Hạn chế xảy ra tranh chấp cho vay tiền kinh doanh: Hợp đồng chặt chẽ, đúng quy định
(HPĐT)- Báo Hải Phòng liên tiếp nhận được đơn kiến nghị của người dân về việc không thể đòi nợ sau khi cho vay, mượn tiền hoặc chung tiền làm ăn. Khi tranh chấp vay mượn tiền xảy ra không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn mất tình nghĩa giữa hai bên, nảy sinh mâu thuẫn, thậm chí xô xát, gây mất an ninh trật tự tại địa phương.
Người dân nên đến Văn phòng thừa phát lại lập vi bằng các giao dịch dân sự để làm căn cứ giải quyết các tranh chấp sau này.
Trong ảnh: Khách hàng làm thủ tục lập vi bằng tại Văn phòng Thừa phát lại Hoa Phượng (quận Hải An).
“Ngậm sâm” đi đòi nợ
Ông Lê Văn Đoàn, ở thôn 5 xã Kỳ Sơn và anh Phạm Văn V., ở xóm Vối, thôn Quảng Cư, xã Quảng Thanh (cùng huyện Thủy Nguyên) quen nhau từ năm 2017. Sau đó, anh V. mở cửa hàng nhôm kính và vay tiền ông Đoàn để đầu tư sản xuất, kinh doanh và được ông Đoàn đồng ý. Từ tháng 8-2017 đến tháng 4- 2021, ông Đoàn cho anh V. vay với tổng số tiền 390 triệu đồng. Các lần vay, giữa 2 bên đều lập giấy vay, trong đó anh V. ký xác nhận, lãi suất vay hai bên tự thỏa thuận. Từ năm 2017 đến năm 2020, anh V. thanh toán tiền lãi cho ông Đoàn đều đặn, với tổng số tiền 40 triệu đồng. Đến đầu năm 2021, anh V. vay ông Đoàn 3 lần nữa và hẹn tới ngày 28-6-2021 sẽ trả toàn bộ gốc và lãi vay. Nhưng khi tới hạn trả tiền, ông Đoàn nhiều lần liên lạc, nhưng anh V. lấy lý do làm ăn thua lỗ khất lần và tắt điện thoại di động. Do không lấy được số tiền gốc và lãi như anh V. đã hứa, ông Đoàn gửi đơn thư đến các cơ quan chức năng huyện Thủy Nguyên và một số cơ quan báo chí đề nghị xem xét giải quyết vụ việc.
Cũng từ mối quan hệ quen biết với vợ của anh Bùi Văn L., ở thôn 9, xã Hợp Thành (huyện Thủy Nguyên) nên đầu năm 2020, khi anh L. đặt vấn đề hợp tác làm ăn, anh Trần Huy B., ở xã Lại Xuân (huyện Thủy Nguyên) đã đưa cho anh L. 1 tỷ đồng để cùng chung vốn mua 5 căn hộ tại Trung tâm thị trấn Núi Đèo. Quá trình mua bán không thành, anh L. chỉ đưa lại cho anh B. 800 triệu đồng và nợ lại 200 triệu đồng. Đến tháng 2-2020, anh L. tiếp tục đặt vấn đề và nhận thêm của anh B. 300 triệu đồng làm vốn kinh doanh 1 lô đất ở xã Dương Quan (huyện Thủy Nguyên) và hứa, sau khi bán lô đất này sẽ hoàn trả toàn bộ gốc và lãi số tiền anh B. góp chung để kinh doanh. Tuy nhiên, khi bán được lô đất, anh L. tiếp tục khất, xin nợ lại 300 triệu đồng là tiền mà anh B. góp vốn và 124 triệu đồng tiền lãi. Anh L. hứa tới tháng 10-2020 sẽ hoàn trả toàn bộ tiền, nhưng sau đó tìm nhiều cách trốn tránh trách nhiệm, không chịu trả lại tiền. Gần một năm qua, anh B. không thu được đồng tiền lời nào từ hoạt động chung vốn kinh doanh đất mà còn phải chạy vạy khắp các cơ quan kêu cứu để lấy lại số tiền vốn 300 triệu đồng chung vốn kinh doanh đưa cho anh L.
Trên đây chỉ là 2 trong số khá nhiều vụ việc các đương sự khởi kiện hành vi vay, mượn, chung vốn làm ăn nhưng sau đó người vay nợ hoặc nhận tiền để đầu tư nhưng vì nhiều lý do, như kinh doanh không thuận lợi, không bán được hàng hoặc thua lỗ, dây dưa cố ý không trả nợ gốc và lãi. Theo thống kê từ tòa án nhân dân huyện Thủy Nguyên, từ đầu năm tới nay, đơn vị tiếp nhận 7 đơn đề nghị giải quyết về việc vay, mượn tiền nhưng đến hạn không trả gốc và lãi như đã cam kết ban đầu. Còn tại tòa án nhân dân huyện An Dương, số vụ khởi kiện liên quan tới vay nợ nhiều hơn, có hơn 10 vụ việc.
Chủ động tự bảo vệ tài sản
Theo lãnh đạo Đội điều tra tổng hợp (Công an huyện Thủy Nguyên), cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố, nhiều dự án mở ra, nhu cầu huy động vốn để kinh doanh, đầu tư trong nhân dân rất lớn. Tuy nhiên, ở những kênh huy động vốn qua ngân hàng, các tổ chức tín dụng thường yêu cầu các thủ tục, quy định khá chặt chẽ và các bên liên quan phải chịu trách nhiệm pháp luật về nghĩa vụ vay nợ. Do đó, nhiều người chọn cách vay, mượn, huy động tiền từ bạn bè, người thân, người quen với mức lãi suất tự thỏa thuận. Trên địa bàn huyện Thủy Nguyên, từ khi thành phố triển khai các dự án, hoạt động kinh doanh bất động sản nở rộ kéo theo việc vay mượn, chung vốn làm ăn giữa các cá nhân gia tăng. Khi giá đất biến động, các bên gặp khó khăn do kinh doanh không thuận lợi, thua lỗ, tranh chấp liên quan tới vay nợ cũng tăng lên. Nhiều trường hợp người cho vay gửi đơn tố cáo tới cơ quan Công an yêu cầu điều tra dấu hiệu lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản nhưng hầu hết các vụ việc khi cơ quan chức năng giải quyết đều xác định là quan hệ dân sự và hướng dẫn đương sự khởi kiện lên cơ quan Tòa án theo quy định.
Theo thẩm phán Cao Văn Tuấn, Phó chánh án TAND huyện An Dương, để bảo vệ tài sản của mình trong quan hệ vay mượn dân sự, người cho vay và được vay nên lập hợp đồng vay mượn tài sản bằng văn bản có công chứng, chứng thực. Trường hợp sử dụng giấy tờ vay mượn viết tay, cần có người làm chứng hoặc thông qua Văn phòng thừa phát lại lập vi bằng để có bằng chứng pháp lý chứng minh quan hệ vay mượn. Đây là những căn cứ pháp lý quan trọng để cơ quan Tòa án xem xét, bảo vệ quyền lợi chính đáng của các bên nếu xảy ra tranh chấp trong quan hệ vay mượn tiền.
Trên thực tế quan hệ vay mượn tiền, tài sản giữa người dân với nhau hình thành trên cơ sở niềm tin giữa hai bên. Vì vậy, về phía người đi vay cũng cần cân nhắc kỹ lưỡng việc vay mượn, sử dụng khoản tiền vay một cách cẩn trọng, tránh xảy ra mất mát, thiệt hại. Trường hợp không may xảy ra thiệt hại, chưa có điều kiện hoàn trả tiền theo hạn thỏa thuận, hai bên cùng làm phương án giải quyết phù hợp để giữ lại được mối quan hệ tốt đẹp./.