Quy hoạch xứng tầm “đảo Ngọc”

(HPĐT)- Hầu như hè năm nào tôi cũng có ít nhất một chuyến du lịch ra Cát Bà, hoặc đi với cơ quan hoặc với gia đình hay bạn bè. Vậy mà tôi vẫn luôn háo hức hễ có “team” rủ. Với tôi, Cát Bà là điểm đến đẹp và hấp dẫn so với tất cả những nơi tôi từng đến như: Sapa, Phú Quốc, Côn Đảo, Hạ Long, Tây Nguyên, Quy Nhơn... Không phải vì tôi là người Hải Phòng nên ưu ái hơn với quê hương mà đơn giản chỉ là sở thích, cảm nhận riêng.
Hơn chục năm trước, tôi từng có trải nghiệm thú vị khi “phượt” bằng xe máy từ nội thành ra Cát Bà. Đoạn đường xuyên qua rừng quốc gia xanh mướt cây cối lại mang đến một cảm giác bí ẩn, muốn khám phá của du khách. Cả chặng đường không có khói bụi, bởi rất ít tô tô, xe máy. Chỉ có gió mang theo vị mặn mòi đặc trưng của biển. Thỉnh thoảng, một vài đôi khách du lịch Tây cũng “phượt” bằng mô tô không thể cưỡng lại sự lộng lẫy của thiên nhiên bèn dừng xe chụp vài kiểu ảnh “check in” trước khi tiếp tục hành trình. Đi hết đoạn đường vắng vẻ, quanh co là vào đến thị trấn Cát Bà xinh xắn, nhộp nhịp với con đường nhỏ, những khách sạn lô nhô đủ kiểu dáng, màu sắc, độ cao xen lẫn những nếp nhà dân, hàng quán, chợ búa…
Đến nay, Cát Bà có nhiều thay đổi. Nhiều sản phẩm, dịch vụ mới được đầu tư, khai thác như hệ thống cáp treo vượt biển kỳ vĩ, các khách sạn bề thế, các khu resort đẳng cấp, các du thuyền sang trọng, bãi tắm mới rộng rãi, hệ thống xe bus, xe điện tiêu chuẩn xanh, nhiều tour mới... Nhưng, song song với đó là mật độ khách tăng cao dẫn đến hiện tượng quá tải vào những ngày lễ, dịp cuối tuần. Cảnh tượng các lối đi chật cứng người, các bãi tắm chen chúc vào những ngày, giờ cao điểm trở thành phổ biến những mùa hè gần đây.
Hè năm nay, do dịch COVID-19 lại bùng phát diện rộng, nên chưa có nhiều du khách tới Cát Bà. Trong những ngày tới, nếu trạng thái “bình thường mới” được lập lại, chắc chắn Cát Bà sẽ “bùng nổ” đón lượng khách du lịch khủng. Với sự quyến rũ của Cát Bà, tình trạng quá tải sẽ không những không giảm mà ngày càng gia tăng, kéo theo nhiều áp lực về hạ tầng như điện, nước ngọt, cơ sở lưu trú, đường sá và vấn đề môi trường nếu không được giải quyết sớm.
Mới đây, trong cuộc làm việc với lãnh đạo huyện Cát Hải, đồng chí Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang có những chỉ đạo cụ thể về một số giải pháp. Trong đó, đáng chú ý có việc yêu cầu địa phương này nhanh chóng cắt giảm số lượng lồng bè nuôi hải sản nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường, sớm triển khai hệ thống xử lý nước thải, nghiên cứu xây thêm hồ chứa nước ngọt, bổ sung điện mặt trời, xây dựng thêm bến tàu hiện đại... Ngoài ra, để “pha loãng” mật độ khách du lịch, giảm tải cho thị trấn Cát Bà, đồng chí Bí thư Thành ủy có ý kiến chỉ đạo xác đáng: xây dựng các xã trở thành điểm, khu du lịch vệ tinh của thị trấn. Đây là định hướng, gợi mở phù hợp với Cát Bà khi các xã ở đây đều có những giá trị du lịch có thể khai thác, làm đa dạng hóa sản phẩm du lịch. Huyện Cát Hải cũng đề xuất thành phố cho phép lập quy hoạch chung Cát Bà giai đoạn 2021-2030 tầm nhìn đến 2050.
Có lẽ, với vị trí, tiềm năng du lịch đặc thù như đảo Cát Bà cùng với việc coi du lịch là một trong 3 trụ cột của kinh tế thành phố, việc lập quy hoạch cho “đảo ngọc” càng quan trọng và cần được thực hiện thận trọng. Nếu cần thiết, thành phố có thể thuê những đơn vị tư vấn quy hoạch có kinh nghiệm và uy tín để lập quy hoạch, nhằm bảo đảm tầm nhìn không chỉ đến năm 2050 mà có thể lâu dài để vừa giữ được những vẻ đẹp vốn có, những giá trị đặc hữu của Cát Bà đồng thời tạo không gian, dư địa để “đảo Ngọc” phát triển xứng tầm là khu dự trữ sinh quyển thế giới./.