Ứng dụng máy bay không người lái trong phun thuốc bảo vệ thực vật: Mở rộng phù hợp điều kiện sản xuất

Máy bay không người lái phun thuốc BVTV trên cánh đồng xã Đại Thắng (huyện Tiên Lãng).

Thí điểm cho hiệu quả tốt

Vụ mùa năm 2019, tại thị trấn Trường Sơn (huyện An Lão), tổ dân phố Xuân Áng phối hợp với Công ty CP Đại Thành (trụ sở tại tỉnh Bắc Ninh) sử dụng máy bay không người lái để phun thuốc BVTV cho cánh đồng sản xuất lúa tập trung ở địa phương với diện tích 6 ha. Bà con hồ hởi xem máy bay không người lái “trình diễn” trên cánh đồng, hài lòng khi lượng thuốc được phun vào lúa đều đặn, máy bay căn từng diện tích trên cánh đồng để phun đủ lượng thuốc. Chỉ vài giờ đồng hồ đã phun xong 6 ha. Vụ mùa năm đó, sâu bệnh không tái phát gây hại lần 2 trên các trà lúa. Kết thúc vụ sản xuất, nhiều gia đình rất phấn khởi vì cánh đồng sạch sâu bệnh, nên năng suất lúa đạt khá cao (68 tạ/ha), trong khi các vụ trước, năng suất lúa ở tổ dân phố chỉ đạt 62 tạ/ha. Đây là nơi đầu tiên tại Hải Phòng thí điểm công nghệ này.

Ngay sau mô hình thí điểm tại tổ dân phố Xuân Áng, ở thị trấn Trường Sơn có thêm  tổ dân phố An Tràng cũng ứng dụng phun thuốc BVTV trên diện tích 9 ha. Theo tổng hợp của Phòng Nông nghiệp- Phát triển nông thôn các huyện, từ khi bà con tự phát thí điểm vào năm 2019 tại thị trấn Trường Sơn (huyện An Lão), đến năm 2020, cả 2 vụ:  xuân và mùa tại các huyện: Thủy Nguyên, An Lão, Vĩnh Bảo, Kiến Thụy, Tiên Lãng, một số bà con sử dụng máy bay không người lái để phun thuốc BVTV với diện tích gần 50 ha.

Theo ông Nguyễn Văn Ngọc, Chủ nhiệm HTX nông nghiệp Đại Thắng (huyện Tiên Lãng), đơn vị có 30 ha lúa nếp cái hoa vàng sử dụng máy bay không người lái để phun thuốc BVTV, việc ứng dụng công nghệ này đem lại nhiều tiện ích cho nông dân. Cụ thể, giá sử dụng dịch vụ không cao, thậm chí còn thấp hơn sử dụng dịch vụ phun thuốc BVTV thủ công. Ông Ngọc tính toán, nếu thuê nhân công để phun thuốc BVTV phải mất 900 nghìn đồng/ha, trong khi sử dụng máy bay không người lái chi phí rẻ hơn gần 50%. Thời gian phun nhanh hơn nên kịp thời vụ, sâu bệnh không dễ phát sinh trở lại. Ở một số xã thiếu nhân lực làm nông nghiệp, việc sử dụng máy bay không người lái càng tiện ích hơn vì tiết kiệm được nhân lực.

Phối hợp bảo đảm điều kiện mở rộng

Năm 2020, việc nông dân ứng dụng máy bay không người lái để phun thuốc BVTV tăng lên 5 huyện, nhưng mỗi nơi mới có vài ha diện tích ứng dụng mô hình trên. Huyện Thủy Nguyên có 4 ha ứng dụng máy bay không người lái, huyện Tiên Lãng và An Lão có 15 ha/huyện, huyện Vĩnh Bảo có 7 ha.

Được biết, mặc dù ở một số địa phương, nông dân rất ủng hộ việc ứng dụng máy bay không người lái để phun thuốc BVTV, nhưng chưa thực hiện được vì thực tế ruộng của một số bà con địa hình không bằng phẳng, chưa quy vùng tập trung, nên khó điều khiển máy bay không người lái rải lượng thuốc đồng đều. Một số bà con có diện tích lúa bị sâu bệnh gây hại ít, ngại đăng ký sử dụng cùng với HTX hoặc liên kết với bà con khác sẽ thiệt về chi phí, vì máy bay phun thuốc rải đồng đều ở các ruộng. Ở nhiều địa phương, bà con chưa nắm bắt rõ tiện ích của công nghệ mới này.

Bên cạnh đó, việc ứng dụng máy bay không người lái phun thuốc BVTV phải xin phép ngành chức năng về các vùng được phép bay, thực tế số doanh nghiệp cung cấp dịch vụ này chưa nhiều. Hiện tại, cả nước mới có vài doanh nghiệp, trong khi nhu cầu sử dụng khá lớn. Anh Kiều Văn Tú, Trưởng Phòng Kinh doanh Công ty CP Đại Thành, đơn vị cung cấp dịch vụ phun thuốc BVTV bằng máy bay không người lái cho biết, để phục vụ kịp thời nhu cầu của nông dân, mỗi vụ, công ty phải nhận được đăng ký trước để sắp xếp lịch trình, xin cấp phép về vùng bay. Có thời điểm quá nhiều đơn đặt hàng của các địa phương, công ty không đáp ứng xuể…

Theo Chi cục trưởng Chi cục BVTV Hải Phòng Lê Việt Cường, trước thực tế việc tự phát thí điểm sử dụng thấy rõ tiện ích, Sở Nông nghiệp- Phát triển nông thôn đang xin ý kiến chỉ đạo cụ thể của Cục Trồng trọt (Bộ Nông nghiệp- Phát triển nông thôn) và thành phố để chỉ đạo nhân rộng trong thời gian tới, trên cơ sở phù hợp với điều kiện đồng đất Hải Phòng.

Bên cạnh việc hoàn thiện công tác quản lý, quy trình sử dụng dịch vụ trong sản xuất của cơ quan chức năng, để mở rộng hơn nữa diện tích ứng dụng máy bay không người lái phun thuốc BVTV tại Hải Phòng, các HTX cần tích cực tuyên truyền giới thiệu công nghệ mới này đến nông dân, tổ chức bà con đi tham quan một số nơi ứng dụng công nghệ này. Doanh nghiệp dịch vụ tăng cường phối hợp với các địa phương tổ chức hội thảo tập huấn đầu bờ, trình diễn mô hình để bà con quan sát, đánh giá hiệu quả. Chính quyền địa phương phối hợp với Sở Nông nghiệp-Phát triển nông thôn Hải Phòng chỉ đạo thống nhất thực hiện ở các địa phương, công khai các doanh nghiệp có đủ điều kiện cung cấp dịch vụ, đáp ứng yêu cầu sản xuất của người dân…

Bài và ảnh: Hương An