Đưa nhạc kịch đến gần công chúng

Các nghệ sĩ luyện tập  vở diễn “Những người khốn khổ”.

Giám đốc Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam NSƯT Trần Ly Ly cho biết, năm 2020 là  năm vô cùng đặc biệt. Với sự lan rộng đầy nguy hiểm của đại dịch COVID-19, rất nhiều chương trình nghệ thuật của Việt Nam phải hủy bỏ hoặc hoãn lại, trong đó phải kể đến chương trình lưu diễn vở ballet Hồ thiên nga mà nhà hát định thực hiện vào tháng 8 vừa qua.

Trước đó, năm 2019, VNOB với vở ballet “Hồ thiên nga” tạo nên “cơn địa chấn” trong đời sống nghệ thuật, với 7 đêm diễn “cháy vé”. Đưa tác phẩm kinh điển của thế giới trở lại sân khấu Việt sau 35 năm vắng bóng với các nghệ sĩ VNOB là quyết định táo bạo, bởi nhiều khó khăn về nhân lực, kinh phí. Theo nghệ sĩ Trần Ly Ly, công chúng Việt Nam yêu thích, mong muốn và xứng đáng được thụ hưởng những tác phẩm nghệ thuật giá trị.

Trở lại vở nhạc kịch sắp tới, mặc dù gặp rất nhiều khó khăn do dịch bệnh, cùng với việc mua bản quyền, nhưng VNOB nỗ lực hết sức để có thể đưa vở nhạc kịch “Những người khốn khổ” lên sân khấu trong thời gian tới. Đơn vị này nỗ lực không mệt mỏi với sự phát triển của nền nghệ thuật hàn lâm Việt Nam nói chung và nhà hát nói riêng.

Đến thời điểm hiện nay, VNOB hoàn thành việc mua bản quyền âm nhạc của vở nhạc kịch “Những người khốn khổ” và sẽ công diễn vào đêm 21, 22 tháng 11 - 2020 tại Nhà hát Lớn Hà Nội. Để làm được việc này, VNOB rất cố gắng xây dựng hoàn chỉnh ekip sáng tạo và sản xuất, trong đó có đạo diễn sân khấu Nguyễn Triều Dương, từ Anh về, trải qua cách ly 14 ngày, để có thể cùng tập thể diễn viên, nhạc công của Nhà hát làm nên tác phẩm nhạc kịch, hy vọng sẽ hoành tráng nhất trong năm 2020.

Điều đặc biệt của vở nhạc kịch “Những người khốn khổ” do VNOB thực hiện trong năm nay là việc quốc tế hóa ekip diễn viên, với mục đích nâng cao tinh thần đoàn kết của các dân tộc trên toàn thế giới, cùng chung tay chống lại đại dịch, thể hiện rõ ràng tình người, niềm tin yêu cuộc sống và nỗ lực vượt qua mọi khó khăn. Vì vậy, dàn diễn viên của “Những người khốn khổ” sẽ bao gồm cả các diễn viên nước ngoài tại Việt Nam, với trụ cột chính là các giọng ca Opera nổi tiếng của Việt Nam hiện nay như: Đào Tố Loan, Huy Đức, Trần Trang Sao Mai, Bùi Trang...

Vở nhạc kịch “Những người khốn khổ” được viết dựa trên tác phẩm văn học cùng tên của đại văn hào Victor Hugo (Pháp), xuất bản năm 1862.  Những người khốn khổ gồm rất nhiều câu chuyện về các nhân vật với những mảnh đời khác nhau; sợi dây nối kết những mảnh đời đó chính là nhân vật trung tâm Jean Valjean - cựu tù khổ sai tìm cách chuộc lại những lỗi lầm gây ra từ thời trai trẻ... Tác phẩm văn học “Những người khốn khổ” được hàng triệu triệu người  khắp thế giới yêu thích. Khi được chuyển thể sang sân khấu, “Những người khốn khổ” cũng là một trong những vở nhạc kịch vĩ đại nhất thế kỷ 20, được dịch ra 21 thứ tiếng, công diễn tại 44 quốc gia, vùng lãnh thổ ở nhiều châu lục trên thế giới…

Theo nghệ sĩ Trần Ly Ly, để nghệ thuật ở Việt Nam phát triển, những người trong nghề phải đồng lòng kiến tạo, thay đổi, đưa nhiều tác phẩm có giá trị nghệ thuật đích thực đến công chúng. Những tác phẩm quen thuộc, kinh điển hoặc có yếu tố Việt Nam được thể hiện bằng ngôn ngữ nghệ thuật hàn lâm dễ đến gần người xem.

Những năm gần đây các đạo diễn, nghệ sĩ yêu thích loại hình nhạc kịch có nhiều thay đổi, tìm tòi để xây dựng hoặc Việt hóa một số vở nhạc kịch phục vụ công chúng. Tuy nhiên, để nhạc kịch trở thành món ăn tinh thần của công chúng Việt có lẽ phải cần thêm nhiều thời gian. Một vở nhạc kịch tiêu tốn công sức, tiền của và thời gian gấp nhiều lần so với một vở kịch bình thường, đòi hỏi kỹ năng diễn viên, biên kịch, nhạc sĩ, biên đạo, đạo diễn, ánh sáng, âm thanh đều phức tạp mà kỹ thuật ở Việt Nam còn rất hạn chế. Đến nay, vẫn chưa có khoa hay trường nào đào tạo về nhạc kịch, vì thế làm nhạc kịch ở Việt Nam là thách thức không nhỏ. Mặc dù vậy, với tâm huyết của nhiều nhạc sĩ, nghệ sĩ, đạo diễn và các nhà văn hóa, tin rằng nhạc kịch sẽ sớm phát triển và trở nên phổ biến tại Việt Nam.

Tú Uyên