Quy định mới về quyền lợi của Lao động thử việc: Công đoàn tuyên truyền, giám sát thực hiện
(HPĐT)- Từ ngày 1-1-2021, Bộ luật Lao động 2019 có hiệu lực. Theo quy định tại khoản 3 Điều 168, người lao động không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc, BHYT, thì người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả thêm cùng lúc với kỳ trả lương một khoản tiền tương đương mức đóng BHXH bắt buộc, BHYT… Đây là nội dung mới, có lợi đối với người lao động, song để luật đi vào cuộc sống, đòi hỏi sự giám sát thực hiện sát sao của Thanh tra lao động, tổ chức công đoàn và cán bộ công đoàn tại cơ sở.
Lao động thử việc tại Công ty TNHH Yazaki Việt Nam Hải Phòng (Khu công nghiệp Nomura) được cán bộ công đoàn hướng dẫn, thông báo về chính sách đãi ngộ, quyền lợi của người lao động.
Để quy định đi vào cuộc sống
Chia sẻ nguyên nhân chuyển đổi công việc 3 lần trong năm qua, anh Lê Đình Nguyên (phường Cát Bi, quận Hải An) cho biết: “Một số doanh nghiệp tuyển dụng lao động thời vụ, nhưng yêu cầu tôi thử việc 2 tháng rồi mới nhận vào làm chính thức. Trong thời gian thử việc, chúng tôi chỉ được trả 80% lương. Tuy nhiên, hết thời gian thử việc, người sử dụng lao động lấy lý do khách quan như: nhỡ việc, hết việc... để hoãn, dừng ký kết hợp đồng lao động”.
Cùng tình cảnh như anh Nguyên nên chị Trần Thị Thu Hường (xã Tiên Hưng, huyện Tiên Lãng) phấn khởi khi biết về những quy định mới trong Bộ luật Lao động 2019. Chị Hường chia sẻ: “Dù thời gian làm việc như nhau song lao động thử việc thiệt thòi hơn lao động chính thức vì không được hưởng các chế độ BHXH, BHYT. Tôi thấy việc chi trả thêm khoản tiền tương đương cho lao động thử việc là hợp lý. Tôi hy vọng đây không chỉ là quy định trên giấy, mà có chế tài đi kèm để buộc doanh nghiệp nghiêm túc thực hiện, tránh trường hợp “trả lấy lệ”, không bảo đảm quyền lợi của người lao động khi tham gia thử việc”.
Bày tỏ quan điểm về vấn đề này, luật sư Nguyễn Văn Xứng, Trưởng Văn phòng luật sư Gia đình và Xã hội (đường Lê Hồng Phong, quận Ngô Quyền), cho rằng, không ít trường hợp người sử dụng lao động “lách luật” bằng cách kéo dài thời gian thử việc, không ký kết hợp đồng lao động nhằm hạn chế chi trả chế độ, quyền lợi của người lao động... Sau thời gian thử việc, nếu không được người sử dụng lao động tuyển dụng, khiến người lao động thử việc chịu thiệt thòi. Do đó, quy định mới góp phần hạn chế tình trạng vi phạm pháp luật tại một số doanh nghiệp. Tuy nhiên, để thực thi luật pháp hiệu quả cao, cần sự giám sát nghiêm của cơ quan chức năng, nhất là Thanh tra lao động, tổ chức công đoàn, cán bộ công đoàn cơ sở nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động”.
Công đoàn cơ sở “biết, bàn, kiểm tra”
Để nâng cao nhận thức về quyền và lợi ích chính đáng của người lao động, một số công đoàn cấp trên cơ sở chủ động tổ chức tuyên truyền, phổ biến nội dung cơ bản và những điểm bổ sung, sửa đổi của Bộ luật Lao động 2019 tới cán bộ công đoàn, người lao động trong quý 3, quý 4 năm 2020 như: Công ty Yazaki Việt Nam (Khu công nghiệp Nomura), Công ty CP cáp điện và hệ thống LS- Vina (quận Hồng Bàng)… Cùng với đó, một số đơn vị, công đoàn cơ sở thực hiện nhiều biện pháp để nắm bắt dư luận chung quanh vấn đề tiền lương, việc làm, chế độ phúc lợi. Bà Trần Thị Kim Phượng, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Jasan Việt Nam (Khu công nghiệp VSIP Hải Phòng) cho biết: “Doanh nghiệp đặt 2 hòm thư góp ý để thu thập những thắc mắc, kiến nghị của lao động thử việc, lao động hợp đồng đang làm việc tại công ty. Những ý kiến này được cán bộ công đoàn tập hợp, nêu tại cuộc họp hằng tháng để lãnh đạo công ty xem xét, giải quyết trên nguyên tắc bình đẳng, tôn trọng, đôi bên cùng có lợi, hạn chế tranh chấp, xung đột liên quan tới quan hệ lao động”.
Theo Phó chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hoàng Đình Long, trong các buổi tập huấn về pháp luật lao động, giảng viên đều minh họa, làm rõ tình huống thực tế, phân tích cách giải quyết phù hợp để cán bộ công đoàn hiểu về quyền hạn, trách nhiệm của từng bên trong quan hệ lao động. Cán bộ công đoàn tại cơ sở cần nắm chắc quy định về thời gian thử việc đối với người lao động tại doanh nghiệp, tham mưu chủ doanh nghiệp ký hợp đồng lao động đúng hạn để bảo đảm quyền lợi của các bên liên quan. Qua đó, nâng cao năng lực giám sát của công đoàn cơ sở trong thực hiện pháp luật lao động tại doanh nghiệp, đem lại lợi ích thiết thực với người lao động, góp phần vận động, thu hút đoàn viên gia nhập tổ chức công đoàn./.