Phát triển, nhân rộng mô hình hợp tác xã kiểu mới điển hình: Giúp tiếp cận các chương trình, đề án hỗ trợ
(HPĐT)- Đầu tháng 2-2021, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án lựa chọn, hoàn thiện, nhân rộng mô hình HTX kiểu mới hiệu quả tại các địa phương trên cả nước giai đoạn 2021 - 2025. Đây là cơ hội để các HTX kiểu mới trên địa bàn thành phố tiếp tục tranh thủ nguồn lực đầu tư mở rộng sản xuất với nguồn vốn hỗ trợ 100% từ ngân sách cho HTX thí điểm.
HTX dịch vụ chăn nuôi Thái Sơn xây dựng thành công mô hình chăn nuôi theo chuỗi giá trị và trồng rau an toàn từ các chương trình hỗ trợ của trung ương và thành phố.
Rõ hiệu quả từ các chính sách hỗ trợ
Chủ tịch Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố Lương Minh Huệ cho biết, thời gian qua, Chính phủ, ngành và thành phố có nhiều chủ trương, chính sách hỗ trợ nhằm khuyến khích phát triển, nhân rộng các mô hình HTX kiểu mới. Qua đó trợ lực kịp thời, giúp nhiều HTX trên địa bàn thành phố có thêm nguồn lực đầu tư phát triển sản xuất – kinh doanh, thể hiện rõ vai trò liên kết, dẫn dắt kinh tế hộ, tạo thêm việc làm cho người lao động, đóng góp tích cực phát triển kinh tế- xã hội địa phương.
Tiêu biểu như HTX dịch vụ chăn nuôi Thái Sơn (huyện Kiến Thụy), là một trong những mô hình HTX kiểu mới đầu tiên được thành lập trên địa bàn thành phố, trong 5 năm hoạt động (từ năm 2016 đến nay), Thái Sơn được thụ hưởng 2 chương trình hỗ trợ từ Liên minh HTX Việt Nam và thành phố. Nhờ vậy, đến nay, Thái Sơn là HTX chăn nuôi duy nhất của thành phố xây dựng thành công quy trình sản xuất theo chuỗi giá trị: từ cung cấp lợn giống, thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y, chăn nuôi, giết mổ đến chế biến, cung cấp thực phẩm ra thị trường tại chính cửa hàng của HTX. Bên cạnh đó, HTX đầu tư 18 nhà lưới có tổng diện tích hơn 1 ha chuyên trồng các loại rau, củ, quả an toàn. Giám đốc HTX Đồng Thị Doanh cho biết: “Các chính sách hỗ trợ từ trung ương và thành phố chính là đòn bẩy quan trọng, tiếp thêm động lực để HTX mạnh dạn đổi mới, đi đầu và thành công trong thực hiện các mô hình sản xuất mới”.
Tuy nhiên, theo Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố, so với nhu cầu thực tế, số lượng HTX kiểu mới tiếp cận các chương trình, chính sách hỗ trợ chưa nhiều. Để tiếp cận được các chính sách hỗ trợ, HTX phải đáp ứng một số điều kiện nhất định tùy chương trình. Trong khi đó, phần lớn các HTX mới thành lập, khó đáp ứng các tiêu chí. Các chương trình hỗ trợ chủ yếu chung cho lĩnh vực nông nghiệp, ít dành riêng cho khối HTX. Với hạn mức về số lượng, rất ít HTX được lựa chọn, thụ hưởng các chương trình hỗ trợ. Bởi vậy, hiện có nhiều HTX trên địa bàn thành phố có ý tưởng sáng tạo, mô hình sản xuất mới nhưng chưa tìm được “bệ đỡ”, nguồn lực đầu tư phát triển.
Những triển vọng mới
Trước những hạn chế trên, Đề án lựa chọn, hoàn thiện, nhân rộng mô hình HTX kiểu mới hiệu quả tại các địa phương trên cả nước giai đoạn 2021 – 2025 vừa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đầu tháng 2- 2021 được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội phát triển cho các HTX. Đây là đề án hỗ trợ dành riêng cho các HTX kiểu mới hoạt động hiệu quả với số lượng khoảng 300 HTX trên phạm vi cả nước. Khi được chọn tham gia đề án, các HTX được hỗ trợ 100% kinh phí từ lựa chọn xây dựng mô hình HTX thí điểm, hoàn thiện đến nhân rộng.
Theo lãnh đạo Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố, bước đầu qua rà soát, trên địa bàn thành phố có nhiều HTX kiểu mới điển hình có cơ hội tham gia đề án, đáp ứng được nhiều tiêu chí trong các điều kiện ưu tiên như: HTX có nhiều thành viên tham gia; tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới; sản xuất quy mô lớn, sản phẩm chủ lực của địa phương theo hướng xuất khẩu, liên kết với doanh nghiệp, tham gia chuỗi giá trị, ứng dụng khoa học- công nghệ cao, gắn với tăng trưởng xanh; các HTX có đông thành viên là nữ hoặc phụ nữ tham gia quản lý; tạo việc làm, hỗ trợ người yếu thế…
Để giúp các HTX tiếp cận, tham gia Đề án, Liên minh tham mưu với thành phố và phối hợp với Sở Nông nghiệp – Phát triển nông thôn, các quận, huyện rà soát toàn bộ các mô hình HTX kiểu mới điển hình trên địa bàn. Trên cơ sở đó, căn cứ vào tiêu chí đề ra sẽ lựa chọn và đề xuất các HTX đủ điều kiện đăng ký tham gia. Liên minh sẽ phối hợp với các sở, ngành có liên quan của thành phố kết nối, hướng dẫn, hỗ trợ các HTX thực hiện quy trình, thủ tục tham gia nếu các đơn vị có nhu cầu. Với các HTX đáp ứng sẵn nhiều tiêu chí, còn thiếu từ 1-2 tiêu chí, Liên minh sẽ đề xuất thành phố, chính quyền địa phương tạo điều kiện hỗ trợ để các đơn vị có cơ hội tham gia đề án./.