Thương lượng tiền lương lao động tại các khu công nghiệp: Vì công nhân, sự ổn định của doanh nghiệp
(HPĐT)- Theo thống kê của Công đoàn Khu kinh tế Hải Phòng, hiện nay, 87% số doanh nghiệp (DN) có tổ chức công đoàn thuộc các khu công nghiệp (KCN) áp dụng mức lương tối thiểu 5,21 triệu đồng/tháng (cao hơn quy định của Chính phủ về mức lương tối thiểu vùng). Dù vậy, mức lương này chỉ đủ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của chính lao động, khó có tích lũy.
Công nhân Khu công nghiệp An Dương trong ca sản xuất.
Nắm chắc đời sống làm cơ sở thương lượng
Anh Lương Minh Tuyền, công nhân Khu công nghiệp Nomura, đi làm được gần 10 năm, với mức lương cơ bản hơn 5 triệu đồng/ tháng, nếu không tăng ca, làm thêm giờ, thu nhập chỉ đủ để anh trả tiền thuê nhà trọ, tiền điện, nước, ăn uống, điện thoại…, khó có tích lũy. Theo Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Yazaki Hải Phòng Việt Nam Đào Xuân Thu, với mức thu nhập khoảng 5-6 triệu đồng/ tháng (chưa tăng ca), NLĐ, nhất là lao động nhập cư sẽ gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống. Kết quả khảo sát tháng 11- 2018 của Công đoàn Khu kinh tế và Trung tâm Phát triển hội nhập CDI về đời sống công nhân nhập cư tại các xã lân cận khu công nghiệp Hải Phòng, mức chi tiêu bảo đảm đời sống tối thiểu của NLĐ hơn 6 triệu đồng/ tháng. Như vậy, với mức lương cơ bản 5,21 triệu đồng/tháng chưa đáp ứng được nhu cầu tối thiểu của NLĐ.
Phó chủ tịch Công đoàn Khu kinh tế Nguyễn Hồng Quang cho biết, hơn 80% số DN trong các KCN hiện nay áp dụng mức lương cơ bản 5,21 triệu đồng/tháng, cộng các khoản phụ cấp, phúc lợi xã hội, làm thêm giờ…, thu nhập trung bình của NLĐ khoảng hơn 7 triệu đồng/ người/tháng. NLĐ mong muốn đại diện công đoàn thương lượng với người sử dụng lao động tăng mức lương cơ bản nhằm đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tối thiểu, giúp NLĐ ổn định cuộc sống và gắn bó với DN hơn. Giám đốc Trung tâm Tư vấn pháp luật LĐLĐ thành phố Nguyễn Quốc Khánh cho biết: Để thương lượng tăng lương cơ bản đối với NLĐ, cán bộ công đoàn cần nắm chắc, sát thực tế các chi phí tối thiểu của NLĐ, từ đó, đàm phán, đề xuất phù hợp người sử dụng lao động Khi có đủ cơ sở dữ liệu, minh chứng thực tế thì việc thương lượng tăng lương hằng năm mới có đủ sức thuyết phục.
Hiểu tình hình doanh nghiệp
Ngoài nắm chắc đời sống NLĐ, theo Giám đốc Trung tâm tư vấn pháp luật LĐLĐ thành phố Nguyễn Quốc Khánh, cán bộ công đoàn phải hiểu rõ cách tính định mức, xây dựng thang bảng lương, tình hình sản xuất, kinh doanh của DN. Trưởng Phòng Lao động- Tiền lương và Bảo hiểm xã hội (Sở Lao động- Thương binh và Xã hội) Phạm Văn Căng cho rằng, chỉ có lãnh đạo DN mới biết thực chất “sức khỏe” của DN mình như thế nào, điều kiện tài chính, năng lực sản xuất - kinh doanh ra sao, do đó, nếu cán bộ công đoàn thuộc thành phần ban lãnh đạo DN sẽ có điều kiện thuận lợi hơn khi thương lượng, đàm phán. Điều này được Chủ tịch Công đoàn, Trưởng bộ phận tính lương Công ty TNHH Maple (Khu công nghiệp VSIP, huyện Thủy Nguyên) Bùi Thị Hồng Liên bày tỏ: Cán bộ công đoàn công ty làm công tác tính lương nên việc thương lượng tiền lương hay các chế độ phúc lợi của NLĐ với chủ sử dụng lao động thuận lợi, được Ban lãnh đạo công ty ủng hộ. Maple hiện áp dụng 2 hình thức tính lương gồm: theo thời gian, áp dụng đối với khối lao động gián tiếp và lương sản phẩm, áp dụng với khối lao động trực tiếp. Tại Công ty TNHH LG-Display Việt Nam Hải Phòng, Phó chủ tịch công đoàn Nguyễn Xuân Tùng thông tin: Năm 2021, tổ chức công đoàn thương lượng với Ban lãnh đạo công ty đồng ý tăng mức lương cơ bản đối với NLĐ từ 5,25 triệu đồng/tháng lên 5,42 triệu đồng/tháng. Tuy mức tăng chưa nhiều, nhưng để thương lượng thành công, cần có căn cứ mức sống thực tế của NLĐ cũng như nắm tình hình sản xuất - kinh doanh của DN, đồng thời tham khảo các DN cùng lĩnh vực, cùng khu vực.
Thương lượng tăng mức lương cơ sở đối với NLĐ hằng năm là giải pháp tích cực nhằm bảo đảm tốt hơn cuộc sống của NLĐ, đồng thời giúp DN “giữ chân” NLĐ để cùng phát triển. Phó chủ tịch LĐLĐ thành phố Đào Trọng Trung cho biết: Việc thương lượng tăng lương thành công hay không phụ thuộc nhiều yếu tố, trong đó có năng lực của cán bộ công đoàn cơ sở. Do đó, thời gian tới, LĐLĐ thành phố, công đoàn ngành, công đoàn cấp trên cơ sở tiếp tục tập huấn, hướng dẫn chuyên sâu về kiến thức pháp luật, nhất là các kỹ năng đàm phán, thương lượng đối với cán bộ công đoàn cơ sở nhằm bảo đảm hài hòa lợi ích của NLĐ và DN./.
Theo số liệu tổng hợp chế độ, chính sách năm 2021 của 152 doanh nghiệp thuộc 12 khu công nghiệp trên địa bàn thành phố, mức lương trung bình các doanh nghiệp đang áp dụng là 5,21 triệu đồng/người/tháng, tăng 82 nghìn đồng so với năm 2020. Khu công nghiệp VSIP có số lượng NLĐ đông nhất với hơn 44 nghìn người, lao động trực tiếp có thu nhập tổng cộng 7,3 triệu đồng/tháng.