Phát triển cảng biển Hải Phòng: Cuộc hành trình từ sông Cấm ra Lạch Huyện

Cảng cửa ngõ quốc tế Hải Phòng tại Lạch Huyện.

Ảnh: Cảng Hải Phòng

Tiến ra biển với bước đi vững chắc

142,8 triệu tấn là tổng lượng hàng hóa qua các cảng ở Hải Phòng năm 2020 (lượng hàng hóa qua cảng biển chiếm 2/3), tăng hơn 13 triệu tấn hàng hóa so với năm 2019 và số tăng trưởng này bằng tổng lượng hàng hóa qua các cảng ở Hải Phòng năm 2000. Giờ đây, với khoảng 49 doanh nghiệp cảng và gần 20 km cầu cảng trải dài từ sông Cấm ra Lạch Huyện, có thể thấy hành trình tiến ra biển lớn của hệ thống cảng biển Hải Phòng đang mang lại “quả ngọt” cho thành phố.

Từ bến cảng đơn sơ ban đầu xây dựng ven sông Cấm cuối thế kỷ 19 với 6 kho chứa hàng đầu tiên, cảng dần được đầu tư hiện đại và trở thành bến cảng chủ lực của Hải Phòng và cả nước những năm đầu giải phóng kéo dài đến năm 2000. Bến cảng Hoàng Diệu hay bến Sáu Kho  tạo nên thương hiệu “thành phố Cảng” mỗi khi nhắc đến Hải Phòng. Nhưng hàng hóa ngày một nhiều với công nghệ đóng hàng sử dụng container và những chiếc cần trục chân đế không còn phù hợp để bốc xếp nhanh container. Bến container Chùa Vẽ ở hạ nguồn sông Cấm hình thành vào năm 2002. Tiếp đó, Cảng Hải Phòng đầu tư ra Đình Vũ (nơi tập trung 5 tuyến sông và luồng biển) với mục đích xây cảng lớn hơn, đón tàu lớn hơn. Tân cảng Đình Vũ ra đời và trở thành cảng container lớn nhất miền Bắc (sau này được đổi tên là chi nhánh cảng Tân Vũ).

Trong khoảng 10 năm, Tân Vũ là cảng liên tục giữ vị trí dẫn đầu ở miền Bắc về đón hàng hóa bằng container với hệ thống xếp dỡ hiện đại, có thể đón tàu tới 55.000 tấn giảm tải. Đến năm 2018, Cảng container quốc tế Hải Phòng ra đời ở Lạch Huyện trên đảo Cát Hải, đón được tàu lên đến 132.000 tấn, gấp gần 3 lần so với Tân Vũ và từ đó, hình thành thêm các tuyến dịch vụ hàng hải xuyên đại dương, trong đó có 2 tuyến từ Hải Phòng đến thẳng bờ Tây nước Mỹ. Cảng container quốc tế Hải Phòng được xếp vào danh sách 20 cảng lớn của thế giới đón được tàu siêu trường, siêu trọng.

Kể từ năm 2000, với 8,5 triệu tấn hàng hóa qua cảng, hành trình vươn ra biển trong 20 năm của cảng biển Hải Phòng có những bước tiến vững chắc, với những con số thuyết phục 34 triệu tấn vào năm 2012, 50 triệu tấn vào năm 2013, 92 triệu tấn năm 2018, 129 triệu tấn năm 2019 và 142,8 triệu tấn năm 2020.

Tiếp tục vươn tới biển xa

Hiệu quả phát triển cảng biển Hải Phòng kết hợp các công trình giao thông kết nối liên hoàn, hiện đại, đưa hàng hóa tỏa đi khắp nơi trên thế giới là lý do  nhiều doanh nghiệp lớn trong nước muốn tham gia đầu tư phát triển cảng tại Lạch Huyện. Cùng đó, một số doanh nghiệp nước ngoài cũng muốn liên doanh, liên kết với các doanh nghiệp Việt Nam phát triển cảng tại Hải Phòng. Trong đó, có những doanh nghiệp đề xuất xin phép xây 10 bến tại Lạch Huyện, thậm chí đề xuất liên doanh, liên kết xây tới 23 bến, biến đảo Cát Hải trở thành “thủ phủ” cảng biển của cả nước, vươn tầm khu vực và trên thế giới. Cảng biển tại Lạch Huyện đang từng bước đưa Hải Phòng trở thành trung tâm dịch vụ cảng biển của cả nước, phù hợp định hướng phát triển theo tinh thần Nghị quyết số 45 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Tiếp theo, Cảng container quốc tế Hải Phòng, năm 2021, dự án xây dựng bến số 3, 4 tại Lạch Huyện của Công ty CP Cảng Hải Phòng sẽ triển khai xây dựng liền kề bến số 1, 2 của Cảng container quốc tế Hải Phòng. Với tổng mức đầu tư lên đến 7.000 tỷ đồng, 2 bến tàu dài 700 m sẽ được hình thành cùng với 1 bến sà lan. Luồng Lạch Huyện sâu 14 m sẽ hỗ trợ những con tàu hơn 100.000 tấn vào cảng thuận lợi. Đây là cuộc hành trình thứ 3 của Cảng Hải Phòng trong quá trình phát triển, vươn ra biển từ sông Cấm.

Chuẩn bị cho sự phát triển mới, ngoài sự đầu tư của các bộ, ngành trung ương, Hải Phòng đầu tư hàng trăm nghìn tỷ đồng xây dựng hệ thống hạ tầng giao thông kết nối hệ thống cảng biển. Trong quý 1 - 2021, tuyến đường Liên phường giai đoạn 2 hình thành sẽ nối Đình Vũ với quốc lộ 10; trên luồng Nam Triệu, Hải Phòng đề xuất xây dựng cầu Đình Vũ - Cát Hải 2. Tại Đình Vũ, các tuyến đường trục nối với đường cao tốc, nối với đường ven biển đang được khảo sát, lập dự án triển khai... Đó là sự đầu tư cho tương lai, đáp ứng yêu cầu phát triển cảng biển Hải Phòng, vươn tới mục tiêu 300 triệu tấn hàng hóa  qua cảng vào năm 2030./.

Mai Lâm