Tránh “tắc đường” trên thị trường chứng khoán

(HPĐT)- Tình trạng liên tục bị nghẽn lệnh trong giao dịch tại sàn chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh (HOSE) trong thời gian qua cho thấy những bất cập mới của thị trường chứng khoán. Số nhà đầu tư tham gia thị trường tăng vọt, giá trị giao dịch tăng đột biến, bình quân tăng gấp 2, thậm chí gấp 3 so với trước, tổng giá trị có ngày lên tới hơn 14.000 tỷ đồng với nhiều lệnh đặt mua, bán gây ra cảnh “tắc đường” đáng lo ngại. Rất nhiều nhà đầu tư không thực hiện được lệnh mua, bán, bỏ lỡ các cơ hội đầu tư, thu lợi nhuận và vì thế phần nào làm ảnh hưởng tới sự phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn tăng trưởng, sôi động nhất.

Để khắc phục, có rất nhiều giải pháp được đưa ra như: khuyến khích, hỗ trợ  các doanh nghiệp niêm yết tại HOSE tự nguyện dời sang sàn HNX; tổ chức một bảng mới trên HNX và gần đây là đề xuất  nâng lô giao dịch tối thiểu tại HOSE lên 1000 cổ phiếu (CP)… Tuy nhiên, tất cả các biện pháp này đều đang vấp phải nhiều phản ứng. Các doanh nghiệp đang giao dịch trên HOSE có phần e ngại khi chuyển về HNX, nhất là giao dịch trên bảng mới. Đặc biệt, việc nâng lô giao dịch tối thiểu lên 1000 CP làm nhiều nhà đầu tư suy nghĩ. Trước đây, cũng để chống nghẽn lệnh, HOSE nâng lô giao dịch từ 10 CP lên 100 CP, cũng có thể chấp nhận được. Nhưng nếu nâng lô lên 1000 CP thì có tác động lớn tới thị trường.

Thống kê các cổ phiếu đang niêm yết tại HOSE cho thấy, có khoảng 12 mã có thị giá trên 100.000 đồng/CP, 52 cổ phiếu có thị giá từ 50.000-100.000 đồng/CP. Tỷ lệ vốn hóa của mỗi nhóm này so với vốn hóa toàn HOSE là 27% mỗi nhóm. Nếu lô giao dịch tối thiểu trên HOSE được nâng lên 1.000 CP, đồng nghĩa, các nhà đầu tư có số vốn dưới 50 triệu đồng sẽ không giao dịch được khoảng 64 mã cổ phiếu, chiếm 54% vốn hóa HOSE. Bên cạnh đó, việc nâng lô được thị trường nhìn nhận có thể tác động tiêu cực về mặt giao dịch đối với nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn khi lượng cầu có thể sẽ sụt giảm trong điều kiện giá trị giao dịch không thay đổi.

Mới đây, Hiệp hội Kinh doanh chứng khoán Việt Nam (VASB) hoàn tất văn bản gửi Bộ Tài chính, bày tỏ không đồng thuận việc dự kiến tăng lô giao dịch lên 1.000 CP. Theo VASB, biện pháp gốc rễ vẫn là sớm nâng cấp hệ thống tại HOSE, và cơ quan quản lý cần hợp lực để đẩy nhanh tiến độ càng sớm càng tốt. Đây cũng là mong muốn của phần lớn nhà đầu tư khi cho rằng, để giải quyết tận gốc vấn đề vẫn là việc sớm nâng cấp hệ thống. Hơn nữa, trong thời đại 4.0, để nghẽn lệnh cũng chứng tỏ những hạn chế, bất cập của thị trường, không theo kịp sự phát triển, phát sinh sự quá tải và khi không giải quyết được thì lại có những đề xuất chưa nhận được sự đồng thuận. Bởi thế, theo nhiều nhà đầu tư, để chữa nghẽn lệnh, giải pháp lâu dài là triển khai càng sớm càng tốt một hệ thống giao dịch mới. Không những thế, cơ quan điều hành cần tư duy hướng tới giảm lô giao dịch trở về 10, thậm chí là 1 như nhiều nước làm để mọi người đều có thể tiếp cận được nếu họ muốn./.

Thanh Nhân