Nâng cao nhận thức của giới trẻ về tác hại thuốc lá: Khắc phục tuyên truyền “một chiều”
(HPĐT)- Cùng với ma túy, rượu, bia, thuốc lá đang là mối đe dọa lớn đối với sức khỏe cộng đồng, nhất là thế hệ trẻ, tác động tiêu cực đến chất lượng nguồn nhân lực tương lai của đất nước. Vì vậy, các cấp, ngành, địa phương, đơn vị tổ chức nhiều hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức của giới trẻ. Tuy nhiên, một số hoạt động còn diễn ra “một chiều”, khó, thu hút sự quan tâm của giới trẻ, nhất là học sinh, sinh viên.
Tiểu phẩm do học sinh Trường THCS Trương Công Định (quận Lê Chân) biểu diễn trong chương trình truyền thông “Phòng ngừa sử dụng rượu bia, thuốc lá”.
Đan xen nhiều hình thức sinh động
Cuối giờ chiều 9-11, hơn 800 học sinh khối 6 và khối 8 Trường THCS Trương Công Định (quận Lê Chân) hào hứng tham gia chương trình truyền thông “Phòng ngừa sử dụng rượu, bia, thuốc lá”. Đây là chương trình ngoại khóa do Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe thành phố phối hợp nhà trường tổ chức nhằm nâng cao nhận thức của học sinh về tác hại của rượu, bia, thuốc lá. Trong 45 phút, các học sinh được thưởng thức hai tiết mục văn nghệ đặc sắc và vở kịch ngắn “Ôn dịch thuốc lá” do cô giáo Hoàng Thanh Vân viết kịch bản và đạo diễn. Với tình huống hài hước, cách diễn sinh động, cùng hình ảnh minh họa sống động, vở kịch truyền đi thông điệp về tác hại của các loại thuốc lá, trong đó có thuốc lá điện tử đang được không ít bạn trẻ ưa chuộng sử dụng. Cuối chương trình là phần truyền thông của báo cáo viên về các quy định của pháp luật và biện pháp phòng, chống tác hại của rượu, bia, thuốc lá trong học đường; quyền và nghĩa vụ của công dân.
Em Nguyễn Thái Bình, học sinh lớp 8B1 cho biết: “Qua buổi truyền thông, em nhận thức rằng, uống rượu, bia hay hút thuốc lá không chỉ ảnh hưởng đến sức khoẻ của bản thân, giảm chất lượng học tập, hiệu quả làm việc, mà còn hạn chế sức sáng tạo, khó kiềm chế cảm xúc và hành vi trong một số trường hợp. Vì vậy, em vận động người thân và những người em quen biết từ bỏ thuốc lá, bia, rượu”.
Theo tiến sĩ Nguyễn Quang Chính, Giám đốc Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe thành phố, từ đầu năm học 2020-2021 đến nay, Trung tâm phối hợp nhiều trường THCS, THPT, một số quận, huyện Đoàn trên địa bàn tổ chức truyền thông nâng cao nhận thức của đoàn viên, thanh niên, học sinh về tác hại của thuốc lá. Trong đó, chú trọng đan xen nhiều hình thức tuyên truyền như: văn nghệ, diễn tiểu phẩm, mời báo cáo viên đến nói chuyện, hỏi đáp trực tiếp tại buổi giao lưu… Bên cạnh tổ chức các sự kiện lớn với quy mô toàn trường, nhiều đơn vị còn tổ chức sinh hoạt câu lạc bộ, nhóm nhỏ theo chuyên đề, đem lại hiệu quả tuyên truyền thiết thực về tác hại của thuốc lá.
Nên tổ chức dưới hình thức cuộc thi tìm hiểu
Qua các buổi truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của giới trẻ về tác hại thuốc lá thời gian gần đây, các đơn vị tổ chức nhận thấy: dù có nhiều hình thức tuyên truyền đan xen, nhưng các buổi truyền thông kể trên ít nhiều còn mang tính chất “một chiều”, dễ khiến người xem, người nghe thấy nhàm chán. “Trên các phương tiện truyền thông đại chúng, mạng xã hội thường xuyên đăng tải những video, clip, hình ảnh, bài viết liên quan đến tác hại của các chất kích thích, trong đó có thuốc lá, làm ảnh hưởng đến sức khỏe, tinh thần, thậm chí tính mạng của người sử dụng... Vì thế, thông tin theo kiểu “một người nói, nhiều người nghe” hiệu quả không cao. Để khắc phục tình trạng trên, nhà trường khảo sát nhu cầu của học sinh để xây dựng nội dung tuyên truyền phù hợp lứa tuổi. Ngoài ra, thay vì giao lưu, mời báo cáo viên, nhà trường đổi mới hình thức tuyên truyền, tổ chức cuộc thi “Rung chuông vàng”, mời chuyên gia tham gia Ban giám khảo, tạo điều kiện để các em tự tìm hiểu, thuyết trình về các nội dung liên quan đến thuốc lá và các biện pháp phòng, chống tác hại của thuốc lá”, Phó hiệu trưởng Trường THCS Trương Công Định Lưu Thị Định Nghĩa cho biết.
Trong công tác phối hợp tuyên truyền tổ chức hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức của giới trẻ về tác hại của thuốc lá thời gian tới, Giám đốc Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe thành phố Nguyễn Quang Chính cho rằng, ngoài việc đổi mới nội dung và hình thức tuyên truyền, các trường học, tổ chức cơ sở Đoàn nên phối hợp tổ chức hoạt động bài bản, phù hợp hơn. Chẳng hạn, nếu tổ chức chương trình như cuộc thi “Rung chuông vàng”, cần thời gian ít nhất 90 phút thay vì 45 phút như một tiết ngoại khóa như hiện nay; kịch bản chặt chẽ và phân công từng khối lớp các nội dung tìm hiểu cụ thể về thuốc lá cũng như cách phòng, chống tác hại của thuốc lá; khuyến khích các lớp sáng tạo nội dung trình bày qua tiểu phẩm, kịch ngắn... “Mục đích của việc đổi mới các chương trình truyền thông nâng cao nhận thức của giới trẻ về tác hại của thuốc lá chính là để các em hiểu rõ tác hại của thuốc lá và tự giác tránh xa, từ chối khi bị rủ rê, lôi kéo. Đồng thời, chính các em trở thành những tuyên truyền viên tích cực ngay trong gia đình, trường học, khu dân cư mình sinh sống”, bác sĩ Nguyễn Quang Chính nhấn mạnh.