Các đơn vị sản xuất, phát hành phim: Mong hỗ trợ vượt khó
Một cảnh trong phim “Gái già lắm chiêu”.
Trong tháng 3-2020, doanh thu của các phòng vé tại Hà Nội giảm 500 tỷ đồng so với cùng kỳ năm ngoái. Doanh thu phòng vé tháng 4 khả năng sẽ dừng lại ở con số 0, do thực hiện giãn cách xã hội. Có thể thấy, phim Việt duy nhất có doanh thu tốt nhất từ đầu năm đến nay là “Gái già lắm chiêu 3” (hơn 100 tỷ đồng) do thay đổi lịch chiếu sớm từ mồng 1 Tết âm lịch. Còn lại, các phim như “Sắc đẹp dối trá” chỉ thu 22 tỷ đồng sau 2 tuần công chiếu; phim “Nắng 3” đạt doanh thu khoảng 12 tỷ đồng sau 5 ngày công chiếu; phim “Cuốc xe nửa đêm” của đạo diễn Nguyễn Nguyên Hoàng ra rạp từ ngày 28-2, song chỉ thu được hơn 1 tỷ đồng. Các bộ phim như “Chị Mười Ba phần 2: Ba ngày sinh tử” do vợ chồng nghệ sĩ hài Thu Trang – Tiến Luật bỏ vốn sản xuất và đóng chính cũng “án binh bất động”, dời lịch ra rạp. “Bí mật của gió” dự định chiếu vào đầu tháng 2-2020, nhưng cũng lùi ngày chiếu và chưa biết ngày nào công chiếu.
Các phim nước ngoài cũng không mấy khởi sắc, “Harley Quinn: Birds of prey (từ đầu tháng 2)”, “Quý ông thế giới ngầm”, “Nhím Sonic”, “Tiếng gọi nơi hoang dã” hay “bom tấn” “Bloodshot” của tài tử Vin Diesel… đều có doanh thu thấp.
Theo thông tin từ Công ty TNHH CJ CGV Việt Nam, trong tháng 3-2020, lượng vé bán ra đạt khoảng 1 triệu vé, bằng 1/5 tổng lượng vé cùng kỳ năm trước. Với tình hình khó khăn của dịch bệnh, các rạp chiếu phim của CGV đã và đang có những biện pháp để khắc phục và hạn chế tối đa hậu quả. Cụ thể, doanh nghiệp làm việc với các chủ đầu tư cho thuê để xin miễn giảm chi phí mặt bằng trong thời gian đóng cửa cũng như thời điểm dịch bệnh còn diễn biến phức tạp. Dự định chiếu lại những bộ phim “bom tấn” trước đây và đẩy mạnh các hoạt động liên quan đến chương trình thành viên để kích cầu người xem quay trở lại rạp khi dịch bệnh có dấu hiệu hạ nhiệt.
Không chỉ các đơn vị phát hành phim “đóng băng” vì đại dịch COVID-19, mà các đơn vị sản xuất phim cũng dừng các dự án, gây ra những tổn thất không nhỏ. Theo TS Ngô Phương Lan, Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam: Điện ảnh là ngành không thể làm việc trực tuyến mà phải ra hiện trường để thực hiện việc quay phim. Nếu trong chiến tranh, người xem vẫn có thể ra rạp xem phim và nhà làm phim vẫn dũng cảm quay phim trong lửa đạn thì trong đại dịch COVID-19, các doanh nghiệp bắt buộc phải ngồi yên, nhưng vẫn phải trả những chi phí cố định. “Do đó, nếu không có sự hỗ trợ kịp thời của Nhà nước, các rạp chiếu phim của Việt Nam và các hãng phim tư nhân sẽ phá sản và đóng cửa hàng loạt. Điều này dẫn đến việc thị trường chiếu phim, phát hành phim sẽ chỉ có doanh nghiệp nước ngoài, ảnh hưởng đến ổn định văn hóa - xã hội và chiến lược của đất nước và bảo vệ văn hóa dân tộc...” bà Lan phân tích.
Cùng với đó, việc rời lịch chiếu sang đầu năm 2021 của nhiều bộ phim có thể dẫn tới tình trạng thưa vắng phim Việt tại các rạp trong nửa cuối năm nay, nhất là khi hết dịch, phim ngoại ồ ạt trở lại rạp. Từ đó, phim Việt tiếp tục gặp khó khăn trong việc thu hút người xem, cạnh tranh doanh thu với phim nước ngoài...
Đề xuất các giải pháp tình thế để điện ảnh vượt khó trong dịch bệnh, mới đây, Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, có thêm các gói hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam kinh doanh rạp chiếu phim, sản xuất và phát hành phim. Trong đó, Hiệp hội đề nghị Chính phủ miễn thuế VAT năm 2020 đối với các doanh nghiệp Việt Nam kinh doanh trong lĩnh vực sản xuất phim, phát hành và chiếu phim để có thêm nguồn thu bù lại những tổn thất và các chi phí cố định vẫn phải gánh mà không có doanh thu trong thời kỳ dịch bệnh; hoãn nộp thuế thu nhập cá nhân năm 2020 đối với các doanh nghiệp Việt Nam kinh doanh trong lĩnh vực sản xuất phim, phát hành và chiếu phim để có thêm nguồn chi trả các chi phí cố định trong thời gian tạm dừng hoạt động kinh doanh do dịch bệnh…
Theo các nhà làm phim, thời gian này là dịp hoàn thiện kịch bản những dự án phim đang phải tạm dừng, trau chuốt hậu kỳ, nâng cao chất lượng những bộ phim hoàn thành phần ghi hình. Đề xuất giải pháp, đạo diễn Phan Gia Nhật Linh cho rằng, các nhà làm phim đẩy mạnh việc phát hành trên các nền tảng trực tuyến. Bởi khi xu hướng, nhu cầu và cách thức giải trí của người xem thay đổi, các nhà sản xuất, phát hành cũng cần thay đổi tư duy, cách thức làm việc nhằm tạo nguồn thu vượt khó trong thời điểm dịch bệnh.