Phát triển nông nghiệp Hải Phòng theo hướng hiện đại, bền vững: Khơi thông điểm nghẽn, khai thác nguồn lực đầu tư (kỳ cuối)

Kỳ cuối:

Hỗ trợ cần thiết thực, kịp thời

Mô hình trồng rau sạch trên địa bàn xã An Thọ, huyện An Lão.

Hiệu quả trong thực tế còn hạn chế

Giai đoạn 2015-2020, thành phố xác định rõ việc đổi mới cơ chế, chính sách trong phát triển nông nghiệp, nông thôn là yêu cầu quan trọng. UBND thành phố xây dựng, trình HĐND thành phố ban hành một số nghị quyết với nội dung chủ yếu như: hoàn chỉnh quy hoạch phát triển các lĩnh vực nông nghiệp, quy hoạch chi tiết các vùng sản xuất hàng hóa, bảo đảm phát triển bền vững; tăng cường đầu tư hạ tầng kỹ thuật, trang thiết bị phục vụ sản xuất, chế biến nông sản; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp; đổi mới chính sách, quản lý trong nông nghiệp; thu hút doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất và kinh doanh các sản phẩm nông nghiệp; phát triển thị trường tiêu thụ nông sản Hải Phòng; đổi mới tổ chức sản xuất…. Các cơ chế, chính sách đều rõ nội dung, mục tiêu và thời gian thực hiện. Trong đó, một số nghị quyết được các địa phương, doanh nghiệp sản xuất nông nghiệp quan tâm nhiều là Nghị quyết 13, 14 của HĐND thành phố ban hành cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, thủy sản, kinh tế nông thôn, nâng cao thu nhập nông dân thành phố Hải Phòng giai đoạn 2017- 2020, định hướng đến năm 2025, phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn thành phố; Nghị quyết 19 của HĐND thành phố quy định cơ chế, chính sách hỗ trợ khuyến khích phát triển hợp tác, liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm rau, quả trên địa bàn thành phố Hải Phòng đến năm 2025, định hướng đến năm 2030….

Bên cạnh đó, với nhiều cơ chế, chính sách của Trung ương, thành phố cũng có những quyết định kịp thời để triển khai tại Hải Phòng. Như thực hiện Nghị định số 55, Nghị định số 116 và Nghị định số 83 của Chính phủ về hỗ trợ tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn và khuyến nông, UBND thành phố có các quyết định phê duyệt Chương trình khuyến nông thành phố Hải Phòng giai đoạn 2020-2024; ban hành định mức kinh tế, kỹ thuật để thực hiện các chính sách về khoa học kỹ thuật, khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư, thông tin thị trường, tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp trên địa bàn thành phố…

Cơ chế, chính sách rõ mục tiêu, nhưng thực tế nguồn ngân sách bố trí cho việc thực hiện chưa đáp ứng được yêu cầu, điều kiện thụ hưởng còn phức tạp, dẫn đến chưa phát huy hiệu quả; một số chính sách chưa được triển khai. Đơn cử như đối với Nghị quyết 13 của HĐND thành phố, trong 3 năm (2018 – 2020), mỗi năm mới chỉ có 10-12 mô hình được hỗ trợ theo cơ chế đề ra. Để đủ điều kiện để được nhận hỗ trợ, các tổ chức, cá nhân thụ hưởng chính sách phải khá vất vả để lo đủ thủ tục. Một số cá nhân, tập thể qua khảo sát còn thiếu điều kiện theo quy định của nghị quyết cũng không nhận được hỗ trợ.

Hay như việc thực hiện Nghị quyết 19, năm 2020, thành phố triển khai xây dựng thử nghiệm 7 mô hình trồng cây chanh leo, quy mô 720 m2 /mô hình trên địa bàn các huyện: An Dương, An Lão, Kiến Thụy, Thủy Nguyên, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo; xây dựng các vùng nguyên liệu: 20 ha cây chanh leo, 30 ha cây ổi, 50 ha cây thanh long; cải tạo 150 ha cây ăn quả (vải, nhãn, mít). Tuy nhiên, theo Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng Lê Việt Cường, doanh nghiệp chế biến chưa chủ động kết nối với các HTX, người sản xuất để thực hiện liên kết sản xuất, xây dựng vùng trồng. Trong đó, Dự án Nhà máy chế biến lớn nhất Bắc bộ tại Hải Phòng do Công ty CP Lavifood đầu tư tiến độ thực hiện quá chậm so với kế hoạch. Các hộ dân băn khoăn về liên kết tiêu thụ nông sản, e ngại không bảo đảm lợi ích, chưa triển khai được vùng nguyên liệu trồng phục vụ doanh nghiệp chế biến. Vì vậy, không đủ điều kiện theo quy định để được thụ hưởng chính sách…

Đề xuất tập trung vào 4 nhóm cơ chế, chính sách

Theo các cơ quan chức năng của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT), đến thời điểm này, một số chính sách, cơ chế của thành phố hết hiệu lực, không còn phù hợp với thực tiễn sản xuất, cần rà soát lại để tránh đầu tư dàn trải, khó tập trung nguồn lực hiện đại hóa ngành nông nghiệp. Những chính sách cần thiết cần tập trung thực hiện như hỗ trợ lãi suất vốn vay phát triển sản xuất tập trung; chứng nhận sản xuất an toàn; đào tạo lao động trong khai thác thủy sản... cần điều chỉnh nội dung, điều kiện thực hiện cho phù hợp quy định hiện hành và thực tiễn sản xuất để đạt hiệu quả cao hơn…

Trưởng Phòng Kế hoạch – Tài chính (Sở NN-PTNT) Nguyễn Văn Trường cho rằng, một số chính sách do Trung ương ban hành cũng còn nhiều điểm chưa phù hợp để áp dụng vào thực tế Hải Phòng. Đơn cử như Quyết định số 68/2013/QĐTTg về chính sách hỗ trợ giảm tổn thất trong nông nghiệp; các Nghị định 67 và Nghị định số 17/2018/NĐCP về một số chính sách phát triển thủy sản chưa quy định nội dung, mức hỗ trợ cụ thể, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn của thành phố trong giai đoạn tới và còn thiếu đồng bộ. Nghị định số 57/2018/NĐ-CP ngày 17-4-2018 về cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn còn thiếu các chính sách về vay vốn để hỗ trợ xây dựng, nâng cấp kết cấu hạ tầng cho sản xuất; truy xuất nguồn gốc nông sản…

Để góp phần khắc phục bất cập trong chính sách, Sở NN-PTNT vừa hoàn thành dự thảo cơ chế, chính sách mới nhằm tham mưu, đề xuất với UBND thành phố trình HĐND thành phố thông qua vào kỳ họp cuối năm 2021. Giám đốc Sở NNPTNT Hải Phòng Đỗ Gia Khánh cho biết: Các cơ chế, chính sách do Sở đề xuất trên cơ sở phù hợp với chủ trương đẩy mạnh cơ cấu lại ngành nông nghiệp gắn với xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu và tiến trình công nghiệp hoá, đô thị hoá của thành phố; Nghị quyết 45 Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng và Chương trình hành động của Ban Thường vụ Thành ủy về thực hiện Nghị quyết 45...; trong đó khuyến khích các tổ chức, cá nhân ứng dụng công nghệ hiện đại vào sản xuất nông nghiệp, thủy sản hàng hóa tập trung, quy mô lớn nhằm nâng cao thu nhập cho nông dân, giá trị sử dụng đất nông nghiệp; khắc phục tình trạng bỏ ruộng không canh tác, gây lãng phí đất đai.

Theo đó, nội dung, cơ chế chính sách được ngành nông nghiệp đề xuất thành phố bao gồm 4 nhóm: hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp, thủy sản hàng hóa tập trung, quy mô lớn; hỗ trợ chứng nhận áp dụng quy trình thực hành sản xuất nông nghiệp tốt, hữu cơ, chăn nuôi an toàn dịch bệnh và truy xuất nguồn gốc sản phẩm nông nghiệp; tín dụng hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn; mức vốn sử dụng ngân sách thành phố để thực hiện hỗ trợ doanh nghiệp… Khi chính sách trên được HĐND thành phố thông qua, triển khai sẽ đem lại hiệu quả kinh tế thiết thực, khuyến khích phát triển nông nghiệp, thủy sản hàng hóa tập trung, quy mô lớn, giúp nâng cao thu nhập cho người nông dân. /.

------------------------

(Xem từ Báo Hải Phòng hằng ngày số ra ngày 28- 10-2021)

Bài: HƯƠNG AN - Ảnh: Trung Kiên