Kiểm soát tốt, dự báo chính xác để kịp thời ứng phó dịch bệnh
(HPĐT)- Chỉ trong 5 ngày (kể từ ngày 24 đến 29-6), Hải Phòng ghi nhận 10 ca mắc COVID-19, trong đó có trường hợp F1 trở thành F0, khiến người dân thành phố không khỏi lo lắng. Trao đổi với phóng viên Báo Hải Phòng, bà PHẠM THU XANH, Tổ trưởng Tổ phản ứng nhanh phòng, chống dịch COVID-19 thành phố khẳng định: dù có ca mắc mới, song tình hình dịch bệnh trên địa bàn đang được kiểm soát tốt. Tuy nhiên, vẫn cần xây dựng các kịch bản, biện pháp ứng phó phù hợp để không bị động trong phòng, chống dịch.

Lực lượng chức năng lấy mẫu xét nghiệm sàng lọc virus SARS-CoV-2 đối với người dân xã Cổ Am (huyện Vĩnh Bảo).
- Trước diễn biến phức tạp của tình hình dịch bệnh, nhất là liên quan đến chùm ca lây nhiễm ở huyện Vĩnh Bảo, bà nhận định tình hình dịch bệnh trên địa bàn thành phố hiện nay như thế nào?
- Dù đến thời điểm này, trên địa bàn thành phố ghi nhận 9 ca dương tính với virus SARS-CoV-2 nhưng tình hình dịch bệnh đang được khoanh vùng gọn, xác định được gốc của vấn đề. Hầu hết ca bệnh đều có xuất phát điểm từ những người đi xe của nhà xe Trung Đức, tuyến Hải Phòng- thành phố Hồ Chí Minh và một số là F1 của các trường hợp đó. Nếu các ca bệnh chỉ liên quan đến nhà xe Trung Đức, coi như xác định được nguồn lây để truy vết, chặn dịch. Đến thời điểm này, thành phố có 9 ca mắc COVID-19, trong đó 6 ca phát hiện liên quan đến nhà xe Trung Đức, 3 ca là F1 của các ca này và được đưa vào cách ly y tế sớm nên tình hình chưa đáng ngại.
Tuy nhiên, đợt dịch này phức tạp hơn do xác định virus lây nhiễm có thể là chủng Delta từ thành phố Hồ Chí Minh; lịch trình di chuyển của các chuyến xe dày, trong khi nhà xe không cung cấp được danh sách khách từng đi trên xe. Theo khai báo của nhà xe, trung bình một chuyến đi từ Hải Phòng đến thành phố Hồ Chí Minh và ngược lại hết 3,5 ngày. Như vậy, tính từ ngày 31-5 đến ngày 24-6, khả năng có 6-7 chuyến xe. Bên cạnh đó, những lái, phụ xe khi xét nghiệm ở Thái Bình có kết quả dương tính với virus SARS-CoV-2 vào ngày 24-6, nhưng không biết họ lây nhiễm từ chuyến nào và thời điểm nào. Có thể họ ủ bệnh trước đó mấy ngày hoặc lâu hơn. Do chưa truy vết được hết các trường hợp F1 của nhà xe Trung Đức, nên lo ngại có khả năng nhiều người từng đi trên các chuyến xe này đang ở Vĩnh Bảo, tiếp xúc nhiều người ở quy mô lớn như đám tang, sân bóng, bể bơi, nhà thờ… Từ nhận định này, trong 5 ngày trở lại đây, chúng tôi tham mưu lãnh đạo thành phố chỉ đạo các địa phương thực hiện nhiều biện pháp quyết liệt để chặn đứng dịch ở Vĩnh Bảo. Đó là thực hiện giãn cách xã hội toàn huyện Vĩnh Bảo theo Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ; công nhân sống trên địa bàn huyện này nghỉ hoàn toàn ở nhà, không đến làm việc ở khu công nghiệp. Đồng thời, tăng cường truy vết tất cả người từng đi nhà xe Trung Đức hoặc đi bằng đường bộ từ thành phố Hồ Chí Minh về Hải Phòng từ ngày 31-5 trở lại đây…
- Tổ phản ứng nhanh phòng, chống dịch COVID- 19 tham mưu thành phố các kịch bản và biện pháp ứng phó nào?
- Trước nguy cơ dịch bệnh như trên, chúng ta có thể đặt ra 4 kịch bản dịch bệnh có khả năng xảy ra. Kịch bản thứ nhất, từ nay đến khi lấy mẫu, làm xét nghiệm xong toàn bộ huyện Vĩnh Bảo và các ca F2, F3 ở bên ngoài liên quan ca mắc và người Vĩnh Bảo đi làm ở ngoài Hải Phòng (dự kiến xong trước ngày 3-7), nếu không thêm ca dương tính nào ở khu cách ly y tế hoặc ở cộng đồng, coi như thành phố kiểm soát xong và dập được dịch. Kịch bản thứ 2 là tại cộng đồng không phát hiện ca dương tính mới, nhưng một số ca F1 liên quan đến các F0 hiện nay (khoảng 150 F1 đang ở khu cách ly) trong vài ngày tới có thể chuyển thành F0 cũng không đáng sợ, vì nguồn lây được quản lý. Kịch bản thứ 3 xảy ra là có thể trong vài ngày tới, những mẫu “quét” sàng lọc diện rộng trên địa bàn huyện Vĩnh Bảo có thể có thêm ca dương tính với virus SARS-CoV-2, trường hợp này cũng không đáng ngại vì hiện nay toàn huyện Vĩnh Bảo thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ, tức là người sống tại Vĩnh Bảo không thể qua chốt ra bên ngoài. Vì thế, nếu có F0 ở huyện Vĩnh Bảo cũng hạn chế khả năng lây lan ra cộng đồng.
Tuy nhiên, đáng ngại nhất là kịch bản thứ 4, có thể có trường hợp người Vĩnh Bảo, đi ra ngoài huyện trước khi áp dụng Chỉ thị 16 với huyện này. Hoặc nếu ở huyện Vĩnh Bảo xuất hiện F0 và trong quá trình truy vết, họ khai có F1 tiếp xúc nhưng đang ở các quận, huyện khác trên địa bàn thành phố, các F1 này trở thành F0 hoặc có thể có F0 đã vào khu công nghiệp. Rõ ràng, chúng ta phải lường trước mọi tình huống. Cụ thể, tùy tình hình thực tế, chúng ta phải xem xét, dự báo khả năng xảy ra để áp dụng thực hiện. Ví dụ có 1 ca dương tính xuất hiện trên địa bàn nào đó, chúng ta tiếp tục phong tỏa, điều tra, truy vết, xét nghiệm trong phạm vi cho phép. Trường hợp có nhiều ca dương tính trên cùng địa bàn ngoài Vĩnh Bảo, khi ấy tiếp tục thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 ở địa bàn đó. Và khi F0 xuất hiện ở một số quận, huyện như vậy, toàn thành phố sẽ chuyển trạng thái theo Chỉ thị 15 của Thủ tướng Chính phủ. Trường hợp nếu xuất hiện thêm ca dương tính ở khu công nghiệp hoặc địa phương khác nữa, tùy theo tình hình, có thể áp dụng giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 với toàn thành phố mới có thể dập dịch triệt để được. Theo kinh nghiệm ở nhiều địa phương, nếu chỉ làm nửa vời, dịch sẽ lan rộng và bùng phát nhanh, nên thành phố phải làm cao hơn, sớm hơn một cấp độ so với tình hình diễn biến của dịch để Hải Phòng không bị động, bất ngờ trong công tác phòng, chống dịch.
- Bên cạnh những biện pháp chủ động, quyết liệt của chính quyền thành phố, cơ sở, bà có khuyến cáo gì đối với người dân để chung tay sớm đẩy lùi dịch bệnh?
- Theo tôi, những người từng đến thành phố Hồ Chí Minh hoặc đi trên chuyến xe xuất phát từ thành phố Hồ Chí Minh về Hải Phòng từ ngày 31-5 trở lại đây cần khẩn trương khai báo y tế, nhất là người đi trên phương tiện nhà xe Trung Đức. Chúng ta cứ hình dung 2-3 ngày/chu kỳ lây của virus SARS-CoV-2, nếu chậm ra khai báo, các trường hợp F1, F2 có thể thành F0 và tốc độ lây lan rất nhanh. Đây là vấn đề trọng yếu nhất vào thời điểm hiện nay, vì có khai báo sớm ngành Y tế mới xét nghiệm được sớm và hạn chế nguy cơ nhiễm bệnh ra cộng đồng. Bên cạnh đó, trong thời điểm hiện nay, đề nghị người dân tuân thủ việc đeo khẩu trang, hạn chế tham gia hoạt động tụ tập đông người như đám ma, sự kiện tôn giáo…, vì dịch bệnh hiện là “đốm lửa nhỏ” có thể bùng phát lớn.
Tôi cũng khuyến cáo người dân hạn chế đi lại, cố gắng khi có việc thực sự quan trọng hãy di chuyển ra địa bàn khác hoặc ra ngoài thành phố, bởi không thể kiểm soát được nguy cơ lây nhiễm trên máy bay hoặc phương tiện giao thông công cộng, như các chuyến xe “siêu lây nhiễm” của nhà xe Trung Đức, vô tình mang mầm bệnh về thành phố. Ngoài ra, người dân cần tuân thủ đúng quy định của thành phố vào từng thời điểm dịch, nhất là trong sinh hoạt, sử dụng dịch vụ...
- Trân trọng cảm ơn bà!