Nâng mức hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện: Điểm tựa an sinh với người nghèo
(HPĐT)- Ngày 1-6 vừa qua, UBND thành phố có văn bản giao các sở, ngành liên quan kiểm tra, đề xuất hỗ trợ mức đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện đối với một số trường hợp trên địa bàn thành phố giai đoạn 2021-2025. Đây là tin vui với những người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, giúp họ có điều kiện tiếp cận dễ dàng hơn với chính sách bảo hiểm, đồng thời là giải pháp giúp ngành BHXH đạt được mục tiêu phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố.

Cán bộ, nhân viên BHXH Hải Phòng tích cực tuyên truyền BHXH tự nguyện đến người dân.
Những con số “khiêm tốn”
Theo kết quả điều tra, rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn thành phố năm 2020 theo chuẩn nghèo quốc gia, toàn thành phố có 1.268 hộ nghèo, với 2.714 người; 10.732 hộ cận nghèo, với 27.402 người. Năm 2020, số người nghèo tham gia BHXH tự nguyện 46 người và 3 tháng đầu năm 2021 là 29 người; số người cận nghèo tham gia BHXH tự nguyện năm 2020 là 123 người và 3 tháng đầu năm 2021 là 102 người. Theo dự kiến của BHXH Hải Phòng, đến hết năm 2021, có 50 người thuộc hộ nghèo tham gia BHXH tự nguyện và hộ cận nghèo có 136 người tham gia. Những con số trên cho thấy, số người nghèo và cận nghèo tham gia BHXH tự nguyện còn rất “khiêm tốn”. Mặc dù từ ngày 1-1-2018, các trường hợp này đã được nhà nước hỗ trợ từ 10%-30% mức đóng hằng tháng. Theo đó, những người thuộc hộ nghèo được hỗ trợ 30%, tương ứng 46.200 đồng/tháng; hộ cận nghèo được hỗ trợ 25%, tương ứng 38.500 đồng/tháng; các trường hợp khác được hỗ trợ 10%, tương ứng 15.400 đồng/tháng. Mức hỗ trợ thấp, trong khi thời gian đóng để hưởng lương hưu dài (đủ 20 năm trở lên và đủ 55 tuổi đối với nữ, đủ 60 tuổi đối với nam), do đó việc tham gia BHXH chưa thực sự thu hút những người thuộc hộ nghèo, cận nghèo tham gia.
Nhằm hỗ trợ người nghèo, người cận nghèo và những trường hợp khác tham gia BHXH tự nguyện, BHXH thành phố, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội trình thành phố nâng mức hỗ trợ.
Tăng sức hấp dẫn BHXH tự nguyện
Việc nâng mức hỗ trợ tham gia BHXH tự nguyện nhận được sự ủng hộ tích cực của người dân, nhất là người nghèo, cận nghèo. Tuy nhiên, người dân mong muốn chính sách BHXH tự nguyện nên mở rộng các chế độ ngắn hạn, linh hoạt khác như: ốm đau, sinh con, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp… để có nhiều quyền lợi hơn khi tham gia BHXH tự nguyện thay vì 2 quyền lợi: hưu trí và tử tuất. Với những trường hợp người cao tuổi tham gia nên có phương án sửa đổi, bổ sung quy định của pháp luật về BHXH tự nguyện theo hướng giảm điều kiện về thời gian đóng BHXH tự nguyện để được hưởng lương hưu sớm hơn.
Thực tế cho thấy, nâng mức hỗ trợ BHXH tự nguyện là cần thiết, tuy nhiên, để chính sách BHXH tự nguyện thực sự lan tỏa, “thấm” và “ngấm” vào nhận thức, hành động của người dân thì công tác tuyên truyền, vận động là công tác then chốt. Trưởng Phòng Truyền thông và Phát triển đối tượng (BHXH Hải Phòng) Nguyễn Quang Minh cho biết: Phát triển BHXH tự nguyện bình thường đã khó, nhưng với những người thuộc hộ nghèo, cận nghèo còn khó hơn bởi tài chính của họ có hạn. Do đó, BHXH xác định công tác tuyên truyền phải được đổi mới, quyết liệt, sâu sát hơn nữa, nhất là trong tình hình dịch bệnh COVID-19 đang phức tạp như hiện nay. Mô hình truyền thông theo nhóm nhỏ đang được thực hiện khá hiệu quả. Cán bộ BHXH, nhân viên đại lý thu và một số cán bộ làm công tác dân số, y tế trên địa bàn trực tiếp “đi từng nhà, tuyên truyền chính sách đến từng người”. Những người tham gia đóng, nộp trực tiếp, sổ BHXH tự nguyện được chuyển đến tận tay, không tốn thời gian đi lại nhiều lần. Không những thế, đều đặn hằng tháng, BHXH các quận, huyện đều tổ chức ra quân tuyên truyền, cán bộ, đoàn viên, thanh niên “tỏa” đến các chợ, bệnh viện, bến xe… tuyên truyền, vận động, mang lại hiệu quả cao.
Phó giám đốc BHXH Hải Phòng Nguyễn Văn Thạnh cho biết: Năm 2021, BHXH Hải Phòng phấn đấu phát triển 32.906 người tham gia BHXH tự nguyện. Đây là chỉ tiêu khó, tuy nhiên, ngành BHXH nỗ lực, tập trung cao độ thực hiện chỉ tiêu này. Từ nay đến cuối năm, bên cạnh những việc đã triển khai, BHXH thành phố bám sát các chỉ đạo, chủ trương của thành phố về việc hỗ trợ mức đóng BHXH tự nguyện và nhanh chóng triển khai khi có văn bản hướng dẫn; chỉ đạo BHXH các quận, huyện rà soát, thống kê đầy đủ trường hợp thuộc hộ nghèo, cận nghèo chưa tham gia BHXH tự nguyện để vận động tham gia kịp thời. Bên cạnh đó, ngành BHXH tiếp tục mở rộng mạng lưới đại lý thu, thường xuyên đào tạo kỹ năng tuyên truyền, bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cộng tác viên và nhân viên đại lý thu; giao chỉ tiêu BHXH tự nguyện đối với từng đại lý thu; tăng cường kiểm tra, giám sát, đôn đốc đại lý thu nâng cao trách nhiệm trong công tác phát triển người tham gia BHXH tự nguyện, nhất là việc tuyên truyền, vận động, đôn đốc người tham gia khi đến hạn phải đóng tiếp, để duy trì bền vững số người tham gia.
Dự kiến, ngân sách thành phố hỗ trợ 30% mức đóng đối với người tham gia BHXH tự nguyện hằng tháng đối với người thuộc hộ nghèo, nâng tổng mức hỗ trợ lên 60%; hỗ trợ 25% mức đóng đối với người tham gia BHXH tự nguyện hằng tháng đối với người thuộc hộ cận nghèo, nâng tổng mức hỗ trợ 50% và hỗ trợ 10% mức đóng đối với người tham gia BHXH tự nguyện hằng tháng thuộc các đối tượng khác, nâng tổng mức hỗ trợ lên 20%. Với mức hỗ trợ như trên, dự kiến kinh phí hỗ trợ trong năm 2021 là hơn 6,1 tỷ đồng và giai đoạn từ năm 2022-2025 là hơn 35,3 tỷ đồng./.