Giải quyết tình trạng ô nhiễm môi trường có yếu tố liên tỉnh: Thông tin kịp thời, phối hợp xử lý

Nhiều năm liên tiếp, người dân huyện Vĩnh Bảo kiến nghị việc Công ty thép Shengly Xarkhosi xả khói bụi, gây ô nhiễm môi trường, sau đó mới được khắc phục.
(HPĐT)- Tình trạng ô nhiễm môi trường tại khu vực giáp ranh giữa Hải Phòng với những tỉnh lân cận như: Thái Bình, Hải Dương, Quảng Ninh… xảy ra khá thường xuyên. Để khắc phục, xử lý những vụ việc này, cần có sự phối hợp giữa cơ quan quản lý tài nguyên, môi trường của Hải Phòng và các tỉnh lân cận.
Doanh nghiệp địa phương “láng giềng” gây ô nhiễm
Thời gian gần đây, người dân xã Lại Xuân (huyện Thủy Nguyên) kiến nghị hoạt động sản xuất của Công ty CP Tân Hà Kiều trên địa bàn phường Minh Tân (huyện Kinh Môn, tỉnh Hải Dương) phát sinh khói, bụi, ảnh hưởng rất lớn đến đời sống nhân dân. Theo văn bản số 1949 ngày 25-9-2020 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hải Dương, Công ty CP Tân Hà Kiều sản xuất silic với công suất 100.000 tấn/năm, có báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) được UBND tỉnh Hải Dương phê duyệt; năm 2014, được cấp giấy xác nhận hoàn thành biện pháp bảo vệ môi trường giai đoạn 1. Đến tháng 7-2020, công ty xây dựng, lắp đặt hoàn chỉnh máy móc thiết bị của toàn bộ dự án và có kế hoạch vận hành thử nghiệm công trình bảo vệ môi trường. Trước đó, vào các năm 2018, 2019, người dân phường Minh Tân cũng kiến nghị về việc doanh nghiệp này để bụi phát tán, gây ô nhiễm môi trường. Đến nay, tình trạng này lại xuất hiện và ảnh hưởng đến người dân xã Lại Xuân (huyện Thủy Nguyên).
Từ năm 2014 đến nay, Sở Tài nguyên-Môi trường tiếp nhận nhiều kiến nghị của người dân về cơ sở sản xuất thuộc các tỉnh lân cận Hải Phòng gây ô nhiễm môi trường. Đáng kể là các vụ việc: Công ty thép Shengli ở thị trấn An Bài (huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình) xả khói bụi ảnh hưởng người dân 2 xã Đồng Minh, Hưng Nhân (huyện Vĩnh Bảo), Công ty xi măng Phúc Sơn ở thị trấn Phú Thứ (huyện Kinh Môn, tỉnh Hải Dương) xả khói bụi ảnh hưởng người dân ở khu vực xã An Sơn (huyện Thủy Nguyên)... Việc xử lý đối với các doanh nghiệp gây ô nhiễm không đơn giản, nằm ngoài tầm quản lý của cơ quan chức năng thành phố.
Đối với những kiến nghị về ô nhiễm môi trường mà “thủ phạm” thuộc địa bàn tỉnh lân cận, Sở Tài nguyên-Môi trường thành phố chỉ có thể gửi công văn đề nghị, thông báo đến cơ quan chức năng quản lý môi trường thuộc địa bàn doanh nghiệp hoạt động và cơ quan quản lý môi trường trung ương. Trường hợp Công ty Xi măng Phúc Sơn, năm 2015, Sở Tài nguyên-Môi trường có công văn gửi Bộ Tài nguyên-Môi trường và Sở Tài nguyên-Môi trường tỉnh Hải Dương đề nghị cung cấp kết quả kiểm tra công tác bảo vệ môi trường của doanh nghiệp và báo cáo kết quả quan trắc môi trường. Tuy nhiên, cách giải quyết này không bảo đảm yêu cầu xử lý kịp thời, hiệu quả, nên có những vụ việc người dân kiến nghị nhiều lần, kéo dài qua nhiều năm mới được giải quyết. Như trường hợp Công ty Shengli, liên tục từ năm 2008 đến năm 2015 mới được khắc phục. Thực tế trên đặt ra yêu cầu cần có giải pháp phối hợp giải quyết vấn đề môi trường liên vùng hiệu quả hơn.
Phối hợp kiểm tra, giám sát và xử lý
Theo Giám đốc Sở Tài nguyên-Môi trường Trần Văn Phương, tình trạng ô nhiễm tại vùng giáp ranh diễn ra nhiều năm nay; không chỉ có cơ sở sản xuất của tỉnh bạn gây ảnh hưởng đến Hải Phòng, cũng có cơ sở sản xuất của Hải Phòng gây ảnh hưởng đến người dân tỉnh bạn. Để xử lý những vụ việc này, công tác phối hợp, kết hợp giữa các cơ quan liên quan, đặc biệt là 2 Sở Tài nguyên-Môi trường. Giữa các sở tổ chức thông tin thường xuyên về hoạt động của những doanh nghiệp trên địa bàn có thể ảnh hưởng đến người dân ở tỉnh, thành lân cận. Đặc biệt, khi có thông tin kiến nghị của người dân về tình trạng ô nhiễm, cần tổ chức phối hợp kiểm tra, giám sát, thay vì chỉ làm công văn đề nghị thông báo như trước đây.
Cuối năm 2018, người dân khu Trấn Dương (xã Hòa Bình, huyện Vĩnh Bảo) phản ánh cơ sở chế biến thuỷ sản phía huyện Thái Thuỵ (tỉnh Thái Bình) phát tán mùi hôi, ảnh hưởng đến nhiều hộ dân. Tiếp nhận phản ánh của người dân, Sở Tài nguyên-Môi trường tỉnh Thái Bình phối hợp Sở Tài nguyên-Môi trường Hải Phòng kiểm tra, xác định nguồn gây ô nhiễm là Nhà máy chế biến bột cá Thụy Hải 2 của Công ty TNHH chế biến thủy sản Thụy Hải tại xã Thụy Tân, huyện Thái Thuỵ. Trên cơ sở đó, Sở Tài nguyên-Môi trường tỉnh Thái Bình yêu cầu doanh nghiệp này thực hiện các biện pháp xử lý chất thải, khí thải, giảm thiểu phát tán ô nhiễm: cấy bùn vi sinh bổ sung tại bể hiếu khí; tăng cường bổ sung chất trợ lắng tại bể lắng nước thải sau xử lý; lắp đặt 12 bơm nước công suất 100m3/bơm tại 4 dây chuyền sản xuất để hỗ trợ xử lý khí thải, mùi (xử lý dạng phun mưa), cải tạo hệ thống xử lý nước thải... Hiện nay, tình trạng phát tán mùi hôi, khí thải của nhà máy này được khắc phục.
Như vậy việc thông tin kịp thời, làm tốt công tác phối hợp giám sát thực hiện các quy định bảo vệ môi trường, góp phần giải quyết hiệu quả tình trạng ô nhiễm liên vùng. Đồng thời, hoạt động liên kết, phối hợp phát huy sức mạnh tổng hợp của các địa phương trong kiểm soát, phòng ngừa sai phạm về bảo vệ môi trường trên địa bàn...