Tập bút ký “Những người phất cờ hồng” của nhà văn, nhà báo Phạm Vân Anh: Trao truyền ngọn lửa cách mạng tới mai sau

Nhà văn, nhà báo Phạm Vân Anh trò chuyện với cụ Đặng Nam, nguyên Trưởng Ban Thanh tra Thành ủy Hải Phòng.

Công tác trong quân đội, nhà văn mặc áo lính Phạm Vân Anh có dịp được gặp gỡ, tiếp xúc với nhiều nhân vật góp phần làm nên lịch sử của dân tộc. Từ những câu chuyện, chia sẻ của họ, cảm hứng về khí tiết, tinh thần của người cộng sản, tâm thế của những bậc lão thành cách mạng trước thời cuộc tiếp thêm cảm hứng, động lực để tác giả quyết tâm thực hiện và hoàn thành tập bút ký.

Chia sẻ về cuốn sách, nhà văn Phạm Vân Anh cho biết: Từ lúc nảy ra ý tưởng, ấp ủ, thực hiện và hoàn thành tập bút ký là cả một hành trình dài với nhiều công sức và tâm huyết được đầu tư, trau chuốt. “Tôi mất khá nhiều thời gian để tìm hiểu lịch sử, gặp gỡ các nhà sử học, tìm đến các nhân chứng để hiểu hơn về giai đoạn cách mạng đó. Cuốn sách là tập hợp những bài bút ký chân dung về những người con trung hiếu của dân tộc. Có những người đã xuất hiện nhiều trên phương tiện truyền thông đại chúng, cũng có những nhân vật chưa được biết tới nhiều, nhưng những cống hiến của họ đều rất đáng trân trọng. Mỗi câu chuyện của các nhân vật đều là nguồn cảm hứng, tấm gương cho thế hệ hôm nay về lý tưởng, nghĩa vụ, trách nhiệm với nhân dân và Tổ quốc”.

Với 29 bút ký về 29 nhân vật, không khí những ngày thu Cách mạng Tháng Tám 76 năm trước được tái hiện theo dọc dài đất nước, từ Cao Bằng, Lạng Sơn từ người chiến sĩ của Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân huyền thoại, tới câu chuyện của những người cả đời trấn giữ biên cương hay những ưu tư, khoắc khoải như câu chuyện về người mẹ của bản Sao Tua (huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La). Tất cả tạo nên những màu sắc, thanh âm độc đáo riêng biệt trong bản hùng ca lịch sử.

Trong tập bút ký, nhà văn Phạm Vân Anh ưu ái cho quê hương Hải Phòng của mình khi dành nhiều trang viết về nhiều người con của mảnh đất “Trung dũng – Quyết thắng” đã cống hiến trọn vẹn cuộc đời vì độc lập, tự do của dân tộc. Có thể kể tới nhà văn Hoàng Công Khanh, nguyên Chủ tịch Hội Văn hoá cứu quốc Hải Phòng (tiền thân của Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hải Phòng) và Trưởng Ban Thông tin Tuyên truyền thành phố Hải Phòng (tiền thân của Sở Văn hóaThể thao Hải Phòng). Từ một thanh niên yêu nước bị thực dân Pháp bắt giam vì tham gia mít tinh phản đối chính quyền thực dân, ông được anh em tù chính trị, trong đó có đồng chí Tô Hiệu giác ngộ, hăng hái tham gia hoạt động cách mạng từ trong nhà tù của thực dân.

Đó còn là những tháng ngày sôi nổi đấu tranh, chiến đấu của nghệ nhân dân gian Nguyễn Hãn- một trong “tứ hổ” bảo vệ tướng quân Nguyễn Bình tại “đệ tứ chiến khu” Đông Triều. Con đường hoạt động cách mạng của nghệ nhân được nhà văn tái dựng sinh động qua việc lựa chọn những chi tiết đắt giá. Hay câu chuyện về cuộc chiến đấu của Chi bộ Đảng, đội tự vệ xã Kim Sơn (Kiến Thụy) làm nên hào khí “Tiếng trống Kim Sơn” sôi sục miền Duyên hải Bắc bộ từ tháng 3 đến tháng 8-1945 của ông Đặng Nam, nguyên Trưởng Ban Thanh tra Thành ủy Hải Phòng. Oanh liệt một thời trai trẻ với bí danh Hồng Việt, ông cùng đồng chí, đồng đội làm nên “Tiếng trống Kim Sơn”, “Ngọn cờ Đầm Bầu”... trên miền quê Kiến Thụy anh hùng.

Bìa cuốn sách “Những người phất cờ hồng”.

Cuốn sách còn kể lại tháng ngày gian khó của những thanh niên Hải Phòng mang cái chữ đến đồng bào Tây Bắc, như nhà giáo, anh hùng Lao động Nguyễn Văn Bôn, thầy giáo Lê Xuân Kế, cô giáo Đặng Thị Dung… Mỗi nhân vật là một câu chuyện đời khác nhau, sự thành công của họ cũng khác nhau, song đều sáng lên tinh thần dấn thân vì sự bình yên của Tổ quốc và ấm no, hạnh phúc của nhân dân.

Phát huy thế mạnh của thể loại bút ký, nhà văn Phạm Vân Anh kể những câu chuyện người thật, việc thật trong lịch sử một cách sinh động và đầy cảm xúc. Vì thế, lịch sử qua tập bút ký không chỉ được ghi lại bằng ngày tháng năm, sự kiện khô khan mà gắn với số phận con người cụ thể, với những suy tư, tâm thế riêng, rất thú vị. Cùng với đó, cách lựa chọn nhân chứng, câu chuyện, chi tiết “đắt giá” cũng thể hiện được thái độ, cách tiếp cận lịch sử đầy lòng tự hào, trân trọng của nhà văn quân đội Phạm Vân Anh đối với những cống hiến, hy sinh của các thế hệ cha anh đi trước./.

THÀNH LÊ