Nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn - “Bảo tàng sống” truyền giữ tín ngưỡng thờ mẫu

Thương Thương - Ảnh: Nguyễn Á 16/06/2020 16:07

Sinh ra trong gia đình dòng họ Hoàng Gia, nhiều đời phụ trách chăm nom và giữ gìn đền Cô Chín suối Rồng. Được ông nội truyền dạy thực hành giá hầu đồng, nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn lúc đầu còn chưa mặn mà. Từ khi hoàn thành nhiệm vụ tòng quân, xuất ngũ trở về, ông dần gắn bó với ngôi đền chênh vênh trên sườn núi, bên con suối Rồng nhiều điển tích để dành tâm sức giữ nét văn hóa thuần Việt. Nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn chia sẻ: “Để giữ gìn và quảng bá thực hành tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ đến ngày nay cần nhiều tâm huyết. Đó là trách nhiệm, niềm vui cũng là mối duyên của tôi trên mảnh đất đền Cô Chín suối Rồng linh thiêng”.

Kiên trì thực hành tín ngưỡng, những giá hầu đồng của thanh đồng Hoàng Gia Bổn không chỉ ở lại giữa lòng người dân và du khách thập phương mà còn được chính quyền và thành phố ủng hộ. Ông tham gia và trở thành Chủ nhiệm Câu lạc bộ tín ngưỡng thờ Mẫu (Hội Văn nghệ dân gian Hải Phòng) với số lượng hội viên lên đến hơn 400 thanh đồng. Nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn là một trong những gương mặt thanh đồng có tiếng, là người đại diện cho tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ Việt Nam tham gia nhiều chuyến giao lưu văn hóa tại Malaysia, Pháp, Nhật Bản... Các giá hầu đồng: “Quan Hoàng Mười”, “Chầu bé Bắc bộ”... của ông được giới truyền thông nước ngoài đánh giá cao. Đại sứ Việt Nam tại Cộng hòa Ấn Độ Phạm Sanh Châu khẳng định, Nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn là đại diện thực hành tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ của Việt Nam trên sân khấu văn hóa quốc tế.

Từ sau khi thực hành tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ của người Việt được UNESCO công nhận di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, hóa giải quan niệm mê tín dị đoan tồn tại hàng trăm năm trong quan niệm của người dân. Ghi nhận ấy có được một phần từ tâm huyết của những thanh đồng như nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn. Không chỉ kiên trì lưu giữ và bảo tồn “đặc sản” của nền văn hóa thuần Việt mà ông còn góp phần thực hành, quảng bá. Ông xứng đáng là một trong những “bảo tàng sống” của tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ trong đời sống, như nhận định của Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Hải Phòng Nguyễn Đức Giang: “Nói đến Nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn không chỉ nói về tài thực hành tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ mà còn là người có tâm giữ gìn nét đẹp truyền thống trong tín ngưỡng thờ mẫu tam phủ của người Việt”.

Nghệ nhân dân gian Hoàng Gia Bổn, được nhận bằng khen của Hội Di sản văn hóa Việt Nam năm 2013; Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp văn hóa Việt Nam” do Hội Di sản văn hóa Việt Nam tặng năm 2019; nhiều bằng khen của Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng.

Thương Thương - Ảnh: Nguyễn Á