Vấn nạn sách giáo khoa giả: Cần phát hiện, xử lý kịp thời

Người sử dụng sách giáo khoa nên chọn mua sản phẩm tại các đơn vị cung cấp, nhà sách uy tín.

Nhiều thủ đoạn tinh vi

Từ ngày 18-6 đến ngày 22-6, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu C03 (Bộ Công an) phối hợp với Bộ Tư lệnh cảnh sát cơ động và một số đơn vị triệt phá đường dây sản xuất, tiêu thụ sách giáo khoa giả tại Công ty CP in và văn hóa truyền thông Hà Nội, Công ty TNHH sản xuất và thương mại Phú Hưng Phát (thành phố Hà Nội). Cụ thể, lực lượng chức năng đồng loạt kiểm tra 19 địa điểm gồm hệ thống văn phòng, nhà xưởng và kho hàng của 2 công ty trên phát hiện gần 3 triệu cuốn sách giáo khoa giả, được gắn tem giả của nhà xuất bản.

Trước đó tháng 4-2021, Phòng An ninh chính trị nội bộ (Công an Hà Nội), Thanh tra Sở Thông tin -Truyền thông Hà Nội, Cục An ninh chính trị nội bộ (Bộ Công an) phối hợp kiểm tra Công ty TNHH Thương mại bao bì Quang Minh, tại 199 Phú Viên, phường Bồ Đề, quận Long Biên (thành phố Hà Nội). Tại đây, lực lượng chức năng phát hiện và thu giữ 3 đầu sách với số lượng khoảng100 nghìn cuốn sách giáo khoa giả. Làm việc với cơ quan chức năng, công ty này chưa xuất trình được bất cứ giấy tờ gì liên quan điều kiện hoạt động, gia côngin ấn xuất bảnphẩm và hồ sơ, tài liệu cũng như chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Theo thông tin từ Cục Quản lý thị trường và Sở Thông tin và Truyền thông thành phố Hải Phòng, qua thanh tra, kiểm tra, từ năm 2020 đến nay, trên địa bàn thành phố chưa phát hiện vụ việc nào liên quan đến in ấn, phát hành, buôn bán sách giáo khoa giả. Hằng năm, các lực lượng chức năng luôn quan tâm công tác rà soát, thanh tra, kiểm tra nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các vụ việc liên quan đến sách giáo khoa giả, nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, nhất là đây là sản phẩm giáo dục thế hệ trẻ.

Phối hợp ngăn chặn sách giả

Tìm hiểu tại một số nhà sách trên đường Lạch Tray (quận Ngô Quyền), Trần Nguyên Hãn (quận Lê Chân), Đinh Tiên Hoàng (quận Hồng Bàng), nhận thấy sách giáo khoa, sách tham khảo ở đây đều được in với chất lượng tốt, ghi rõ nhà xuất bản, có đầy đủ tem chống hàng giả, mã vạch. Tuy nhiên, một số cuốn sách khi truy xuất từ mã vạch, thì không có đầy đủ thông tin. Do vậy, có dấu hiệu sách giáo khoa bị làm giả, cần được kiểm tra, đánh giá.

Phó giám đốc phụ trách Nhà xuất bản Hải Phòng Hà Mạnh Cường cho biết: Chuẩn bị bước vào năm học mới, các đối tượng gia tăng hoạt động in lậu, phát hành sách giáo khoa, sách tham khảo lậu nhằm trục lợi. Với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ in hiện nay, sử dụng máy in, máy chụp rất hiện đại nên sách thật và sách giả giống nhau đến hơn 90%, cơ quan chức năng và người tiêu dùng rất khó phát hiện. Thêm vào đó, hoạt động của các đối tượng rất tinh vi, với nhiều thủ đoạn đối phó với sự kiểm tra, phát hiện của cơ quan chức năng như: dán tem nhái, tem chống giả của các NXB, trộn lẫn sách giả vào sách thật...

Theo đại diện Thanh tra Sở Thông tin và Truyền thông Hải Phòng, để nhận biết được sách giáo khoa lậu, sách giả theo trực quan, người mua cần lưu ý, sách lậu thường không có chữ dập nổi, bìa gập, bookmarks hoặc quà tặng đính kèm; sự căn chỉnh lề, mép phải, trái, trên, dưới của cuốn sách cũng không được cân đối, hoàn chỉnh. Trong khi đó, sách thật cầm nhẹ tay, mực in đều, độ bám chữ cao; gáy sách thường được khâu tay thủ công, đổ keo dày dặn nên rất chắc, khó bung. Tem chống hàng giả được nhà sản xuất in trên cuốn sách cũng giúp người mua phân biệt được sách giả và sách thật.

Luật sư Nguyễn Công Minh (Đoàn Luật sư Hải Phòng) nêu quan điểm: Hiện nay hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả phổ biến khắp cả nước, ngày càng tinh vi và khó kiểm soát. Đây là một trong những vấn đề nhức nhối của xã hội. Hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả (trong đó có sách giả) là tội danh được quy định tại khoản 3, Điều 192, Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 với mức phạt từ 7 -15 năm tù giam nếu hàng giả tương đương với số lượng của hàng thật hoặc hàng hóa có cùng tính năng kỹ thuật, công dụng trị giá 500 triệu đồng trở lên, thu lợi bất chính 500 triệu đồng trở lên. Nếu pháp nhân thương mại để xảy ra vi phạm ở mức độ nêu trên có thể bị phạt tiền từ 6 tỷ -9 tỷ đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 6 tháng đến 3 năm.

Từng bước ngăn chặn nạn sách giáo khoa giả, các cơ quan chức năng phối hợp chặt chẽ trong công tác thanh tra, kiểm tra, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm. Cùng với đó, bản thân các nhà xuất bản phải chủ động lên tiếng, đấu tranh với hành vi sản xuất, buôn bán sách giả; cha mẹ học sinh nhà trường khi lựa chọn sách cho trẻ cũng cần tìm đến các đơn vị cung cấp, hiệu sách uy tín…/.

Bài và ảnh: XUÂN HẠ