Hải Phòng luôn khắc ghi lời Bác dạy

Bác Hồ nói chuyện với công nhân Nhà máy Cơ khí Duyên Hải ngày 15-3-1961.

Gặp nhà sử học Ngô Đăng Lợi khi ông đang đứng trầm ngâm trong phòng trưng bày chuyên đề “Bác Hồ với Hải Phòng” tại Bảo tàng Hải Phòng, thấy ông nhìn ngắm hồi lâu từng bức ảnh đen trắng ghi dấu 9 lần Bác về thăm thành phố Cảng. Vừa hỏi chuyện, cảm giác như ký ức lần đầu được gặp Bác lại ùa về trong ông như mới hôm qua. Đó là sáng 20-10-1946... Khi ấy, nhà sử học Ngô Đăng Lợi mới chỉ là chú bé thiếu niên 13, 14 tuổi, đang là Liên đội trưởng Đội Thiếu niên Tiền phong khu Lộc Sơn (nay là khu vực các xã Tú Sơn, Đại Hợp, Đoàn Xá, huyện Kiến Thụy).

Nhà sử học Ngô Đăng Lợi nhớ lại: “Được tin Bác Hồ từ Pháp trở về Tổ quốc cập bến Ngự (Cảng Hải Phòng), tôi háo hức cả đêm không tài nào ngủ được, chỉ mong trời mau sáng để đi gặp Bác...”. Từ tinh mơ, thiếu nhi trong thôn lục tục thức dậy, quần áo chỉnh tề, đội mũ ca-lô, mang theo cơm nắm, muối vừng cùng nước uống, tề tựu đông đủ rồi đi bộ từ Đoàn Xá về trung tâm thành phố. Quãng đường 20 km dường như ngắn lại bởi tiếng hát ríu rít, tiếng cười nói râm ran của trẻ nhỏ. Bạn nào cũng háo hức bước thật nhanh để kịp giờ đón Bác. Khi đội thiếu nhi có mặt tại bến Ngự, đã thấy rất đông người dân Hải Phòng và các tỉnh lân cận như Thái Bình, Quảng Yên đứng kín đặc mấy tuyến phố. Đoàn người mang theo cờ Tổ quốc, ảnh Bác Hồ, reo hò, mừng vui vì sắp được gặp vị lãnh tụ kính yêu. Hơn 10 giờ, con tàu Đuymông Đuyêcvin cập bến Ngự trong tiếng reo vang cả góc trời: “Chủ tịch Hồ Chí Minh muôn năm!”. Từ trên boong tàu, Hồ Chủ tịch trong bộ quần áo đại cán trắng, cười tươi, vẫy tay chào đồng bào Hải Phòng.

Sáng hôm sau, trong buổi mít tinh lớn tại bãi sông Lấp, đứng từ trên bục cao, Người hướng ánh mắt trìu mến nhìn khắp lượt người dân Hải Phòng. Bác căn dặn: “Nhờ các cụ đi trước làm gương, anh chị em đồng tâm hiệp lực thì chắc chắn Hải Phòng sẽ trở thành thành phố gương mẫu của nước ta”. Nói đến đây, nhà sử học Ngô Đăng Lợi xúc động khi nhắc đến cụm từ “thành phố gương mẫu”. Khi ấy, Hải Phòng đang chìm trong khói lửa chiến tranh nhưng Chủ tịch Hồ Chí Minh dành nhiều tình cảm và sự tin tưởng nhất định Hải Phòng sẽ thành công. Để rồi, từng lời của Người năm ấy như “lời tiên tri” về sự phát triển của thành phố những năm sau này.

“Biết bao nhiêu tình...”

Trở lại câu chuyện Bác Hồ với Hải Phòng, nhà sử học Ngô Đăng Lợi nhắc đến chuyện Bác viết thư động viên hai cụ già ở Kiến An với những dòng như sau: “Các cụ xứng đáng với tổ tiên oanh liệt của ta, các phụ lão đời Trần, đời Lê. Chẳng những kêu gọi con cháu mà còn tự mình hăng hái tay chống gậy, tay cầm dao đánh giặc...”. Lá thư được Bác viết ngay sau ngày kêu gọi toàn quốc kháng chiến (19-12-1946) cho thấy tình cảm sâu nặng của Người dành cho nhân dân thành phố Cảng. Dù bận trăm công nghìn việc, dù đang trong thời điểm nước sôi lửa bỏng nhưng Bác luôn quan tâm và động viên kịp thời tinh thần đánh giặc giữ nước của nhân dân Hải Phòng. Lá thư được viết tay cẩn thận, tuy chỉ vài dòng ngắn ngủi nhưng chứa đựng bao tình cảm trìu mến, thân thương của Người với đồng bào Hải Phòng.

Khi chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ thắng lợi, Hà Nội hoàn toàn giải phóng, người dân Hải Phòng tiếp tục đi trước về sau, trải qua cuộc chiến 300 ngày cam go, quyết liệt trên mặt trận chính trị, kinh tế. Hải Phòng là địa phương cuối của miền Bắc được giải phóng. Trong niềm vui phấn khởi tự hào khôn xiết ấy, Bác viết: “Trải qua tủi nhục hơn 80 năm, nay Hải Phòng đã vươn mình dậy, giải phóng. Khắp phố phường, cờ đỏ sao vàng tung bay rực rỡ như hoa nở mùa Xuân. Hàng vạn đồng bào già trẻ gái trai, đủ các tầng lớp, tủa ra hoan nghênh bộ đội, cán bộ. Nét mặt mọi người sung sướng vui mừng như mùa xuân hoa nở. Những năm chịu đựng gian khổ, đoàn kết chiến đấu, đã kết quả vẻ vang: Miền Bắc đã hoàn toàn giải phóng, Hải Phòng đã giải phóng hoàn toàn”. Nhà sử học Ngô Đăng Lợi nhớ lại, ngày 13-5-1955, khi được nghe những lời chúc của Bác dành tặng người dân thành phố, ai cũng rưng rưng xúc động. Từng lời của Người như nói hộ tâm can của người dân Hải Phòng trong ngày đầu được hưởng độc lập, tự do.

Như để tiếp thêm niềm vui ấy, chưa đầy 20 ngày sau khi giải phóng Hải Phòng, đích thân Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm thành phố. Trong buổi gặp mặt đại biểu nhân dân Hải Phòng ngày 2-6-1955, Bác nói: “Từ lần gặp trước đến lần này, thấm thoát đã 10 năm. Trong 10 năm ấy, biết bao nhiêu tình! Tuy xa cách nhau nhưng Đảng, Chính phủ và tôi luôn luôn nhớ tới đồng bào. Đồng bào cũng luôn luôn nhớ đến tôi. Tôi thường nhận được thư của các cụ phụ lão, các cháu thanh niên, nhi đồng và của anh chị em công nhân Hải Phòng bí mật gửi lên Việt Bắc...”.

“Thành phố gương mẫu”

Kể từ ngày giải phóng đến nay, Hải Phòng luôn nỗ lực để trở thành “thành phố gương mẫu của nước ta”, thành phố “Trung dũng – Quyết thắng” như lời Bác tặng Hải Phòng vào ngày 15-3-1968. Trong thời kỳ xây dựng xã hội chủ nghĩa, Hải Phòng luôn là một trong những địa phương đi đầu cả nước với phong trào “Sóng Duyên hải”, tạo nên khí thế thi đua lao động sản xuất mạnh mẽ, trở thành lá cờ đầu của ngành công nghiệp miền Bắc. Bước sang thời kỳ đổi mới, Hải Phòng tiếp tục giữ vững tốc độ tăng trưởng, với những thương hiệu trường tồn cùng thời gian như cảng Hải Phòng, xi măng Hải Phòng, nhựa Tiền Phong...

Trải qua những thăng trầm của lịch sử, Hải Phòng ngày càng vươn mình mạnh mẽ, phát triển đột phá, đạt được những thành tựu to lớn trên tất cả lĩnh vực. Nhiều năm liền, tốc độ tăng trưởng kinh tế của Hải Phòng luôn nằm trong tốp đầu cả nước. Năm 2019, Hải Phòng có tốc độ tăng trưởng kinh tế (GRDP) đạt 16,68%, cao nhất từ trước đến nay, gấp 2,45 lần bình quân chung cả nước. Thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt gần 90 nghìn tỷ đồng, trong đó, thu nội địa đạt 27 nghìn tỷ đồng, thu hải quan đạt hơn 63 nghìn tỷ đồng. Trong những năm gần đây, Hải Phòng đẩy mạnh chỉnh trang đô thị theo hướng văn minh, hiện đại với hàng loạt dự án hạ tầng đô thị trọng điểm.

Cũng trong năm 2019, Hải Phòng là địa phương đầu tiên cả nước có Nhà máy sản xuất ô tô Vinfast do Tập đoàn Vingroup đầu tư xây dựng. Cùng với sự phát triển về kinh tế, Hải Phòng cũng đạt kết quả đáng khích lệ trong các lĩnh vực văn hóa, xã hội. Đời sống người dân ngày càng được nâng lên, thu nhập bình quân đầu người năm 2019 đạt 4.913 USD, tăng 636 USD so với năm 2018. Trong các chuyến thăm và làm việc tại Hải Phòng, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc nhiều lần biểu dương Hải Phòng thực hiện tốt công tác phòng, chống dịch, là tấm gương của cả nước.

Ánh sáng của những chủ trương, đường lối, quyết sách đúng đắn của Đảng, Nhà nước và đặc biệt là lời căn dặn của Bác trong những lần Người về thăm Hải Phòng đã soi đường chỉ lối để Hải Phòng đạt được những kết quả đáng khích lệ như ngày hôm nay...

Hải Phòng là địa phương duy nhất cả nước có 23 năm liền có học sinh đoạt giải quốc tế. Y tế Hải Phòng ngày càng tiến bộ, với sự đầu tư mạnh về cơ sở hạ tầng, đội ngũ nhân lực chất lượng cao. Đặc biệt, trong cuộc chiến chống COVID-19, đến thời điểm hiện tại, Hải Phòng là thành phố duy nhất trong 5 thành phố trực thuộc Trung ương không có ca nhiễm COVID-19.

Nguyên Nguyên