Chủ động, quyết tâm đổi mới để nâng cao chất lượng xây dựng pháp luật

Đại biểu Tống Văn Băng, Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng phát biểu ý kiến từ điểm cầu thành phố.

Chuẩn bị kỹ lưỡng, từ sớm, từ xa

Theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Quốc hội không ban hành Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh 5 năm mà chỉ quyết định Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh hằng năm. Do đó, Bộ Chính trị lần đầu ban hành Kết luận số 19 về định hướng Chương trình Xây dựng pháp luật nhiệm kỳ Quốc hội khóa 15. Đây là cơ sở quan trọng để Quốc hội cùng các cơ quan chủ động hơn, vào cuộc từ sớm, từ xa, phối hợp chặt chẽ, bảo đảm kế hoạch tiến độ, chất lượng công tác xây dựng pháp luật, tránh tình trạng “đun nước sôi chờ gạo”.

Ngay sau kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa 15, Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ đạo các cơ quan của Quốc hội phối hợp chặt chẽ ngay từ đầu cùng các cơ quan của Chính phủ được giao chủ trì soạn thảo các dự án luật, nghị quyết. Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và các Phó chủ tịch Quốc hội có nhiều phiên làm việc với Thường trực các Ủy ban của Quốc hội về 7 dự án luật trình kỳ họp thứ 2. Đồng thời, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng xem xét, cho ý kiến hết sức trách nhiệm, cụ thể đối với từng dự án nên rất thuận lợi để Chính phủ tiếp thu, hoàn thiện trình Quốc hội. Vì vậy, các dự án luật, nghị quyết trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 2 đều được chuẩn bị kỹ lưỡng, bảo đảm tiến độ. Qua các phiên thảo luận ở tổ, cũng như thảo luận trực tuyến, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đều đánh giá cao chất lượng chuẩn bị các dự án luật, kể cả hồ sơ do Chính phủ trình và báo cáo thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội. Những nhận định, đánh giá này cho thấy sự chuyển động mạnh mẽ trong hoạt động lập pháp của Quốc hội.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng bày tỏ, Ủy ban Pháp luật chịu trách nhiệm về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ, là lĩnh vực khó, chuyên sâu. Ủy ban Pháp luật tổ chức nhiều cuộc tọa đàm, hội thảo trực tuyến với các chuyên gia, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, đại diện các công ty luật, các giảng viên chuyên sâu về luật liên quan sở hữu trí tuệ, doanh nghiệp… Nhờ đó, Ủy ban Pháp luật có dữ liệu thông tin hết sức phong phú phục vụ quá trình thẩm tra, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội về những vấn đề cụ thể của dự luật này. Hay qua nhiều vòng thảo luận, giải trình, tiếp thu, Ban soạn thảo trình dự án Luật Điện ảnh (sửa đổi) lên Quốc hội có chất lượng nâng cao lên rõ rệt, thay đổi cách tiếp cận, từ việc coi điện ảnh là ngành nghệ thuật thuần túy, đã bổ sung những nội dung coi điện ảnh là một ngành kinh tế. Tương tự, với dự án Luật Thi đua, khen thưởng (sửa đổi) có phạm vi, đối tượng điều chỉnh rộng, bao trùm nhiều lĩnh vực được Ban soạn thảo lấy ý kiến rộng rãi của các ngành, các cấp, người dân.

Cũng với tinh thần trách nhiệm, chuẩn bị kỹ lưỡng, Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng tổ chức giám sát việc thực hiện Luật Sở hữu trí tuệ, Luật Thi đua, khen thưởng trên địa bàn thành phố, với sự tham gia của đại diện lãnh đạo các sở, ngành liên quan. Đoàn đại biểu Quốc hội cũng tổ chức hội nghị lấy ý kiến của các doanh nghiệp kinh doanh bảo hiểm trên địa bàn thành phố, cũng như các cơ quan chức năng liên quan về nội dung dự án Luật Kinh doanh bảo hiểm (sửa đổi). Từ đó, Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố có được nhiều thông tin về kết quả đạt được, hạn chế, vướng mắc, bất cập của luật, là cơ sở để Đoàn chuyển tải, đóng góp những ý kiến sát thực tế, chất lượng tốt khi thảo luận ở tổ, thảo luận trực tuyến của Quốc hội về các dự án luật.

Siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong xây dựng pháp luật

Sau khi kết thúc đợt 1, kỳ họp thứ 2, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức hội nghị toàn quốc triển khai thực hiện Kết luận số 19 của Bộ Chính trị và Đề án định hướng Chương trình xây dựng pháp luật nhiệm kỳ Quốc hội khóa 15. Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nêu rõ, việc triển khai thực hiện Kết luận của Bộ Chính trị và Đề án là nhiệm vụ chính trị trọng tâm không chỉ của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội và ĐBQH trong nhiệm kỳ này, mà còn là trách nhiệm, nhiệm vụ quan trọng cần ưu tiên hàng đầu của tất cả các cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương. Bởi, xây dựng, hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển có vai trò, ý nghĩa hết sức quan trọng, là một trong ba đột phá chiến lược để phát triển đất nước bền vững được xác định tại Nghị quyết Đại hội 13 của Đảng.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh: Với 8 nhóm định hướng lớn, 70 định hướng cụ thể, Đề án của Đảng đoàn Quốc hội đề ra 137 nhiệm vụ lập pháp cụ thể cần thực hiện trong nhiệm kỳ nhằm hoàn thiện đồng bộ, có chất lượng hệ thống pháp luật, tạo lập môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi, lành mạnh, công bằng cho mọi thành phần kinh tế, thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Đề án quán triệt và thực hiện nghiêm túc ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, đó là: “Ưu tiên xây dựng mới, sửa đổi, bổ sung các đạo luật ở các lĩnh vực trọng điểm có ý nghĩa then chốt, có tính khả thi cao, tạo sự bứt phá về phát triển kinh tế - xã hội".

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng cho rằng, cần cải tiến căn bản cách thức lấy ý kiến người dân, doanh nghiệp vào các dự án luật. Việc tổ chức lấy ý kiến không chỉ là đăng tải công khai dự thảo, mà cần có cách thức triển khai phù hợp, phải có gợi ý vấn đề cụ thể để lấy ý kiến các đối tượng chịu tác động. Do đó, Đảng đoàn Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề xuất đối với những dự án được xem xét theo quy trình tại 2 kỳ họp thì sau khi được Quốc hội cho ý kiến thảo luận lần thứ nhất và được tiếp thu, chỉnh lý, dự án luật sẽ được gửi đến Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (đại diện người dân và doanh nghiệp) để lấy ý kiến về những thay đổi trước khi trình Quốc hội thảo luận lần thứ 2 và xem xét, quyết định. Đây không phải quy trình bắt buộc theo luật định, nhưng cần thiết thực hiện để lắng nghe tối đa ý kiến của người dân và doanh nghiệp, nhằm bảo đảm cuộc sống đi vào luật, nghị quyết.

Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa 15 thảo luận 5 dự án luật, thông qua 2 dự án luật, thể hiện rõ tinh thần chủ động, đổi mới mạnh mẽ trong xây dựng pháp luật, hoàn thiện thể chế. Tinh thần đó mang lại sự tin tưởng của nhân dân Quốc hội sẽ đồng hành, tạo ra những đột phá mới góp phần đưa đất nước nhanh chóng vượt qua đại dịch, lấy lại đà tăng trưởng, hướng đến mục tiêu xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc./.

bài: ĐỖ OANH - ảnh: đỗ hiền