Đào thương xuất sắc của “chiếng chèo xứ Đông”

Bài và ảnh: Mạnh Quang 12/04/2021 11:47

(HPĐT)- Năm 2020 là năm thành công và đánh dấu mốc quan trọng trong sự nghiệp gần 15 năm gắn bó với sân khấu chèo của đào thương Thùy Dương (Đoàn Chèo Hải Phòng). Liên tiếp thể hiện những vai chính, không ngừng nỗ lực khẳng định tài năng của bản thân trên các sân khấu lớn, nhất là sau thành công của vai diễn Thái hậu Dương Vân Nga trong vở “Hoàng đế tiền Lê”, nghệ sĩ trẻ Thùy Dương được Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam trao tặng “Giải diễn viên chèo xuất sắc năm 2020”.

Nghệ sĩ Thùy Dương vào vai Nữ tướng Lê Chân trong chương trình nghệ thuật chào đón Xuân Tân Sửu 2021.

Tỏa sáng trên sân khấu lớn

Đến giờ, công chúng thành phố và giới làm nghệ thuật truyền thống cả nước vẫn ấn tượng với hình ảnh Thái hậu Dương Vân Nga uy nghiêm, quyết đoán khi trao long bào, đưa Thập Đạo tướng quân Lê Hoàn lên ngôi vua để cứu giang sơn, xã tắc trên sân khấu hoành tráng tại Khu di tích Bạch Đằng Giang. Đó là chương trình nghệ thuật đặc biệt tại Lễ đón nhận bằng xếp hạng di tích lịch sử quốc gia đối với Khu di tích Bạch Đằng Giang của thành phố vào đầu tháng 1 vừa qua. Vai diễn xuất thần, tái hiện thời khắc lịch sử giữa không gian linh thiêng, góp phần tôn vinh giá trị lịch sử, văn hóa của Khu di tích Bạch Đằng Giang. Diễn viên Thùy Dương vào vai Thái hậu Dương Vân Nga xuất sắc. Giữa hàng trăm diễn viên, nhất là cùng diễn với các nghệ sĩ “cây đa, cây đề” của các đoàn nghệ thuật trung ương, vai diễn của Thùy Dương nổi bật, sắc nét. Thành công này lần nữa khẳng định tài năng của nghệ sĩ trẻ.

Chương trình nghệ thuật tại Lễ đón nhận bằng xếp hạng di tích lịch sử quốc gia Khu di tích Bạch Đằng Giang vào ngày 2-1-2021 dự kiến do các nghệ sĩ trung ương đảm nhiệm. Song, khi chuẩn bị tổng duyệt chương trình, lãnh đạo thành phố quyết định bổ sung đoạn trích Thái hậu Dương Vân Nga trong vở “Hoàng đế tiền Lê” của Đoàn Chèo Hải Phòng dựng trước đó để làm nổi bật công lao của người anh hùng dân tộc Lê Hoàn. Vậy là, diễn viên Thùy Dương được gọi gấp về Khu di tích Bạch Đằng Giang để khớp chương trình vào ngày tổng duyệt cuối. Thùy Dương kể: “Tôi bất ngờ, vui mừng và vinh dự khi được giao vai, biểu diễn tại chương trình quy mô. Nhưng niềm vui đó đi cùng áp lực, lo lắng vì chương trình nghệ thuật hoành tráng với sự tham gia của các nghệ sĩ gạo cội của trung ương. Đồng thời, chương trình có sự tham dự của hàng trăm đại biểu trung ương và thành phố cùng các văn, nghệ sĩ, nhà khoa học hàng đầu của cả nước. Áp lực càng thôi thúc tôi quyết tâm thể hiện vai diễn tốt nhất”. Sự hồ hởi xen lẫn niềm tự hào khi kể về vai diễn của nghệ sĩ Thùy Dương cho thấy tình yêu mãnh liệt của chị đối với sân khấu chèo.

Không chỉ thành công với vai diễn Thái hậu Dương Vân Nga, diễn viên Thùy Dương còn nổi bật khi hóa thân trong các vai diễn đầy cá tính, nhiều cảm xúc của các vở diễn sân khấu truyền hình như: Vai Nữ tướng Lê Chân, người khai mở vùng đất An Biên xưa, Hải Phòng ngày nay trong vở chèo “Khai sáng An Biên”, vai Ngọc Lan trong vở “Hào khí Bạch Đằng Giang”… Qua các vở diễn, nghệ sĩ Thùy Dương có nhiều cơ hội thể hiện tài năng diễn xuất của bản thân, ngoài những vai “đóng đinh” như thôn nữ chân chất, mộc mạc mà chị thể hiện trước kia. Chính sự tỏa sáng trên sân khấu lớn và tạo được tiếng vang trong giới nghệ thuật cả nước, nghệ sĩ Thùy Dương đang góp phần khẳng định nghệ thuật chèo Hải Phòng vẫn xứng danh “chiếng chèo xứ Đông”.

Khẳng định tài năng

Nhắc tới bước ngoặt bén duyên với sân khấu chèo, nghệ sĩ Thùy Dương kể: Năm 2000, khi vừa tròn 17 tuổi, chị trúng tuyển vào Đoàn Chèo Hưng Yên. Ngày trúng tuyển đúng vào ngày mưa gió, 2 mẹ con chị đi xe đạp trên bờ đê về nhà mừng đến phát khóc vì kết quả ngoài mong đợi. Dù rất phân vân, nhưng thấy con đam mê diễn chèo, mẹ chị quyết định ủng hộ, cho con gái theo đuổi con đường nghệ thuật. Sau 2 năm gắn bó Đoàn Chèo Hưng Yên, Thùy Dương về Hải Phòng theo học Trường trung cấp Văn hóa, Nghệ thuật và Du lịch Hải Phòng. Ngay sau nhập trường, vào năm 2002, Thùy Dương đoạt huy chương vàng cuộc thi tài năng trẻ học sinh, sinh viên các cơ sở đào tạo văn học, nghệ thuật toàn quốc. Năm 2007, chị đầu quân về Đoàn Chèo Hải Phòng.

15 năm qua, dù có những lúc khó khăn tưởng chừng phải bỏ cuộc, nhưng tình yêu nghệ thuật chèo đã chiến thắng. Người nghệ sĩ ấy không ngừng miệt mài khổ luyện với nghiệp chèo. Có thời điểm mang bầu sắp đến ngày sinh, dù được ở nhà nghỉ ngơi, nhưng hằng ngày, chị vẫn bật đĩa hát chèo của các diễn viên tên tuổi để nghe và luyện hát bởi với chị, nghệ thuật chèo đã ngấm vào máu. Có đợt chuẩn bị tham gia cuộc thi tài năng trẻ về nghệ thuật chèo toàn quốc vào năm 2017, suốt 3 tháng ròng, Thùy Dương đến Đoàn Chèo Hải Phòng miệt mài tập vai “Xúy Vân giả dại” quên cả thời gian. Sự khổ luyện không biết mệt mỏi rồi cũng cho quả ngọt, diễn xuất của Thùy Dương được trau chuốt và nâng cao từng ngày. Điều đó thể hiện rõ nhất là mỗi lần lên sân khấu, giọng chèo ngọt ngào kết hợp các động tác tay múa mềm dẻo, linh hoạt của nghệ sĩ Thùy Dương khi hóa thân vào nhân vật khiến người xem không khỏi trầm trồ, tán thưởng. Còn giới trong nghề, nhiều người thừa nhận và đánh giá cao tài năng của nghệ sĩ Thùy Dương. Chính vì vậy, Thùy Dương luôn được lãnh đạo Đoàn Chèo Hải Phòng tin tưởng và giao hàng chục vai diễn lớn, nhỏ, cũng như đề cử tham gia các cuộc thi, liên hoan chèo toàn quốc.

Trưởng Đoàn Chèo Hải Phòng Vũ Huy Thành cho biết, không chỉ là diễn viên trẻ tài năng của đơn vị, đảm nhiệm các vai đào thương, tức vai chính của các vở diễn, diễn viên Thùy Dương còn là Bí thư Chi đoàn kiêm Phó chủ tịch Công đoàn năng nổ, nhiệt huyết của Đoàn Chèo Hải Phòng. Với những đóng góp đó, dự kiến năm nay, diễn viên Thùy Dương đủ điều kiện để nhận xét tặng danh hiệu nghệ sĩ ưu tú khi đủ thâm niên 15 năm gắn bó nghiệp chèo.

Tài năng tỏa sáng, đang ở độ chín và được công chúng, giới trong nghề tôn vinh, nhưng lúc nào nghệ sĩ Thùy Dương cũng khiêm tốn cho rằng, với mỗi nghệ sĩ, không bao giờ có đỉnh cao nghệ thuật, nên chị không ngừng nỗ lực phấn đấu để mỗi vai diễn, dù lớn, dù nhỏ phải tròn vai nhất, để không phụ lòng những người yêu “chiếng chèo xứ Đông”.

Đến nay, nghệ sĩ Thùy Dương gặt hái nhiều thành công, nổi bật với 1 huy chương vàng tài năng trẻ diễn viên chèo, tuồng chuyên nghiệp toàn quốc năm 2017 với vai “Xúy Vân giả dại” trong vở “Kim Nham”; 4 huy chương bạc trong các kỳ hội diễn, liên hoan, hội diễn sân khấu chuyên nghiệp chèo toàn quốc. Trong đó, phải kể đến vai Hà Phương trong vở “Vùng sáng Dương Kinh” (năm 2009) - huy chương bạc tại Liên hoan sân khấu chèo toàn quốc; vai Lan trong vở “Ảo mộng xứ người” - huy chương bạc Liên hoan nghệ thuật chèo toàn quốc về đề tài hiện đại năm 2011; vai Mùi trong vở “Thạch Sùng” - huy chương bạc Hội diễn chèo chuyên nghiệp toàn quốc năm 2016; vai Ngọc Lan trong vở “Hào khí Bạch Đằng Giang” đoạt huy chương bạc tại Liên hoan sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc năm 2019./.

Bài và ảnh: Mạnh Quang