, Quốc hội biểu quyết thông qua 6 nghị quyết. Nghị quyết thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị tại thành phố Hà Nội nêu rõ: Chính quyền địa phương ở thành phố Hà Nội, huyện, quận, thị xã, xã, thị trấn là cấp chính quyền địa phương gồm có HĐND và UBND. Riêng chính quyền địa phương ở các phường thuộc quận, thị xã tại thành phố Hà Nội là UBND. Điều đó đồng nghĩa với việc không tổ chức HĐND tại 177 phường thuộc 12 quận và thị xã Sơn Tây.  Nghị quyết giao HĐND, UBND thành phố Hà Nội thực hiện sắp xếp các cơ quan, tổ chức và đội ngũ cán bộ, công chức phường theo quy định của cơ quan có thẩm quyền; giải quyết chế độ chính sách đối với cán bộ, công chức dôi dư và người hoạt động không chuyên trách ở phường khi thực hiện thí điểm. Trong khi đó Chính phủ sẽ quy định cụ thể về tổ chức, hoạt động, chế độ trách nhiệm của UBND và Chủ tịch UBND phường. Chậm nhất là quý 4- 2023, Chính phủ có báo cáo sơ kết việc thực hiện thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị tại thành phố Hà Nội trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội xem xét, quyết định. Việc thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị tại thành phố Hà Nội được thực hiện từ ngày 1- 7- 2021 cho đến khi Quốc hội quyết định chấm dứt việc thực hiện thí điểm.

Với 448/453 đại biểu tán thành, chiếm 92,75%, Quốc hội thông qua Nghị quyết về công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật, công tác của Viện KSND, của TAND và công tác thi hành án. Theo đó, Nghị quyết thông qua sẽ giữ nguyên quy định: “Không để xảy ra trường hợp làm oan người vô tội hoặc bỏ lọt tội phạm”. Trước đó, nhiều ý kiến đại biểu Quốc hội cho rằng quy định không bỏ lọt tội phạm là quá khắt khe; đề nghị sửa thành “hạn chế thấp nhất việc bỏ lọt tội phạm”. Ủy ban Thường vụ Quốc hội nêu rõ, các Nghị quyết hiện hành của Quốc hội về công tác tư pháp đều yêu cầu “không để xảy ra trường hợp làm oan người vô tội hoặc bỏ lọt tội phạm”. Đây là nguyên tắc trong hoạt động tố tụng, là căn cứ quan trọng định hướng hoạt động của các cơ quan tư pháp, phấn đấu nâng cao chất lượng điều tra, truy tố, xét xử nhằm bảo đảm việc giải quyết vụ án đúng người, đúng tội, đúng pháp luật. Vì vậy, trước yêu cầu ngày càng cao của nhiệm vụ cải cách tư pháp,  Nghị quyết tiếp tục kế thừa quy định nêu trên của các Nghị quyết hiện hành.

Nghị quyết về kết quả giám sát chuyên đề việc thực hiện chính sách, pháp luật về phòng cháy, chữa cháy giai đoạn 2014-2018 yêu cầu Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương tiếp tục thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 47-CT/TW ngày 25- 6- 2015 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng cháy, chữa cháy, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân vào việc thực hiện nhiệm vụ phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; tổng kết, rà soát, nghiên cứu trình Quốc hội sửa đổi, bổ sung Luật Phòng cháy và chữa cháy và các quy định của pháp luật có liên quan; chủ động rà soát, sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật theo thẩm quyền để đáp ứng kịp thời yêu cầu thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật. Nghị quyết cũng nêu rõ, trong công tác phòng cháy và chữa cháy, lấy phòng ngừa là chính; tập trung chỉ đạo xây dựng phong trào toàn dân tham gia phòng cháy, chữa cháy sâu rộng, với phương châm “4 tại chỗ”, nòng cốt là lực lượng dân phòng, lực lượng phòng cháy, chữa cháy cơ sở và lực lượng phòng cháy, chữa cháy chuyên ngành. Nghiên cứu việc thí điểm giao một số nhiệm vụ phòng cháy, chữa cháy cho lực lượng bảo vệ dân phố, lực lượng làm nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự ở cơ sở phù hợp với quy định của Luật Phòng cháy và chữa cháy và pháp luật có liên quan…

Quốc hội cũng thông qua nghị quyết phê chuẩn Hiệp ước bổ sung Hiệp ước Hoạch định biên giới quốc gia; Nghị định thư Phân giới cắm mốc biên giới giữa ViệtNam và Campuchia

Nghị quyết về hoạt động chất vấn tại kỳ họp thứ 8 yêu cầu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các Bộ, ngành tập trung thực hiện các giải pháp, khắc phục những hạn chế, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác quản lý nhà nước trên các lĩnh vực được chất vấn.

Nghị quyết kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa 14 nêu rõ: Quốc hội hoàn thành chương trình kỳ họp thứ 8 với các nội dung được xem xét, quyết định gồm: Thông qua 11 luật, bộ luật: Bộ luật Lao động; Luật Chứng khoán; Luật Thư viện; Luật Lực lượng dự bị động viên; Luật Dân quân tự vệ; Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiểm toán nhà nước; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ.

Quốc hội chưa thông qua dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Quốc hội tại kỳ họp thứ 8; giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục chỉ đạo việc nghiên cứu, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội để hoàn thiện dự thảo Luật, trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ 9 (tháng 5 năm 2020).

Tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội thông qua 17 nghị quyết; cho ý kiến về 10 dự án Luật; xem xét các báo cáo: Đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước năm 2019; tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và nhân dân gửi đến kỳ họp thứ 8; kết quả giám sát việc giải quyết, trả lời kiến nghị của cử tri gửi đến kỳ họp thứ 7; kết quả tiếp công dân, xử lý đơn thư và giám sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân gửi đến Quốc hội năm 2019 và một số báo cáo khác của cơ quan, tổ chức hữu quan.

Quốc hội giao Chính phủ căn cứ tình hình phát triển kinh tế - xã hội, nghiên cứu đề xuất giảm thời giờ làm việc bình thường đối với người lao động thấp hơn 48 giờ/tuần và báo cáo Quốc hội xem xét vào thời điểm thích hợp.

Quốc hội quyết định không thu tiền cấp quyền khai thác khoáng sản theo quy định của Luật Khoáng sản số 60/2010/QH12 từ ngày 1-7-2011 đến hết ngày 31 -12- 2013; không thu tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước theo quy định của Luật Tài nguyên nước số 17/2012/QH13 từ ngày 1-1-2013 đến hết ngày 31-8-2017.

Quốc hội cho phép 11 tỉnh, thành phố được kéo dài thời gian thanh toán các khoản mua trang thiết bị y tế, phương tiện vận chuyển người bệnh từ nguồn 20% kinh phí kết dư quỹ khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế năm 2015 đến hết ngày 30- 6- 2020.

Quốc hội họp phiên bế mạc kỳ họp thứ 8. Ảnh VGP

Xử lý nghiêm các vi phạm về xây dựng

Thảo luận  về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xây dựng,  các vụ việc sai phạm xây dựng được các đại biểu đưa ra "mổ xẻ".

Theo đại biểu Phạm Trọng Nhân (Bình Dương), một thực trạng đáng quan ngại mà báo cáo thẩm tra dự luật chưa đề cập đó là sự tồn tại đến thách thức dư luận và thể chế của các công trình như 8B Lê Trực, HH Linh Đàm, cùng nhiều dự án nhà thương mại, chung cư cao tầng trên nền của một số cơ quan, tổ chức sau khi rời nội đô Hà Nội. 2 báo cáo giám sát phòng cháy chữa cháy cũng dẫn ra những con số sai phạm với hàng nghìn công trình có nguy hiểm về cháy nổ, được chủ đầu tư đưa vào hoạt động, nhưng chưa được nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy. Đại biểu Phạm Trọng Nhân cũng đặt vấn đề: Nguyên tắc quy định liên quan đến công tác lập, thẩm định, phê duyệt cấp phép thanh tra, kiểm tra các dự án đầu tư xây dựng vướng mắc chỗ nào, để phát sinh 8B Lê Trực, HH Linh Đàm, các tuyến đường sắt hay hàng nghìn chung cư sai phạm mà báo cáo giám sát đã nêu? Mới đây nhất vụ xe công-ten-nơ kéo sập cầu đường bộ ở thành phố Hồ Chí Minh, mới vỡ lẽ dự án này không có hồ sơ thiết kế. "Như vậy khi thẩm định dự án thì cán bộ, công chức có trách nhiệm thẩm định thế nào? Thẩm định phê duyệt cái gì khi không có hồ sơ? Rõ ràng, thể chế không sai nhưng khâu tổ chức thực hiện vi phạm nghiêm trọng các nguyên tắc cơ bản trong hoạt động đầu tư xây dựng. Điều đáng nói là các điều khoản trách nhiệm của Luật Xây dựng lại không biết gắn cho ai trong những sai phạm không hiệu quả được chỉ ra", đại biểu Phạm Trọng Nhân nêu rõ.

Đại biểu Nguyễn Anh Trí (Hà Nội) bày tỏ sự ủng hộ cần phải nghiêm khắc trong xử lý các sai phạm việc cắt ngọn công trình xây dựng. Theo đó, vấn đề này cần phải đưa vào luật thật nghiêm khắc, đúng và hiệu quả.

Đại biểu Hoàng Văn Cường (Hà Nội) cho rằng cần phải luật hóa việc quản lý, khai thác và trách nhiệm của cơ quan quản lý hồ sơ đối với thẩm định thiết kế và cấp phép xây dựng. Cùng với đó, cần quy định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý trật tự xây dựng.

Theo phân tích củu đại biểu Đinh Duy Vượt (Gia Lai), Luật Xây dựng mang sứ mệnh cốt lõi, tác động đến nhiều luật khác, nếu sửa đổi không tốt sẽ là nguyên nhân của mọi nguyên nhân phá vỡ thành quả của các luật liên quan như Luật Quy hoạch đô thị, Luật Đất đai, Luật Kiến trúc, Luật Đầu tư, gây ra nhiều hệ lụy cho phát triển kinh tế- xã hội, cho đời sống và môi trường. Thực tiễn thời gian qua cho thấy nhiều câu chuyện về vi phạm trong lĩnh vực xây dựng đã và đang tồn tại và được xem như là “căn bệnh” kinh niên mà các cấp, các ngành chỉ đạo nhiều, họp hành nhiều, nói nhiều nhiệm kỳ nhưng chuyển biến vẫn còn chậm. Vì vậy, cần sửa đổi toàn diện, chặt chẽ và đồng bộ với các luật liên quan, đây cũng là bước chuẩn bị tốt cho đầu tư xây dựng giai đoạn 2021 – 2025.

Đại biểu Đinh Duy Vượt cũng mong muốn, dự thảo Luật phải khắc phục được việc buông lỏng kỷ cương, trật tự xây dựng. Cụ thể là phải “đoạn tuyệt” với việc phạt cho tồn tại như: Xây dựng sai quy hoạch, sai mục đích sử dụng đất, sai phép, tùy tiện điều chỉnh quy hoạch mà chỉ Nhà nước là thua thiệt; tình trạng các dự án chậm tiến độ, chậm giải ngân đội vốn, chất lượng công trình hạn chế hoặc khi xây dựng xong không sử dụng được; một số công trình siêu mỏng, siêu méo, hoặc các chung cư cao tầng xây lên tại các trung tâm thành phố ngày càng quá tải gây ra nhiều hệ lụy như mất an toàn cháy nổ, kể cả động đất nếu xảy ra; hay những công trình thất thoát lãng phí kép được đầu tư đấu thầu hình thức, nhiều dấu hiệu sân sau bảo kê trúng thầu…

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân phát biểu bế mạc kỳ họp.

Đồng tâm, hiệp lực hoàn thành nhiệm vụ của năm 2020

Phát biểu bế mạc kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho biết, sau 28 ngày làm việc nghiêm túc, dân chủ, hiệu quả, kỳ họp thứ 8 của Quốc hội kết thúc tốt đẹp.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nêu rõ, các luật, nghị quyết được thông qua là những cơ sở pháp lý quan trọng tiếp tục góp phần tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh và hội nhập quốc tế; xây dựng quan hệ lao động tiến bộ, hài hòa, ổn định; đẩy mạnh cải cách bộ máy nhà nước tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả hơn; cải cách chế độ công chức, công vụ, nâng cao trách nhiệm, chất lượng, hiệu quả phục vụ Nhân dân.

Quốc hội dành nhiều thời gian để thảo luận về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2019, phương hướng nhiệm vụ năm 2020, qua đó, ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực, sự chỉ đạo điều hành quyết liệt của Chính phủ, các ngành, các cấp, cộng đồng doanh nghiệp, các tầng lớp nhân dân khắc phục khó khăn, vượt qua thách thức để đưa năm 2019 trở thành năm thứ 2 liên tiếp đạt và vượt toàn bộ các chỉ tiêu Quốc hội đề ra. Quốc hội cũng thẳng thắn phân tích, chỉ rõ những khó khăn, thách thức, những bất cập, yếu kém của nền kinh tế và đề xuất nhiều giải pháp thiết thực để thực hiện thành công kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2020.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, tại kỳ họp này, lần đầu tiên Quốc hội ban hành Nghị quyết phê duyệt Đề án tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030.

Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp tiếp tục được cử tri và nhân dân cả nước quan tâm theo dõi, đánh giá cao cả về nhóm vấn đề được lựa chọn, chất lượng chất vấn cũng như các phần trả lời chất vấn. Thủ tướng Chính phủ và các thành viên Chính phủ thể hiện thái độ nghiêm túc, không né tránh những vấn đề khó, thẳng thắn nhận trách nhiệm và đưa ra nhiều cam kết để khắc phục các hạn chế, bất cập trong công tác chỉ đạo, điều hành và nâng cao hiệu quả, hiệu lực quản lý trong lĩnh vực phụ trách. Quốc hội ghi nhận và đề nghị các thành viên Chính phủ, Bộ trưởng, trưởng ngành sớm có kế hoạch hành động cụ thể để triển khai thực hiện cho được những cam kết trong thực tế đạt hiệu quả cao nhất. 

Ngoài ra, Quốc hội thảo luận kỹ, cân nhắc thận trọng, xem xét một cách toàn diện các yếu tố và quyết định các nội dung quan trọng về công tác tư pháp; khoanh tiền nợ thuế, xóa nợ tiền phạt chậm nộp, tiền chậm nộp đối với người nộp thuế không còn khả năng nộp ngân sách nhà nước; Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1; thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị tại thành phố Hà Nội và một số nội dung khác.

Tại kỳ họp này, Quốc hội tiến hành công tác nhân sự theo đề nghị của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Chính phủ. Việc miễn nhiệm và bầu cử nhân sự mới được thực hiện bảo đảm đúng tiêu chuẩn, chất lượng, quy trình, thủ tục theo luật định và đạt sự đồng thuận cao. 

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, với số lượng lớn các luật, nghị quyết được ban hành và nhiều nội dung quan trọng được xem xét tại kỳ họp tiếp tục khẳng định tính hiệu quả, nghiêm túc trong hoạt động nghị trường; sự nỗ lực, trách nhiệm của các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan, tổ chức hữu quan trong công tác chuẩn bị; sự đồng tâm, nhất trí, tâm huyết, trí tuệ của các vị đại biểu Quốc hội.

Kết quả kỳ họp tạo niềm tin, sự phấn khởi, đoàn kết, nhưng đồng thời cũng là trách nhiệm nặng nề, đòi hỏi phải nỗ lực nhiều hơn nữa để hoàn thành nhiệm vụ được Quốc hội giao. Tại kỳ họp này, việc ứng dụng công nghệ thông tin tiếp tục được tăng cường, dần nâng cao tính chuyên nghiệp, chất lượng, hiệu quả và tiết kiệm trong hoạt động của Quốc hội. 

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, năm 2020 là năm cuối thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc  lần thứ 12 của Đảng, Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011-2020 và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2016-2020; đồng thời sẽ xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm tiếp theo; đây cũng là năm có nhiều sự kiện chính trị, ngoại giao rất quan trọng như: tiến hành đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 13 của Đảng; Kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, 130 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, 75 năm Cách mạng Tháng 8 và Quốc khánh nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam; 45 năm giải phóng Miền Nam, thống nhất đất nước..., cũng là năm chúng ta bắt đầu vai trò Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc nhiệm kỳ 2020-2021; đồng thời đảm nhận vai trò Chủ tịch Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) 2020, Chủ tịch Liên nghị viện các quốc gia Đông Nam Á (AIPA) lần thứ 41... Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân lưu ý, cần phải có sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và sự đồng tâm, hiệp lực của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân mới có thể bảo đảm hoàn thành tốt khối lượng lớn các yêu cầu và nhiệm vụ của năm 2020.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ, các cấp, các ngành khẩn trương triển khai thực hiện các luật, nghị quyết được Quốc hội thông qua; chú trọng công tác thông tin, tuyên truyền, vận động nhân dân tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật; nghiên cứu, tiếp thu nghiêm túc ý kiến của đại biểu Quốc hội, của cử tri và nhân dân để có giải pháp thiết thực hơn nhằm tạo chuyển biến tích cực trong lĩnh vực quản lý cũng như bảo đảm tiến độ, chất lượng các nội dung trình Quốc hội tại kỳ họp sau. Đồng thời, cần chủ động, tích cực, phối hợp chặt chẽ để bảo đảm hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ đề ra, tổ chức thành công các sự kiện quan trọng của Đảng, Nhà nước, đạt nhiều thành tích chào mừng kỷ niệm các ngày lễ lớn của dân tộc.

Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị các vị đại biểu Quốc hội kịp thời báo cáo kết quả kỳ họp, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân, tìm hiểu, nắm bắt thực tiễn đời sống xã hội để kịp thời phản ánh, kiến nghị với Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan hữu quan và hoàn thành tốt hơn nữa trọng trách của người đại biểu nhân dân./.