"Cha đẻ" của bức ảnh nổi tiếng "tên giặc lái đầu tiên"
(HPĐT)- Đó là nhà báo, nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Công Vượng (sinh năm 1934), ông gắn bó với chiếc máy ảnh từ rất sớm khi còn là phóng viên Báo Vùng mỏ, sau này là Báo Quảng Ninh. Ông chính là người chụp bức ảnh trung úy phi công Everett Alvarez - giặc lái Mỹ đầu tiên bị bắn hạ trên bầu trời miền Bắc trong cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ nhất.

Bức ảnh chụp tên phi công Mỹ của nhà báo, nghệ sĩ nhiếp ảnh Công Vượng.
Nhà báo, nghệ sĩ Công Vượng kể lại, vào chiều 5-8-1964, cả thị xã Hòn Gai (nay là thành phố Hạ Long) vang động tiếng gào rú của máy bay, tiếng súng cao xạ, đại liên, trung liên… từ bốn phía bắn lên. Ban Biên tập Báo Quảng Ninh khi ấy triệu tập cuộc hội ý chớp nhoáng và phân công nhiệm vụ cán bộ, phóng viên theo dõi tình hình chiến sự. Khi cuộc chiến đấu chấm dứt được ít phút, Đài Phát thanh thị xã Hòn Gai đưa tin máy bay Mỹ bị bắn rơi, giặc lái nhảy dù rơi ngoài vịnh Hạ Long. Nhà báo Công Vượng lập tức cầm máy ảnh cùng sổ công tác lao đi lấy tư liệu. Tiếc là khi ra tới nơi thì viên phi công đã bị bắt và được đưa đi rồi. Tới khoảng hơn 20 giờ cùng ngày, nhà báo nhận được tin tên giặc lái nhảy dù hiện đang bị giam giữ tại Bãi Cháy, lập tức lại cầm nhanh máy ảnh lên đường.
Trong căn phòng rộng hơn 10 m2, giặc lái Everett Alvarez đang ngồi trên một ghế đẩu giữa phòng trả lời thẩm vấn. Nghệ sĩ, nhà báo Công Vượng đưa máy ảnh lên chụp, Everett Alvarez phản ứng rất nhanh, cố ý để không cho ghi hình. Bằng thái độ nghiêm khắc, nhìn thẳng vào viên trung úy, nhà báo Công Vượng giơ máy bấm liên tục 3 kiểu ảnh trong thời gian chưa đầy 1 phút. Về tới tòa soạn, tráng phim, rửa ảnh xong, nhà báo xem đi xem lại 3 kiểu ảnh và chọn kiểu viên phi công cúi đầu, đôi mắt nửa như ngạc nhiên, lấm lét, nửa như sợ hãi, khuất phục.
Bức ảnh tên giặc lái Mỹ thất trận đầu tiên bị bắt ở miền Bắc được in dưới những hàng tin chiến thắng oanh liệt của quân dân miền Bắc nói chung của quân dân Hòn Gai – Bãi Cháy nói riêng trong trận đấu chiến thắng máy bay giặc Mỹ. Bức ảnh nhanh chóng được đăng tải lại ở Báo Nhân Dân, Quân đội nhân dân và nhiều báo, tạp chí khác trong nước và thế giới, trở thành hình ảnh dự báo cho những thất bại thảm hại của Mỹ tại Việt Nam./.
(Theo Huỳnh Đăng, Báo Quảng Ninh điện tử)