Thay đổi hệ thống báo hiệu đường bộ trên tuyến quốc lộ 5 qua nội thành: Vừa chậm, vừa sai
Sai từ biển đến vạch

Biển gộp làn đường (R.415) đặt tại ngã ba đường vòng cầu Niệm sai hoàn toàn so với QC41
Gần 1 năm nay, tiến độ thay thế biển báo và vạch kẻ đường trên tuyến QL5 qua nội thành như “rùa bò”. Không những chậm, mà còn sai so với Quy chuẩn quốc gia về báo hiệu đường bộ (QC41).
Trước đó, khi báo chí phản ánh những bất cập về hệ thống báo hiệu đường bộ trên tuyến QL5 nội thành không đạt theo QC41 là nguyên nhân gây ra nhiều vụ tai nạn giao thông (TNGT), tháng 8-2019, Bộ Giao thông-Vận tải cử đoàn công tác do lãnh đạo Vụ An toàn giao thông phụ trách cùng với Tổng cục Đường bộ Việt Nam và Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam (Vidifi) đến Hải Phòng kiểm tra hệ thống báo hiệu đường bộ trên tuyến. Qua kiểm tra, đoàn công tác thừa nhận thông tin báo chí đưa là đúng, yêu cầu Vidifi thay thế theo đúng QC41.
Việc thay thế biển báo hiệu đường bộ trên tuyến QL5 được Vidifi làm theo kiểu rải rác trong thời gian ngắn rồi dừng. Trong đó, bổ sung thêm biển R.415, biển gộp làn đường theo phương tiện. Thế nhưng, biển R.415 lại được “vẽ” ra những loại hình dáng phương tiện khác lạ, không theo quy định QC41, nhiều lái xe gọi là… đĩa bay chứ không phải hình ô tô. Biển phân làn đường cũng vậy, lắp đặt mỗi nơi một kiểu, thành ra trên cùng 1 tuyến đường, biển báo “đá” nhau. Như trên tuyến Nguyễn Bỉnh Khiêm-Nguyễn Văn Linh, có tới 2 loại biển hiệu lệnh gồm biển làn đường dành riêng cho xe ô tô (R.412) và biển đường dành cho ô tô (R.403). Đây là 2 loại biển báo rất giống nhau, chỉ khác nhau ở chi tiết nhỏ. Biển R.412 có hình mũi tên, còn biển R.403 thì không. Có lẽ trong quá trình lắp biển, đơn vị thi công đã nhầm lẫn giữa 2 loại biển này, dẫn đến hiệu lệnh không giống nhau. Ngoài ra hầu hết biển trên đường này đều không có viền, có biển còn không đúng chuẩn QC41, nhất là hình dáng chiếc xe ô tô.
Biển báo đã không đúng QC41, vạch phân làn đường cũng có “vấn đề”. Trong QC41, vạch 2.3 (vạch làn đường rộng 30 cm) phải được kẻ để đi cùng với biển R.412 mới có tác dụng phân làn đường dành riêng, nhưng trên tuyến QL5 nội thành, Vidifi lại kẻ thành vạch 3.1 (rộng 20 cm). Theo phụ lục G.13 của QC41, vạch 3.1 là vạch giới hạn mép ngoài phần đường xe chạy hoặc phân cách làn đường xe cơ giới và xe thô sơ. Ngoài ra, vạch 3.1 là vạch liền nhưng lại cho phép xe đè vạch khi cần thiết. Với loại vạch này, việc phân chia các làn xe không đúng với QC41, do đó xe ô tô lấn vào làn đường này không vi phạm về làn đường, phần đường hay đè vạch...
Gây khó trong xử lý vi phạm
Cuối tháng 6-2020, Đội Cảnh sát giao thông (CSGT) số 1 phát hiện nhiều bất cập về biển báo, trong đó có khá nhiều biển từ năm 2012 đến nay, qua 2 lần thay đổi QC41 nhưng chưa được thay thế. Một số biển còn khuất trong những tán cây ven đường; một số còn đặt cách xa nơi đường giao nhau đến vài trăm mét, gây khó khăn cho người tham gia giao thông. Đoạn QL5 qua nội thành mỗi chiều có 3 làn đường, trong đó, 2 làn dành cho xe ô tô, 1 làn dành cho xe 2 bánh, nhưng do lượng xe nhiều, đường hay xảy ra ùn tắc, nên xuất hiện tình trạng xe ô tô đi lấn vào làn dành cho xe 2 bánh, vừa gây ùn tắc, vừa gây nguy hiểm cho người điều khiển xe 2 bánh.
Trước thực trạng trên, lực lượng CSGT nhiều lần tuyên truyền, nhắc nhở lái xe ô tô, nhưng nhiều lái xe không chấp hành. Trung tá Cao Xuân Cương, Đội trưởng Đội CSGT số 1 cho biết, do nắm được những thiếu sót về biển báo và vạch kẻ đường theo QC41, nhiều lái xe khi lấn làn còn thách thức lực lượng chức năng lập biên bản. Còn trung tá Vũ Sỹ Hiệp, Đội trưởng Đội CSGT số 4 cho rằng, sự chậm trễ trong việc thay thế báo hiệu đường bộ và không đúng QC41 khiến nguy cơ TNGT gia tăng.
Trước thực trạng biển báo và vạch kẻ đường chưa đạt chuẩn trên tuyến QL5 qua nội thành, dẫn đến không đủ hiệu lực pháp lý để xử lý vi phạm, đặc biệt là tình trạng ô tô lấn vào làn đường dành cho xe 2 bánh tiềm ẩn nguy cơ cao mất an toàn giao thông, Công an thành phố nhiều lần có văn bản đề nghị các cơ quan liên quan tổ chức kiểm tra, rà soát để khắc phục, tuy nhiên nhiều tháng trôi qua, biển báo và vạch kẻ đường vẫn không được hiệu chuẩn, thậm chí vạch kẻ đường nhiều đoạn còn bị bong tróc, không còn phân biệt được ranh giới giữa làn xe 2 bánh và làn ô tô.
Theo Sở Giao thông-Vận tải, thực trạng biển báo trên tuyến QL5 nội thành đã được Sở báo cáo đến Tổng cục Đường bộ Việt Nam để chỉ đạo đơn vị quản lý đường hiệu chỉnh theo QC41. Sở Giao thông-Vận tải sẽ phối hợp thực hiện chuẩn hóa vạch kẻ đường, đồng thời tiếp tục yêu cầu đơn vị quản lý đường khẩn trương thay thế biển báo theo chỉ đạo của Tổng cục Đường bộ ViệtNam.