Chống lãng phí sách giáo khoa
Ảnh minh họa
- Bạn cũng đi mua sách cho bọn trẻ à? Tớ đang tìm mấy cuốn sách tham khảo, mỏi cả chân mà chưa thấy…
Nhìn bạn khệ nệ với chiếc giỏ chất đầy sách giáo khoa, chị Huệ cười :
- Giá mà quay trở lại ngày xưa, sách giáo khoa được lưu ở thư viện nhà thường, đầu năm học mới chỉ cần đăng ký mượn là có sách học. Hay trong gia đình, các anh chị học xong để lại, em sau có sách học, cũng không cần phải mua mới…
Câu nói của cô bạn chạm đúng niềm trăn trở của chị Liên:
- Sách giáo khoa liên tục thay đổi gây ra sự lãng phí rất lớn, vừa tốn kém với người học vừa mất rất nhiều công sức để tập huấn giáo viên…Chưa nói đến chuyện giá sách giáo khoa liên tục “leo thang” hằng năm. Báo chí thông tin, giá sách giáo khoa năm nay tăng 3,5- 4 lần, nhất là bộ sách lớp 1. Đây thực sự là tin không vui đối với những gia đình có hoàn cảnh khó khăn, nhất là người bị thiếu nhỡ việc làm, thậm chí thất nghiệp vì ảnh hưởng của đại dịch COVID-19.
- Trước đây, Nhà xuất bản Giáo dục độc quyền xuất bản sách giáo khoa, nay có thêm 5 nhà xuất bản được phép in ấn, phát hành sách giáo khoa. Nhiều người nghĩ, việc xóa bỏ độc quyền trong xuất bản sách giáo khoa sẽ giúp hạ giá sách, ai dè…
- Vấn đề nằm ở chỗ, nếu coi sách giáo khoa là hàng hóa nhưng không có các chính sách, quy định ràng buộc hay cơ chế bảo trợ đầy đủ từ phía nhà nước đi kèm thì chuyện nhà xuất bản- những “doanh nghiệp” kinh doanh mặt hàng này- tìm cách nâng giá, tăng lượng phát hành để nâng cao doanh thu cũng là điều dễ hiểu. Điều đó lý giải tại sao mặc dù bỏ độc quyền xuất bản sách giáo khoa, song giá sách vẫn tăng đều hằng năm, trong khi sách rất khó tái sử dụng.
Chị Huệ đăm chiêu:
- Tớ nghĩ, xã hội hóa xuất bản sách giáo khoa hay nói cách khác là xã hội hóa thị trường sách giáo khoa là chủ trương đúng và tất yếu. Tuy nhiên, đây là thị trường đặc biệt nên cần có cách quản lý phù hợp. Đã đến lúc ngành Giáo dục cần yêu cầu các nhà xuất bản không được tái bản kèm sửa đổi quá nhiều nội dung trong sách, để các bộ sách năm trước có thể sử dụng lại, tránh mỗi năm người dân lại phải chi thêm hàng nghìn tỷ đồng tiền mua sách. Việc trợ giá sách giáo khoa đối với những gia đình có hoàn cảnh khó khăn cũng không phải là giải pháp hữu hiệu vì đó là cái cớ để nhà xuất bản “vịn” vào đó mà đẩy giá sách lên cao…
- Không chỉ vậy, giờ là thời đại công nghiệp 4.0 rồi, ở nhiều nước, học sinh chỉ cần bỏ ra một khoản tiền rất nhỏ để mua mã sách giáo khoa online sử dụng. Những nội dung cập nhật, sẽ được bổ sung trực tiếp trong quá trình học tập. Còn sách tham khảo được in bìa cứng, giấy đẹp được lưu trong thư viện và sử dụng qua rất nhiều khóa học.
- Sách giáo khoa online như các nước tiên tiến chắc còn xa, nhưng giải pháp đơn giản, tiết kiệm cho người dân, nhà nước như trước đây chúng ta từng áp dụng là giữ ổn định nội dung sách giáo khoa, để những khóa sau có thể dùng lại sách của khóa trước thì trong tầm tay. Tớ tin chắc rằng nhiều người cũng cùng quan điểm, mong muốn như vậy. Để mong muốn chính đáng ấy sớm trở thành hiện thực, quan trọng là phải có biện pháp cụ thể, khả thi, bảo đảm lợi ích của đa số, phải không bạn?