Mở rộng ứng dụng chữ ký số trong các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp: Khắc phục hạn chế về hạ tầng, thiết bị
(HPĐT)- Việc ứng dụng chữ ký số đang được đẩy mạnh trong các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp với nhiều lợi ích như: tiết kiệm thời gian, chi phí, bảo đảm an toàn cho các văn bản giao dịch điện tử…. Tuy nhiên, việc sử dụng rộng rãi chữ ký số hiện còn nhiều bất cập.

Nhiều đơn vị triển khai ứng dụng chữ ký số trong thanh toán điện tử qua kho bạc (ảnh minh họa).
Nhiều lợi ích thiết thực
Theo Sở Thông tin – Truyền thông, chữ ký số là một dạng chữ ký điện tử dựa trên công nghệ mã hóa công khai, được dùng như một chữ ký cá nhân hoặc thay con dấu của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, được thừa nhận về mặt pháp lý. Chữ ký số có hai dạng: chữ ký số công cộng (dịch vụ) do doanh nghiệp được Bộ Thông tin – Truyền thông cấp phép cung cấp, người sử dụng phải trả phí và chữ ký số chuyên dùng (hành chính), do Ban Cơ yếu Chính phủ cung cấp, xác thực, tổ chức, cá nhân không phải trả phí. Ưu điểm của việc ứng dụng chữ ký số là nhanh gọn, an toàn, tiết kiệm chi phí trong việc gửi, nhận văn bản, hóa đơn, chứng từ…, góp phần nâng cao hiệu quả công tác cải cách hành chính, đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền điện tử. Đặc biệt, việc sử dụng chữ ký số bảo đảm tính toàn vẹn cho văn bản điện tử, chống giả mạo và thay đổi nội dung văn bản.
Tại Công ty TNHH thương mại dịch vụ vận tải Vạn An (lô 22 đường Lê Hồng Phong, quận Ngô Quyền), từ năm 2018, chữ ký số được ứng dụng trong nhiều hoạt động của đơn vị. Nhân viên kế toán công ty cho biết, trước đây, đến kỳ nộp thuế, nhân viên phải trực tiếp đến Chi cục Thuế khu vực Hải An – Ngô Quyền nộp bản khai và thực hiện các thủ tục, sau đó ra ngân hàng nộp tiền. Các văn bản, hóa đơn, chứng từ phải in ấn, ký trực tiếp, mất thời gian và chi phí chuyển phát. Từ khi sử dụng chữ ký số, chỉ bằng một vài thao tác đơn giản trên máy tính, văn bản, hóa đơn được chuyển đến các cơ quan, đơn vị nhanh chóng, thuận tiện mà vẫn bảo đảm giá trị pháp lý, tiết kiệm gần 50% chi phí in ấn, chuyển phát.
Với ưu điểm trên, chữ ký số ngày càng được nhiều tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân ứng dụng rộng rãi. Đối với các cơ quan, đơn vị hành chính nhà nước, triển khai ứng dụng chữ ký số là yêu cầu bắt buộc để phục vụ công tác quản lý, điều hành, xử lý công việc và cung cấp dịch vụ công trực tuyến.
Nâng cấp thiết bị, hỗ trợ người dùng
Ứng dụng chữ ký số mang lại nhiều lợi ích, tuy nhiên trong các cơ quan hành chính nhà nước hiện nay, phần mềm quản lý văn bản và điều hành mới tích hợp chữ ký số tổ chức, chưa tích hợp chữ ký số cá nhân lên phần mềm. Do vậy, chữ ký số văn bản mới chỉ thực hiện được tại vị trí của văn thư trên máy tính. Việc hỗ trợ người sử dụng thao tác trên thiết bị điện thoại thông minh thông qua các trình duyệt web thông dụng còn hạn chế; chưa cho phép thu hồi văn bản đã chuyển đến trong trường hợp gửi nhầm. Việc sử dụng chữ ký số giữa các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp hiện cũng chưa đồng bộ, thống nhất nên vẫn xảy ra tình trạng doanh nghiệp, cá nhân vừa phải sử dụng chữ ký số, vừa sử dụng con dấu, chữ ký “tươi”. Không ít đơn vị được cấp chữ ký số nhưng chưa ứng dụng nhiều, do quen dùng chữ ký, đóng dấu văn bản trực tiếp.
Bất cập nữa là, hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin, trang thiết bị tại nhiều cơ quan, doanh nghiệp chưa đáp ứng được yêu cầu sử dụng chữ ký số, nhất là các đơn vị cấp xã. Như tại xã Tây Hưng (huyện Tiên Lãng), chỉ có 2 máy tính đủ điều kiện cài đặt phần mềm ứng dụng chữ ký số. Tốc độ đường truyền kết nối mạng chưa bảo đảm nên khi sử dụng dịch vụ chữ ký số thường xảy ra lỗi. Trình độ ứng dụng công nghệ của cán bộ, công chức có hạn chế nhất định. Một số doanh nghiệp lựa chọn các nhà cung cấp dịch vụ chữ ký số giá rẻ nên thường xảy ra sự cố khi thao tác…
Để hỗ trợ các cơ quan, đơn vị nhà nước thuận lợi trong ứng dụng chữ ký số, theo Trưởng phòng Công nghệ thông tin, Sở Thông tin-Truyền thông Nguyễn Anh Dũng cho biết, Sở xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể; tổ chức tập huấn, hướng dẫn sử dụng chữ ký số cho lãnh đạo, văn thư và cán bộ phụ trách kỹ thuật các cơ quan, đơn vị. Hỗ trợ các cơ quan, đơn vị hành chính nhà nước cài đặt phần mềm ký số; hướng dẫn ký số trên văn bản điện tử; thực hành ký số, chứng thực chữ ký số vào văn bản điện tử thông qua phần mềm quản lý văn bản và điều hành công việc. Sở cũng tích cực tuyên truyền nâng cao nhận thức của doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân về lợi ích của ứng dụng chữ ký số để nhân rộng. Về phía các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp cũng cần quan tâm dành nguồn lực đầu tư nâng cấp đồng bộ hệ thống hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị bảo đảm đáp ứng yêu cầu ứng dụng công nghệ mới; bố trí cán bộ chuyên trách công nghệ thông tin có khả năng hỗ trợ người dùng tại đơn vị…
Tại Hải Phòng, hiện 100% các cơ quan, đơn vị hành chính nhà nước từ thành phố đến cấp xã, phường được cấp chữ ký số chuyên dùng. Ở khu vực doanh nghiệp, cá nhân có khoảng 10.000 khách hàng đang đăng ký sử dụng dịch vụ chữ ký số công cộng. Chữ ký số được sử dụng trong nhiều hoạt động khác nhau của cơ quan, doanh nghiệp, cá nhân như: gửi, nhận văn bản; thực hiện chuyển tiền qua mạng; giao dịch chứng khoán và mua bán, đấu thầu qua mạng; khai báo hải quan điện tử, thuế điện tử,…Đồng thời, thực hiện các dịch vụ công trực tuyến mức độ 3,4 trong chính quyền điện tử như: khai sinh, khai tử, đăng ký kết hôn, cấp đăng ký kinh doanh,…