Doanh nghiệp, HTX có sản phẩm OCOP ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất: Khó khăn vì thiếu vốn, hỗ trợ
(HPĐT)- Năm 2021, thành phố vẫn có kinh phí giúp các HTX đăng ký, xếp hạng sản phẩm OCOP (Chương trình mỗi xã một sản phẩm) nhưng không bố trí kinh phí hỗ trợ các đơn vị mua sắm trang thiết bị, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất. Vì vậy, một số doanh nghiệp gặp khó khăn trong sản xuất.

Dây chuyền sản xuất cá mòi kho “Làng chài” của Công ty TNHH SoVi- sản phẩm OCOP hạng 4 sao của thành phố.
Kinh phí hỗ trợ ngày càng giảm
HTX Thắng Thủy (huyện Vĩnh Bảo) có sản phẩm trà hoa cúc được xếp hạng sản phẩm OCOP năm 2020. Để phát triển sản phẩm này, HTX xây dựng vùng sản xuất tập trung 20 ha hoa cúc dược liệu với sự tham gia của hơn 100 hộ sản xuất. Vào lúc hoa cúc thu hoạch rộ, HTX rất cần máy sấy hoa cúc để bảo đảm sản phẩm thu hoạch đáp ứng yêu cầu thu mua. HTX đã kết nối với các cơ quan chức năng đề nghị được hỗ trợ kinh phí đầu tư máy móc, đổi mới công nghệ đối với sản phẩm OCOP, nhưng đến nay chưa được xét duyệt do nguồn kinh phí của năm 2020 hạn hẹp hơn những năm trước. Vì vậy, dịp Tết Nguyên đán Tân Sửu vừa qua, hoa cúc dược liệu được thu hoạch rộ, người sản xuất phải phơi hoa cúc bằng hình thức thủ công khá vất vả. Đặc biệt, khi gặp trời mưa, không ít lượng hoa phải vứt bỏ vì bị thối, hỏng.
Theo Phó chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn Hải Phòng Nguyễn Duy Dương, việc đầu tư, hỗ trợ các doanh nghiệp, HTX có sản phẩm được công nhận sản phẩm OCOP là hoạt động thiết thực giúp các doanh nghiệp, HTX sản xuất, kinh doanh hiệu quả hơn. Sản phẩm được nâng tầm vị thế, người tiêu dùng đánh giá cao hơn, doanh thu của doanh nghiệp, HTX tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, theo báo cáo của Chi cục Phát triển nông thôn Hải Phòng, số doanh nghiệp, HTX được hỗ trợ rất hạn chế. Cụ thể, từ năm 2019 đến nay, trên địa bàn thành phố có 2 đợt xếp hạng sản phẩm OCOP. Theo đó, toàn thành phố có 45 sản phẩm của 33 doanh nghiệp, HTX, cá nhân được công nhận sản phẩm OCOP. Trong số đó, chỉ có 8 doanh nghiệp, HTX được thành phố hỗ trợ kinh phí đầu tư trang thiết bị phục vụ sản xuất là 6,4 tỷ đồng.
Nguyên nhân khiến chưa có nhiều doanh nghiệp, HTX được hỗ trợ là do nguồn kinh phí đầu tư của thành phố liên tục giảm qua các năm. Năm 2019 thành phố hỗ trợ các doanh nghiệp, HTX mua sắm máy móc, đổi mới công nghệ là 4,4 tỷ đồng; năm 2020 là 2 tỷ đồng. Năm 2021, thành phố không bố trí vốn cho chương trình này. Các doanh nghiệp hạn hẹp về nguồn vốn nên cũng không có điều kiện để đầu tư máy móc, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật. Thực tế khảo sát của Chi cục Phát triển nông thôn, phần lớn doanh nghiệp, HTX tham gia chương trình OCOP là doanh nghiệp, HTX nhỏ, có quy mô hộ gia đình; rất ít các doanh nghiệp, HTX có tiềm lực lớn. Vì vậy, mặc dù việc đầu tư máy móc thiết bị, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật mới rất cần thiết nhưng doanh nghiệp, HTX khó có thể thực hiện.
Mong muốn mở rộng đối tượng hỗ trợ
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp- Phát triển nông thôn Bùi Thanh Tùng, hiện nay, thành phố ưu tiên phát triển hợp tác xã, doanh nghiệp vừa và nhỏ để sản xuất các sản phẩm có lợi thế, tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường; góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao thu nhập, đời sống cho người dân nông thôn, thực hiện hiệu quả Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2021-2025. Vì vậy, trong thời gian tới, Sở tiếp tục đề nghị thành phố quan tâm, tạo điều kiện bố trí nguồn kinh phí cho chương trình hỗ trợ các đơn vị có sản phẩm OCOP mua sắm máy móc, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất; khuyến khích các doanh nghiệp, HTX tham gia Chương trình OCOP vay vốn các ngân hàng, tổ chức tín dụng để tự đầu tư.
Với vai trò là cơ quan tham mưu của Chương trình phát triển sản phẩm OCOP, Chi cục Phát triển nông thôn thường xuyên khảo sát nhu cầu đầu tư máy móc thiết bị, đổi mới công nghệ sản xuất của doanh nghiệp, HTX để đề xuất thành phố tiếp tục hỗ trợ lồng ghép với một số chương trình khác như: chương trình xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, chương trình đầu tư phát triển khoa học- công nghệ đối với khu vực nông thôn… Bên cạnh đó, Chi cục phối hợp với các đơn vị chức năng thuộc Sở Nông nghiệp – Phát triển nông thôn tổ chức các cuộc hội thảo, tọa đàm, liên kết với các tổ chức tín dụng, ngân hàng, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp, HTX vay vốn đầu tư máy móc, đổi mới công nghệ.
Các doanh nghiệp, HTX cần chủ động liên kết các đối tác để tự đầu tư máy móc, công nghệ mới trong sản xuất thay vì chỉ trông chờ nguồn vốn hỗ trợ. Giám đốc Công ty CP thực phẩm Trường Xanh Phạm Văn Tuyên cho biết, từ năm 2019, 5 sản phẩm của doanh nghiệp được xếp hạng 3 sao gồm: mật ong rừng Cát Bà, nước cốt, si rô, nước giải khát, trà chế biến từ hồng hoa. Trong năm 2019, công ty được thành phố hỗ trợ hơn 500 triệu đồng để đầu tư dây chuyền chiết rót các sản phẩm chế biến từ hồng hoa. Để đáp ứng yêu cầu sản xuất, công ty tiếp tục đầu tư thêm một số dây chuyền máy móc khác với tổng số vốn hơn 1 tỷ đồng, để tiến tới tự động hóa nhiều khâu sản xuất, tiết kiệm chi phí nhân công lao động. Vì vậy, không chỉ chế biến được hồng hoa, gần đây doanh nghiệp còn chế biến thêm cả quả nhàu để làm nước cốt và các loại nước giải khát./.