"Được mùa" các tác phẩm văn học nghệ thuật về Hải Phòng

Tác phẩm “Sóng và Đá” của họa sĩ Bùi Duy Khánh đoạt giải Nhất Triển lãm mỹ thuật Hải Phòng năm 2020.

Yêu Hải Phòng từ thuở nào…

Từ lúc nào, người dân Đồ Sơn không còn xa lạ với hình ảnh họa sĩ Bùi Duy Khánh (sinh năm 1972) ở phường Ngọc Xuyên (quận Đồ Sơn) và những người bạn mỗi ngày lại đặt giá vẽ trên ghềnh đá, cạnh bờ biển khu 1. Hình ảnh những con sóng phù sa khi dồn dập trào lên bờ cát, lúc lại tung hứng trên những phiến đá chắn bờ cứ thế hòa reo trên những bức tranh còn ướt vệt màu. Họa sĩ Bùi Duy Khánh, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Mỹ thuật Hải Phòng chia sẻ: Sóng và đá là cảm hứng bất tận của tôi trong hội họa. Ngoài vẽ nhiều về sóng và đá biển cả, những con tàu, tôi còn thích những ngôi làng mờ trong sương sớm đầy bình yên trên vùng quê Kiến Thụy, những đường cày khỏe khoắn giữa non nước huyện Thủy Nguyên…

Vừa nhận giải Ba tại Triển lãm mỹ thuật toàn quốc tại Hà Nội tháng 12 - 2020, họa sĩ Hồ Văn Hưng (Nghệ An) trở lại Hải Phòng lần thứ 2 sau chuyến đi trực họa cùng 100 họa sĩ màu nước quốc tế tại Cát Bà năm 2017. Họa sĩ Hồ Văn Hưng phấn khởi cho biết: Tôi từng đi vẽ nhiều nơi trên thế giới, nhưng Hải Phòng là nơi tôi rất ấn tượng. Trong chuyến đi trực họa tại Cát Bà năm 2017, tôi hoàn thành vài bức tranh, trong đó có tác phẩm “Chiều trên Cát Bà” như một kỷ niệm đẹp, lưu giữ hình ảnh Cát Bà với những vách núi sừng sững nhưng hiền hòa. Lần này được đồng hành với các họa sĩ địa phương nên tôi được cảm nhận, trải nghiệm sâu hơn về biển, trời Hải Phòng. Màu của nước biển thực sự cuốn hút tôi. Có lẽ tôi yêu mảnh đất này trước khi tới- Đó là một Hải Phòng phóng khoáng, ngồn ngộn sức sống trong những tác phẩm của các họa sĩ Hải Phòng như: Đặng Tiến, Bùi Duy Khánh, Minh Kính…

Đoạt giải Nhất Cuộc thi ảnh Hải Phòng năm 2020 với tác phẩm “Cho ngày ra khơi”, nhà thơ Vũ Nhang (Hội viên Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hải Phòng) cho biết: Là người sinh ra và lớn lên ở thành phố, tôi thấy được sức sống, sự phát triển vượt bậc của thành phố những năm gần đây. Thành phố như “thay da đổi thịt” hằng ngày. Một loạt cây cầu được khánh thành như: cầu Hoàng Văn Thụ, cầu Bạch Đằng, cầu vượt biển Tân Vũ -Lạch Huyện… đến các khu công nghiệp với những người thợ say sưa làm việc, trở thành cảm hứng với bất cứ nghệ sĩ nào. Với tác phẩm ảnh “Cho ngày ra khơi”, người xem dễ dàng thấy được khí thế bừng bừng “chuẩn bị ra khơi” của những công nhân đóng tàu tại Nhà máy đóng tàu Phà Rừng (huyện Thủy Nguyên), dường như cũng là khí thế người Hải Phòng quá trình phát triển, hội nhập quốc tế...

Không chỉ là những nghệ sĩ chưa đến đã yêu, dạt dào cảm hứng sáng tạo về thành phố, những người nghệ sĩ Hải Phòng cũng tràn trề cảm hứng “Đi hết đời người, chưa đi hết quê hương”. Đó là cảm xúc của nhà thơ Vũ Trọng Thái trong tập thơ “Miền sóng”, nhà thơ Hoài Khánh với tập thơ “Có một Hải Phòng”, nhà thơ xa xứ Nguyễn Thị Bảo Thư (Đồng Nai) với tập thơ “Nơi những con thuyền”, cùng hàng chục cuộc triển lãm tranh, ảnh… Tất cả đều thể hiện sức sống mạnh mẽ của thành phố Cảng.

“Lạc hậu nếu một ngày không ra đường…”

Nếu không vô tình đi vào “không gian hội họa” của họa sĩ Bùi Duy Khánh, người đất Cảng cũng dễ lọt vào ống kính của nghệ sĩ nhiếp ảnh Vũ Dũng (ở phường Lạch Tray, quận Ngô Quyền) một cách chân thật, tự nhiên và mộc mạc. Chẳng nhớ hết mình có bao nhiêu tác phẩm, chỉ biết rằng hầu như nơi nào trên thành phố này cũng từng in dấu chân nghệ sĩ. Bởi giống như câu nghệ sĩ từng chia sẻ: “Hải Phòng phát triển, đổi mới mỗi ngày, nếu một ngày không ra đường là bị lạc hậu ngay. Mỗi ngày lại thêm nhiều công trình đem lại cho thành phố một diện mạo mới”.

Hình ảnh Hải Phòng còn được thể hiện vừa hào hùng, lãng mạn, vừa lắng đọng, gần gũi trong các tác phẩm âm nhạc gần đây. Ca khúc “Cảm xúc trước bãi cọc Cao Quỳ” tươi mới mang tinh thần và ý chí Hải Phòng của nhạc sĩ Tuấn Phương (Hà Nội) phổ thơ Vũ Trọng Thái (Hội nhà văn Hải Phòng) vừa được sáng tác sau sự kiện phát lộ bãi cọc Cao Quỳ ở xã Liên Khê (huyện Thủy Nguyên). Nhà thơ Vũ Trọng Thái dồn hết tình yêu, niềm tự hào vào những lời thơ hùng tráng như: “Dân cày hóa thân từ dũng sĩ”, “Cây rừng hóa chông”, “Con nước hóa thành đồng”… cùng giai điệu khi cao vút “Ý chí Việt Nam như tia chớp làm quân thù khiếp sợ”, khi sâu lắng: “Xin cúi đầu lạy trước tiền nhân”, làm nên bản hùng ca giản dị về những người Hải Phòng nói riêng và người Việt Nam nói chung.

Từ thành phố, đến cả những người định cư tại Luân Đôn (Vương quốc Anh) như tác giả Vũ Kim Thanh (hội viên Câu lạc bộ thơ sông Cấm), quê ở xã Khởi Nghĩa (huyện Tiên Lãng) đều thấy được sự phát triển của thành phố trong những năm gần đây. Nhà thơ Vũ Kim Thanh phấn khởi chia sẻ: Chưa bao giờ tôi thấy Hải Phòng đổi thay mạnh mẽ như vài năm gần đây, trở thành niềm cảm hứng bất tận đối với những người đam mê sáng tác./.

Trúc Lâm