Thu gom, xử lý chất thải rắn y tế: Đồng bộ, tránh lây lan dịch bệnh

Nhân viên y tế Bệnh viện hữu nghị Việt - Tiệp cơ sở 2 thu gom, vận chuyển rác thải, chất thải đến kho lưu trữ của bệnh viện.

Lượng chất thải rắn tăng 3 lần

Tại buổi làm việc với Đoàn kiểm tra của Sở Tài nguyên và Môi trường gần đây, Trưởng Khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn (Bệnh viện hữu nghị Việt - Tiệp) Đoàn Văn Hiển cho biết: Từ tháng 2- 2020 đến tháng 8-2021, Bệnh viện hữu nghị Việt -Tiệp cơ sở 2 đón 6.130 người thực hiện cách ly y tế tập trung, với lượng chất thải rắn có nguy cơ chứa virus SARS-CoV-2 được bàn giao Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị xử lý. Bên cạnh đó, công tác tiêm chủng ngừa COVID-19 cũng làm tăng thêm lượng chất thải rắn. Từ tháng 3 đến tháng 8-2021, bệnh viện thu gom, tiêu hủy số vỏ lọ vaccine là 715 lọ.

Lãnh đạo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố cho biết, lượng rác thải rắn của đơn vị cần thu gom trung bình mỗi năm khoảng hơn 3.300 kg, trong đó, 1.580 kg chất thải lây nhiễm, 1.800 kg chất thải y tế thông thường để bàn giao Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị xử lý theo quy định.

Theo thống kê của ngành Y tế, trên địa bàn thành phố hiện có 24 bệnh viện khối công lập và ngoài công lập, 5 bệnh viên đa khoa tuyến huyện, 15 trung tâm y tế tuyến huyện, 218 trạm y tế xã, phường, thị trấn và hàng trăm các cơ sở y tế khác đều có phát sinh chất thải rắn y tế. Chất thải rắn y tế còn phát sinh tại các khu phong tỏa ở địa bàn dân cư, khu cách ly y tế tập trung của thành phố. Bình quân mỗi ngày, lượng rác thải rắn (cả nguy hại và thông thường) cần thu gom, xử lý khoảng 11,9 tấn. Nếu năm 2016, lượng chất thải rắn cần xử lý (cả nguy hại và thông thường) khoảng 1500 tấn/năm, nay tăng lên hơn 4500 tấn/năm, gấp 3 lần so với 4 năm trước.

Bác sĩ Trần Anh Cường, Giám đốc Sở Y tế khẳng định, mặc dù lượng chất thải rắn y tế phát sinh nhiều, song ngành chủ động ký kết với các đơn vị thu gom, vận chuyển đến địa điểm xử lý toàn bộ theo đúng quy trình. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, do khó khăn về kinh phí nên có cơ sở y tế chưa trang bị đồng bộ về trang thiết bị (túi, thùng, xe vận chuyển chất thải) và hệ thống xử lý chất thải của các cơ sở y tế; túi nilon phục vụ phân loại, thu gom rác thải cũng chưa đạt chuẩn. Ngành tăng cường công tác kiểm tra, nhắc nhở các đơn vị để thực hiện nghiêm và từng bước tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ các cơ sở thu gom, vận chuyển các loại chất thải rắn bảo đảm đúng quy định, hạn chế thấp nhất nguy cơ lây nhiễm dịch bệnh, nhất là trong bối cảnh hiện nay.

Cần đầu tư thêm lò đốt đạt chuẩn

Về việc xử lý chất thải rắn y tế thông thường và nguy hại, hiện, các cơ sở y tế trên địa bàn thành phố quản lý theo 2 mô hình: xử lý chất thải nguy hại tập trung và tự xử lý tại đơn vị. Theo đó, đối với xử lý chất thải nguy hại tập trung, các đơn vị thực hiện ký hợp đồng vận chuyển, thu gom, xử lý với các đơn vị có chức năng, được cấp giấy phép vận chuyển và xử lý chất thải rắn y tế. Hiện, trên địa bàn thành phố có 7 đơn vị được Bộ Tài nguyên và Môi trường cấp giấy phép hành nghề xử lý chất thải y tế nguy hại, chất thải nguy hại. Trong đó, Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị Hải Phòng có 1 lò đốt chất thải y tế nằm trong khuôn viên Nhà máy xử lý chất thải rắn Tràng Cát. Rác thải y tế và rác thải tại các khu cách ly y tế, các chốt kiểm soát liên ngành phòng, chống dịch COVID19 trên địa bàn thành phố được thu gom, vận chuyển và xử lý tại lò đốt. Phó tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị Hải Phòng Phạm Thị Thu An cho biết: Công suất xử lý rác thải y tế của lò đốt rác hiện nay là 4 tấn/ngày. Công ty đang thực hiện tốt công tác xử lý chất thải rắn y tế bảo đảm theo đúng quy trình công nghệ. Tuy nhiên, tình hình dịch bệnh COVID-19 ngày càng phức tạp, rác thải y tế nguy hại cần thu gom, xử lý có nguy cơ quá tải so với thiết kế, ảnh hưởng tới khả năng xử lý của lò đốt. Công ty đề nghị thành phố quan tâm chỉ đạo, có phương án xử lý đối với trường hợp phát sinh vượt quá công suất lò đốt.

Về mô hình tự xử lý tại đơn vị, hiện trên địa bàn thành phố có 2 đơn vị triển khai theo phương thức này. Cụ thể, Trung tâm Y tế quân dân y Bạch Long Vĩ xử lý chất thải rắn thông thường và chất thải rắn nguy hại bằng phương pháp đốt và chôn lấp thủ công do chi phí xây dựng hệ thống xử lý chất thải rắn quá lớn, cơ sở không đủ kinh phí để tự trang bị. Còn Trung tâm Y tế Cát Hải xử lý chất thải rắn y tế nguy hại bằng lò đốt của Nhật Bản, với công suất 20 kg/giờ, được đầu tư từ năm 2010 bằng nguồn trái phiếu Chính phủ. Tuy nhiên, lò đốt của Trung tâm Y tế Cát Hải đã xuống cấp, về lâu dài khó đảm đương nhiệm vụ xử lý chất thải rắn y tế.

Nhằm khắc phục những khó khăn trước mắt cũng như bảo đảm thực hiện được nhiệm vụ lâu dài, ngành Y tế cần sớm xây dựng đề án xử lý chất thải rắn trình thành phố trong các giai đoạn tới, trong đó, cần đề xuất cụ thể các phương án phân kỳ đầu tư, quản lý và thu gom nhằm bảo đảm tất cả các loại chất thải rắn y tế (cả thông thường và nguy hại) phải được xử lý bảo đảm các quy định./. 

Bài và ảnh: VIỆT HOÀNG