Khắc phục tình trạng ô nhiễm nguồn nước nuôi trồng thủy sản ở quận Dương Kinh: Ứng dụng phương thức nuôi công nghiệp, hiện đại
Các hộ nuôi trồng thủy sản ở phường Hải Thành tăng cường đầu tư hệ thống lọc khí, tăng hóa chất xử lý để bảo đảm chất lượng nước sản xuất.
(HPĐT)- Quý 1-2021, giá trị sản xuất thủy sản của quận Dương Kinh đạt hơn 300 tỷ đồng, chiếm hơn 30% tổng giá trị sản xuất nông, lâm, thủy sản của quận. Nhờ làm tốt công tác phòng, chống dịch bệnh nên sản lượng nuôi trồng thủy sản (NTTS) của quận ổn định. Tuy nhiên, các hộ NTTS vẫn nơm nớp lo về tình hình ô nhiễm nguồn nước NTTS ngày càng nghiêm trọng, song chưa được khắc phục triệt để, ảnh hưởng đến sản xuất.
Nguồn nước kém chất lượng
Từ sau Tết Nguyên đán 2021 đến nay, ông Phạm Ngọc Hải, ở phường Tân Thành luôn thường trực ở đầm NTTS ven đê. Gần như ngày nào ông Hải cũng kiểm tra chất lượng nước 4-5 lần tại ao nuôi tôm rộng hơn 5.000 m2 của mình. Sau vụ nuôi năm 2019 bị lỗ hơn 200 triệu đồng do tôm bị nhiễm dịch bệnh từ ô nhiễm nguồn nước, năm 2020, ông Hải đầu tư hơn 60 triệu đồng mua hóa chất, lắp thêm 4 giàn sục khí để xử lý nước. Nhờ đó, tôm không bị chết nhiều như năm trước nhưng chi phí sản xuất đội lên gần 30%. Mặc dù vậy, ông Hải vẫn nơm nớp lo nguy cơ “mất trắng” bởi chất lượng nước ngày càng xấu đi.
Đây cũng là thực trạng khó khăn chung trong NTTS ở quận Dương Kinh. Quận hiện có 720 ha nuôi trồng thủy sản (chủ yếu tập trung ở 2 phường Hải Thành và Tân Thành), trong đó, có gần 200 ha nước ngọt, hơn 500 ha nước lợ. Tuy nhiên, hơn 80% số diện tích đang phải nuôi “cầm chừng” vì nguồn nước kém chất lượng. Nguyên nhân nguồn nước ô nhiễm, người nuôi gặp khó khăn là do hệ thống cấp nước phục vụ NTTS trên địa bàn trước đây là hệ thống thủy lợi phục vụ sản xuất nông nghiệp, được đầu tư cách đây hơn 30 năm, không có hệ thống cấp và thoát nước riêng, phụ thuộc chủ yếu vào nguồn nước ra vào ở cống Cầm Cập (phường Tân Thành). Theo kết quả quan trắc môi trường nước vùng nuôi thủy sản ở phường Tân Thành và Hải Thành cuối năm 2020 của Chi cục Thủy sản, hàm lượng NO2 tại 2 khu vực này cao gấp hơn 15 lần giới hạn cho phép theo Quy chuẩn 08 của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Nguồn nước không bảo đảm chất lượng ảnh hưởng xấu đến nhiều diện tích nuôi quảng canh trên địa bàn.
Để đối phó tình trạng ô nhiễm nguồn nước, năm 2021, các hộ NTTS chủ động đầu tư xây dựng các ao phụ để lọc nước phục vụ ao chính nuôi tôm, tăng lượng hóa chất xử lý nước, xây nhà bạt, lắp thêm các giàn ô-xi để bổ sung ô-xi cho ao nuôi... Thành phố và quận hỗ trợ các phường: Tân Thành, Hải Thành hơn 1 tấn hóa chất xử lý song mới cải thiện phần nào chất lượng nguồn nước.
Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao
Đầu năm 2020, một số hộ dân ở phường Tân Thành đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước nhanh tuần hoàn để phục vụ NTTS. Theo đó, nước từ ao thu sẽ được đưa qua hệ thống kênh dẫn nước trước khi đưa vào ao nuôi. Trên kênh dẫn nước được lắp đặt 10 loại màng lọc thô, màng lọc sinh học. Các hóa chất như: thuốc tím, PAC… được châm vào các điểm cố định trên hệ thống kênh. Các ao nuôi được bổ sung nước sạch liên tục, vừa bảo đảm chất lượng nước, vừa tăng ô-xi trong nước. Sau 1 năm hoạt động, hệ thống lọc nước bước đầu phát huy hiệu quả tốt. Đây là mô hình hiệu quả cao, cần nhân rộng. Tuy nhiên, do mức đầu tư khá lớn nên chỉ những hộ có khả năng tài chính đầu tư. Phần lớn các hộ còn lại NTTS nhỏ lẻ nên chưa thể xây dựng hệ thống lọc nước này.
Theo lãnh đạo quận Dương Kinh, để hạn chế tình trạng ô nhiễm nguồn nước NTTS, quận đề nghị ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tham mưu thành phố quan tâm đầu tư hệ thống thủy lợi, bảo đảm nguồn nước vào, nước ra riêng biệt, thay vì sử dụng chung hệ thống như hiện nay. Về lâu dài, quận tổ chức quy hoạch lại diện tích, tăng số diện tích NTTS theo phương thức công nghiệp, khuyến khích phát triển diện tích NTTS nhà bạt sử dụng công nghệ hiện đại, có hệ thống xử lý nước tại ao đầm. Quận Dương Kinh đang tích cực triển khai các giải pháp tháo gỡ vướng mắc, khó khăn, nâng cao hiệu quả NTTS trên địa bàn quận theo Nghị quyết 54 của HĐND quận. Theo đó, khuyến khích mở rộng diện tích nuôi cao sản và từng bước hình thành vùng NTTS công nghệ cao, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp đầu tư ứng dụng công nghệ cao cho vùng nuôi trồng thủy sản phường Tân Thành theo Quyết định số 575 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt tổng thể khu, vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao đến năm 2020, định hướng đến năm 2030 của thành phố Hải Phòng. Hiện nay, các phường đang rà soát diện tích nuôi trồng để quy hoạch lại theo từng vùng, khu vực. Đồng thời, đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, bố trí kinh phí cải tạo hệ thống kênh mương, thủy lợi; khuyến khích tích tụ ao đầm để đầu tư nuôi thủy sản cao sản, giảm tỷ lệ nuôi quảng canh.
Việc đẩy mạnh đầu tư NTTS theo phương thức công nghiệp, hiện đại, áp dụng các phương thức khai thác mới gắn với bảo vệ nguồn lợi thủy sản không chỉ góp phần hạn chế rủi ro “trắng tay” đối với những hộ NTTS mà còn là giải pháp quan trọng thực hiện chủ trương chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp của quận. Đồng thời, phù hợp với định hướng phát triển quận Dương Kinh theo hướng đô thị nông nghiệp sinh thái theo chương trình hành động thực Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ quận lần thứ 3, nhiệm kỳ 2020 – 2025./.