Xây dựng trạm quan trắc khí tượng thủy văn: Nâng cao năng lực cảnh báo, dự báo thời tiết
Tuyến cáp treo Cát Hải là công trình cần phải lắp hệ thống quan trắc khí tượng thủy văn.
(HPĐT)- Để bảo đảm an toàn trong quá trình vận hành, Nghị định số 48/2020/ NĐ-CP ngày 15-4-/2020 của Chính phủ quy định 11 công trình phải có quan trắc khí tượng thủy văn (KTTV). Tuy nhiên, việc thực hiện quy định này trên địa bàn thành phố hiệu quả chưa cao.
2/6 công trình có trạm quan trắc
Căn cứ Nghị định số 48/2020/NĐ-CP, trên địa bàn thành phố có 6 công trình phải lắp đặt trạm quan trắc KTTV. Nhưng đến thời điểm này, mới có 2 đơn vị có công trình quan trắc KTTV là Công ty CP hàng không Cát Bi và Ban Quản lý dự án hàng hải (Bộ Giao thông- Vận tải); còn 3 công trình mới đưa vào kế hoạch và 1 công trình đường ô tô cao tốc Hà Nội- Hải Phòng chưa thực hiện theo quy định. Tuy nhiên, ngay cả những công trình có trạm quan trắc KTTV thì hoạt động cũng chưa bảo đảm yêu cầu. Như Công ty CP hàng không Cát Bi tổ chức quan trắc KTTV công trình tuân thủ theo quy định, về vị trí quan trắc, yếu tố quan trắc, tần suất, thiết bị quan trắc có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, tuân thủ các quy định về kiểm định, hiệu chỉnh, nhưng đơn vị mới thực hiện việc cung cấp số liệu về Trung tâm KTTV Nội Bài. Trong khi theo Luật KTTV, đơn vị này phải cung cấp số liệu về Sở Tài nguyên-Môi trường và Tổng cục KTTV. Bên cạnh đó, chủ đầu tư cũng chưa có thông báo về Sở Tài nguyên-Môi trường quyết định thành lập trạm KTTV.
Việc thực hiện quy định về lắp đặt trạm quan trắc KTTV còn hạn chế có nguyên nhân do cơ quan quản lý chưa sâu sát, trong khi chủ đầu tư công trình chưa tuân thủ quy định. Tại cuộc kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật KTTV trên địa bàn thành phố vừa qua, ôngLa Đức Dũng, Phó tổng cục trưởng Tổng cục KTTV chỉ rõ: Thời gian qua, việc giám sát thực hiện quy định Luật KTTV trên địa bàn thành phố chưa chặt chẽ. Thành phố chậm ban hành các văn bản cụ thể hóa, thực hiện KTTV. Bên cạnh đó, chủ công trình phải quan trắc KTTV chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm và nghĩa vụ trong quá trình vận hành các trạm KTTV chuyên dùng.
Tăng cường kiểm tra, hướng dẫn thực hiện
Để khắc phục tình trạng này, Sở Tài nguyên- Môi trường đang trình UBND thành phố ban hành danh mục công trình và chủ công trình phải tổ chức quan trắc KTTV trên địa bàn theo Nghị định số 48/2020/NĐ-CP. Dự kiến, cuối năm 2020, danh mục này được thông qua. Việc ban hành danh mục này nhằm bảo đảm các công trình mới xây dựng thuộc danh mục phải xây dựng lắp đặt trạm quan trắc KTTV; đồng thời, hạn chế tình trạng công trình đi vào hoạt động mà không có trạm quan trắc. Bởi, ngoài 6 công trình cần phải lắp đặt trạm quan trắc KTTV, tới đây trên địa bàn thành phố có nhiều công trình, dự án mới được thực hiện. Theo quy định, những công trình này đều phải có trạm quan trắc KTTV như cáp treo đảo Cát Bà của Tập đoàn Sun Group….
Đồng thời, Sở Tài nguyên-Môi trường tham mưu UBND thành phố ban hành các văn bản quản lý và thực hiện quản lý nhà nước về KTTV trên địa bàn thành phố theo quy định. Kiểm tra, đôn đốc các đơn vị, tổ chức có công trình KTTV chuyên dùng tăng cường kiểm tra, đôn đốc chủ công trình phải quan trắc KTTV thực hiện cung cấp các thông tin, số liệu đo đạc, các yếu tố KTTV thực hiện quy chế phối hợp dự báo đối với Đài KTTV Đông Bắc theo quy định; nhằm bảo đảm có đủ thông tin để phục vụ công tác dự báo, cảnh báo phòng tránh giảm nhẹ thiên tại. Bên cạnh đó, thành phố thực hiện dự án xây dựng trạm quan trắc KTTV trên đảo Cát Bà với tổng kinh phí thực hiện 15 tỷ đồng giai đoạn 2021-2025. Đơn vị chủ trì thực hiện là Sở Tài nguyên-Môi trường và Ban Quản lý Vườn quốc gia Cát Bà,.
Việc yêu cầu các công trình xây dựng trạm quan trắc KTTV theo quy định không chỉ góp phần vận hành an toàn; mà còn là cơ sở để thành phố hoàn thiện hệ thống trạm quan trắc KTTV, nâng cao hơn nữa năng lực cảnh báo, dự báo thời tiết; nhất là trong giai đoạn thời tiết có nhiều diễn biến phức tạp như hiện nay.
Các công trình phải quan trắc KTTV gồm: sân bay dân dụng; đập, hồ chứa nước; cầu có khẩu độ thông thuyền từ 500 m trở lên; tháp thu phát sóng phát thanh, truyền hình có kết hợp khai thác tham quan, kinh doanh phục vụ khách trên tháp; cáp treo phục vụ hoạt động tham quan, du lịch; vườn quốc gia; tuyến đường cao tốc; cảng thủy nội địa tổng hợp.