Sinh viên tìm việc làm thêm: Tỉnh táo tránh sập “bẫy lừa”

Sinh viên có nhu cầu tìm kiếm việc làm nên tìm kiếm sự hỗ trợ từ tổ chức, đoàn thể, kênh thông tin chính thống.

Trong ảnh: Ngày hội giới thiệu việc làm tại Trường đại học Hàng hải vào tháng 1-2021.

Muôn kiểu lợi dụng, lừa đảo

Nguyễn Thị Quỳnh Ch., sinh viên năm thứ hai ngành Thương mại điện tử Trường đại học Hải Phòng, tìm việc làm bán thời gian để kiếm thêm tiền trang trải cho việc học tập. Lên mạng internet, Ch. tìm được công việc chạy bàn tại quán đồ ăn trên phố Lê Lợi (quận Ngô Quyền) với mức tiền công 15.000 đồng/giờ, bắt đầu đi làm từ tháng 8-2021. Công việc của Ch. bắt đầu từ 13 giờ và kết thúc khoảng 22 giờ hằng ngày. Nhẩm tính, nếu làm việc đều đặn có thể có thu nhập khoảng 130.000 đồng/ngày, Ch. rất chăm chỉ làm việc. Tuy nhiên, kết thúc tháng đầu làm việc, Ch. bất ngờ khi được chủ quán thông báo chỉ trả công 9.000 đồng/giờ, mức công dành cho người học việc do Ch. mới bắt đầu công việc. Quá trình làm việc, vì làm từ chiều tới đêm, có những ngày quán ế hàng, còn dư nhiều đồ ăn, Ch. được chủ quán “mời” ăn tối luôn tại quán và chỉ tới khi xem bảng lương, Ch. mới biết những ngày như thế cũng bị trừ luôn tiền ăn. Bức xúc vì cách làm việc mập mờ, thiếu sòng phẳng của chủ quán, nên sau khi nhận được tiền công tháng đầu, Ch. xin nghỉ việc thì bị chủ quán quát nạt, xúc phạm. Quá bức xúc, Ch., phản ánh trên trang Facebook cá nhân, chủ quán tiếp tục đe dọa, yêu cầu xóa bài vì sợ ảnh hưởng tới uy tín của quán.

Kém may mắn hơn, Bùi Thị Th., sinh viên năm thứ ba Trường đại học Hàng hải không chỉ mất công sức đi lại tìm kiếm việc làm mà còn bị lừa mất tiền. Thấy thông tin đăng tuyển gia sư môn Toán cho học sinh THCS của một trung tâm giới thiệu việc làm trên mạng internet, Th. liên hệ tìm việc. Sau khi thỏa thuận và đóng 70% tiền tháng lương đầu tiên (tương đương 600.000 đồng) cho trung tâm, Th. được giới thiệu tới một gia đình có nhu cầu tìm gia sư Toán cho con học lớp 7. Trao đổi với gia đình, Th. mới biết phải dạy thử 3 buổi miễn phí, nếu gia đình ưng ý mới chính thức được dạy và trả tiền công. Tuy nhiên, sau khi dạy 2 buổi, gia đình không đồng ý, Th. không được nhận công việc. Liên hệ lại trung tâm môi giới ban đầu, Th. chỉ nhận được những tiếng tút dài trên điện thoại và hình ảnh cánh cửa trung tâm im ỉm đóng.

Không phải tới bây giờ mới diễn ra tình trạng sinh viên có nhu cầu tìm việc làm thêm bị chèn ép, bắt nạt, thậm chí bị lừa gạt mất tiền, nhưng trong bối cảnh dịch COVID-19, nhiều lĩnh vực kinh tếxã hội bị ảnh hưởng, các “bẫy” lừa đảo sinh viên giăng ra càng nhiều với thủ đoạn ngày càng tinh vi hơn.

Tìm kiếm hỗ trợ từ các tổ chức, đoàn thể

Thực tế, nhu cầu tìm kiếm việc làm thêm trong sinh viên rất lớn. Bí thư Đoàn Thanh niên Trường đại học Hải Phòng Nguyễn Đình Hưng cho biết, để hỗ trợ sinh viên tìm việc làm thêm phù hợp, thời gian qua, Đoàn Thanh niên Trường đại học Hải Phòng phát huy vai trò cầu nối giữa các nhà tuyển dụng với sinh viên thông qua việc đăng tải các bài viết, thông tin tuyển dụng việc làm uy tín lên trang fanpage của Đoàn Thanh niên nhà trường. Hiện, fanpage Sinh viên Trường đại học Hải Phòng hiện thu hút hơn 6.300 thành viên tham gia bao gồm cả các sinh viên và cựu sinh viên nhà trường. Thông qua các bài đăng tin tức về việc làm, nhiều bạn sinh viên nhà trường đã tìm được việc làm phù hợp với nhu cầu của bản thân. Bên cạnh đó, khi xuất hiện những chiêu thức lừa đảo các đối tượng nhắm tới người có nhu cầu tìm việc làm thêm, Đoàn Thanh niên nhà trường kịp thời đăng bài viết cảnh báo trên fanpage, chuyển thông tin qua các nhóm lớp để các bạn sinh viên biết và đề cao cảnh giác.

Theo luật sư Vũ Việt Cường, Phó chánh Văn phòng Hội Luật gia thành phố, cùng với việc tìm kiếm sự hỗ trợ từ Đoàn Thanh niên nhà trường, các kênh giới thiệu, môi giới việc làm chính thống, các sinh viên phải nêu cao tinh thần cảnh giác khi tìm kiếm, ứng tuyển các công việc làm thêm. Với sự phát triển mạnh mẽ, tiện lợi của internet, thông tin về các chiêu thức lừa đảo của các đối tượng xấu đều được các phương tiện thông tin đại chúng phản ánh. Vì vậy, việc chủ động đọc, tiếp cận, tìm hiểu thông tin trước khi tìm việc, ứng tuyển đều rất cần thiết để trang bị những hiểu biết cơ bản, tránh rơi vào bẫy lừa của các đối tượng xấu. Nếu không may bị lừa, các bạn sinh viên cần nhanh chóng tố giác với cơ quan công an, để điều tra, xử lý đối tượng lừa đảo theo quy định. Việc tố giác sẽ giúp các cơ quan chức năng kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các cơ sở, cá nhân lừa đảo, góp phần tạo môi trường lành mạnh để các sinh viên có nhu cầu tìm kiếm việc làm tránh được nguy cơ rủi ro “tiền mất, tật mang”./.

bài và ảnh: thành lê