Cho thuê lại nhà xưởng: Thực hiện đúng quy định để tránh rủi ro
Nhiều hệ lụy do làm không đúng quy định
Hiện có nhiều nhà đầu tư trong và ngoài khu công nghiệp có nhu cầu cho thuê lại nhà xưởng. (Trong ảnh: Khu công nghiệp An Dương)
Gần đây, hàng trăm hộ dân tại tổ dân phố số 5, phường Lãm Hà (quận Kiến An) có đơn kiến nghị phản ánh cụm xưởng tái chế rác thải nhựa thuê đất cơ sở sản xuất trong cụm công nghiệp Cành Hầu gây ô nhiễm môi trường. Trước đó, tháng 11-2019, người dân tổ dân phố 16, phường Bắc Sơn và tổ dân phố Lê Duẩn 2, phường Quán Trữ (quận Kiến An) phản ánh: Cơ sở tái chế nhựa thuê lại đất của Công ty CP Điện cơ Hải Phòng, thuộc cụm công nghiệp Quán Trữ, gây ảnh hưởng môi trường chung quanh. Mỗi khi cơ sở hoạt động, tiếng máy chạy ầm ầm, xả khói đục, mùi hóa chất nồng nặc vào khu dân cư. Người dân kiến nghị đến chính quyền địa phương, cơ quan chức năng yêu cầu cơ sở này dừng sản xuất.
Có tình trạng này do doanh nghiệp chưa tuân thủ việc cho thuê lại nhà xưởng sản xuất. Theo Chi cục trưởng Chi cục Quản lý đất đai Sở Tài nguyên-Môi trường Phạm Quang Thành: Do tác động của suy thoái kinh tế, một số doanh nghiệp (DN) phải thu hẹp quy mô sản xuất, một phần mặt bằng dư thừa, nên DN quảng cáo, rao cho thuê nhà xưởng, nhằm tiết giảm chi phí, thêm khoản thu, duy trì sản xuất. Song, không ít DN chưa nắm được quy trình cho thuê lại nhà xưởng. Hoạt động cho thuê lại nhà xưởng sản xuất, bao gồm nhà xưởng độc lập và nhà xưởng ở trong khu, cụm công nghiệp đều phải tuân thủ theo các Luật Kinh doanh bất động sản, Luật Doanh nghiệp và Bộ luật Dân sự. Việc cho thuê lại nhà xưởng chỉ được chấp thuận khi bên thuê lại phải có ngành, nghề tương đồng bên cho thuê. Hoặc ngành, nghề sản xuất của DN thuê lại phải phù hợp với quy hoạch và sự phát triển của khu, cụm công nghiệp. Sau khi thuê, DN thuê lại còn phải thực hiện một loạt thủ tục pháp lý như: đăng ký sổ chủ nguồn thải chất thải rắn nguy hại; đăng ký nội quy lao động; báo cáo khai trình sử dụng lao động… Nhưng thời gian qua, nhiều DN, gồm cả DN cho thuê và đi thuê lại còn chưa nắm vững những quy định này, dẫn đến tình trạng các DN tự thỏa thuận cho thuê với nhau, không có sự kiểm soát của cơ quan chức năng. Nhiều trường hợp khi DN đi vào hoạt động, phát sinh sự cố cơ quan chức năng mới phát hiện DN không thực hiện đúng quy trình.
Nắm vững để tránh sai sót
Để được cho thuê lại nhà xưởng dư thừa, doanh nghiệp đăng ký và bổ sung ngành, nghề cho thuê xưởng theo quy định của Luật Đầu tư, Luật Kinh doanh bất động sản và quy định pháp luật về khu chế xuất - khu công nghiệp. Nhà xưởng cho thuê có hồ sơ pháp lý đầy đủ, không có tranh chấp về quyền sở hữu, không bị kê biên để thi hành án. Nếu nhà xưởng đang thế chấp phải có văn bản chấp thuận của đơn vị nhận thế chấp. Nhà xưởng cho thuê phải bảo đảm sự tách biệt để không ảnh hưởng đến hoạt động của các bên và các khu vực lân cận. Nhà xưởng cho thuêphải đủ diện tích cho các hạng mục công trình phục vụ sinh hoạt cần thiết của người lao động. DN cho thuê phải liên hệ và thỏa thuận với ban quản lý khu công nghiệp để thống nhất việc bảo đảm cung cấp các điều kiện về hạ tầng. Cụ thể là xử lý nước thải, tải lượng nước thải trước khi đấu nối vào hệ thống thu gom chung của khu công nghiệp; trách nhiệm thu gom, chuyển giao chất thải rắn, chất thải nguy hại và các khoản phí dịch vụ khác và yêu cầu về bảo đảm chất lượng công trình nhà xưởng.
Việc cho thuê lại nhà xưởng giúp DN tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, để bảo đảm quyền lợi của mình, tránh rủi ro cả bên cho thuê và bên đi thuê cũng cần phải xem xét kỹ lưỡng. Theo đó, DN phải tuân thủ đúng quy trình về việc cho thuê, xác định ngành, nghề sản xuất tránh những sự cố phát sinh, nhất là sự cố về môi trường, không phù hợp quy hoạch. Bên cạnh đó, cơ quan chức năng, ban quản lý khu, cụm công nghiệp cần kiểm soát chặt chẽ hơn hoạt động của DN trong địa bàn quản lý.