Khẩn trương cụ thể hóa thực hiện các chính sách đặc thù
(HPĐT)- Ngày 13-11, Quốc hội khóa 15 thông qua nghị quyết về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Hải Phòng. Đây là tin rất vui, mở ra nhiều cơ hội rộng mở; là động lực, là bệ đỡ, đòn xeo để Hải Phòng tiếp tục bứt phá mạnh mẽ hơn nữa trong giai đoạn tới.
Tàu trọng tải lớn xếp dỡ hàng tại Cảng Tân Vũ.
Thực chất, đây chính là sự thể chế hóa Nghị quyết 45-NQ/TW ngày 24-1-2019 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Nhưng khác biệt, đặc thù là bởi các cơ chế, chính sách này thuộc thẩm quyền quyết định của Quốc hội, có các nội dung khác với các quy định của pháp luật hiện hành hoặc chưa được quy định cụ thể. Trên địa bàn cả nước, đến nay mới có Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và bây giờ là Hải Phòng, Thừa Thiên -Huế, Nghệ An, Thanh Hóa được ban hành cơ chế chính sách đặc thù. Đây cũng chính là sự quan tâm đặc biệt của Quốc hội, Chính phủ, các Bộ, ngành Trung ương đối với Hải Phòng, nhằm thúc đẩy thực hiện thắng lợi Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị, với quan điểm được thể hiện rõ nét và nhất quán là ban hành cơ chế để phát triển Hải Phòng, không chỉ vì Hải Phòng mà vì sự phát triển của cả vùng, cả nước. Đáng chú ý, chỉ sau chưa đầy 3 năm kể từ khi Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị được ban hành, Hải Phòng đã có được các cơ chế, chính sách đặc thù, đột phá là một bước nhảy vọt đáng kể về thời gian, tư duy và hành động.
Có thể nói, hầu hết những mong muốn, đề xuất, kiến nghị của Hải Phòng đều được Quốc hội tán thành. Đây cũng là những vấn đề cốt lõi trong quá trình phát triển của thành phố đang có nhiều vướng mắc, khó khăn và khi được tháo gỡ nhờ nghị quyết của Quốc hội sẽ thực sự được “cởi trói”, được khơi thông để mạnh mẽ tiến về phía trước. Đó là những cơ chế đặc thù về quản lý tài chính - ngân sách nhà nước, đất đai, quy hoạch và thu nhập của cán bộ công chức, viên chức theo hướng tăng cường phân cấp, phân quyền, tăng tính chủ động để thực hiện nhiệm vụ của thành phố. Điểm đặc biệt là nhờ có cơ chế chính sách đặc thù, Hải Phòng có thể rộng đường hơn trong huy động các nguồn lực cho đầu tư phát triển khi mức dư nợ vay được nâng lên tới 60%; thành phố được thưởng vượt thu ngân sách Trung ương với mức không quá 70%; được chủ động hơn trong thực hiện chính sách phí và lệ phí. Về quản lý đất đai, HĐND thành phố được quyết định chuyển mục đích sử dụng đất trồng lúa 2 vụ trở lên với quy mô dưới 500 ha phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cấp có thẩm quyền quyết định. Về quy hoạch, UBND thành phố được phân cấp phê duyệt điều chỉnh cục bộ quy hoạch chung xây dựng khu chức năng, điều chỉnh cục bộ quy hoạch chung đô thị. Tất cả những vấn đề này trước đây phải xin ý kiến Trung ương, mất nhiều thời gian và thủ tục. Giờ đây, có cơ chế cởi mở, thông thoáng hơn, Hải Phòng có thể chủ động hơn trong kêu gọi và thực hiện các dự án đầu tư, không để “lỡ nhịp” vì phải chờ đợi và làm mất cơ hội. Đặc biệt, cán bộ công chức, viên chức thành phố vui mừng vì không lâu nữa, thu nhập tăng thêm không quá 0,8 lần. Thành phố cũng được quyền quyết định mức thu nhập cho các chuyên gia, nhà khoa học, tài năng đặc biệt để thu hút nhân tài.
Như vậy, Hải Phòng đã có được những cơ chế, chính sách cần thiết, quan trọng nhất để thực hiện Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị và khát vọng phát triển. Hơn thế nữa, Quốc hội quy định rất rõ, trường hợp có quy định khác nhau về cùng một vấn đề giữa nghị quyết này với luật, nghị quyết khác của Quốc hội thì áp dụng theo quy định của nghị quyết này. Trường hợp văn bản quy phạm pháp luật ban hành sau ngày nghị quyết này có hiệu lực thi hành có quy định cơ chế, chính sách ưu đãi hoặc thuận lợi hơn nghị quyết này thì việc áp dụng do HĐND thành phố quyết định.
Nghị quyết có hiệu lực thi hành ngay từ ngày 1-1- 2022, tức là chỉ còn hơn 1 tháng nữa. Vấn đề đặt ra để nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù nhanh chóng đi vào cuộc sống và mang lại hiệu quả, cần sự triển khai khẩn trương và quyết tâm, quyết liệt của cả thành phố bằng chương trình, kế hoạch và những quy định hết sức cụ thể. Cơ chế, chính sách chỉ có thể phát huy tác dụng bằng hành động thực tế. Chẳng hạn, nếu không vượt thu ngân sách, Hải Phòng không được thưởng vượt thu. Nếu số thu ngân sách hàng năm không tăng, nguồn cải cách tiền lương không còn dư thì cán bộ công chức, viên chức thành phố cũng khó được hưởng phần thu nhập tăng thêm theo nghị quyết của Quốc hội. Vì vậy, việc cần làm ngay bây giờ là phải hành động mạnh mẽ, quyết liệt thì cơ chế, chính sách đặc thù mới thực sự có ý nghĩa.
Tin rất vui khi theo lãnh đạo Cục Hải quan Hải Phòng, năm 2021, thu thuế xuất nhập khẩu trên địa bàn thành phố Hải Phòng có thể vượt thu hơn 4000 tỷ đồng. Và như vậy thì ngay trong năm đầu, Hải Phòng sẽ được hưởng chính sách thưởng vượt thu thuế xuất nhập khẩu như nghị quyết của Quốc hội mới ban hành. Đây là sự khởi đầu tốt đẹp và từ đây, người dân Hải Phòng càng thêm tin tưởng, kỳ vọng thành phố sẽ thực sự bứt phá vươn lên mạnh mẽ, xứng đáng là động lực phát triển của cả vùng, cả nước./.