Vở kịch “Làm vua” Sâu sắc thông điệp vượt thời đại
(HPĐT)- “Làm vua” là một trong hai vở diễn Sân khấu Lệ Ngọc (Hà Nội) tham gia Liên hoan Kịch nói toàn quốc 2021 tại Hải Phòng, được người xem đánh giá cao về sự dàn dựng công phu và chất lượng nghệ thuật. Với sự đầu tư này, “Làm vua” không chỉ đưa người xem trở về giai đoạn đầu của nước Đại Cồ Việt do vua Đinh Tiên Hoàng dựng nên mà còn làm bật lên giá trị tư tưởng vượt thời đại, có ý nghĩa sâu sắc đối với thế hệ hôm nay: “Đặt ngai vàng vào giữa lòng dân”.

Cảnh trong vở kịch “Làm vua” .
Đối với bất kỳ đơn vị nghệ thuật nào cũng vậy, dựng kịch về đề tài lịch sử luôn là thách thức, vì đây là đề tài khô khan và đòi hỏi chuyện xưa phải chạm đến chuyện hôm nay, song, vở kịch “Làm vua” vượt qua điều đó. NSND Lệ Ngọc, lãnh đạo Sân khấu Lệ Ngọc cho biết: “Làm vua” là vở diễn được đơn vị đầu tư lớn nhất từ trước tới nay, với mong muốn có vở kịch sử thi và chính luận thật sự quy mô để tham dự liên hoan này và phục vụ nhu cầu thưởng thức nghệ thuật ngày càng cao của công chúng cả nước, trong đó có công chúng đất Cảng.
“Làm vua” lấy bối cảnh cung đình thời Đinh, tái hiện rõ nét những câu chuyện xoay quanh vua Đinh Tiên Hoàng trong mối quan hệ hoàng tộc, triều chính và chốn hậu cung. Vở kịch độc đáo về mặt hình thức thể hiện, hiện đại nhưng đậm chất sử thi trong việc xây dựng hành động, tổ chức xung đột, định hình tính cách và ngôn ngữ đối thoại của các nhân vật. Trọng tâm sân khấu là ngai vàng được thiết kế quay kết hợp 10 khối tượng đá mang đậm dấu ấn của triều đại nhà Đinh. Các khối tượng đá được thiết kế đơn giản nhưng đầy ẩn dụ khi được kết hợp hệ thống ánh sáng mờ ảo và được di chuyển liên tục vào cuối màn diễn. Chính vì vậy, 10 tượng đá tưởng vô hồn lại như những nhân vật tham gia vào vở diễn. Cùng với đó là cách sử dụng âm nhạc thay đổi và phù hợp theo từng phân cảnh, sắc thái biểu đạt của nhân vật, tạo nên những mảng đối lập như mở ra từng lớp, từng lớp câu chuyện lịch sử năm nào.

Cảnh trong vở kịch “Làm vua” .
Với phong cách dàn dựng hoàn toàn mới, vở kịch “Làm vua” dẫn dắt người xem trở về câu chuyện lịch sử của triều đại nhà Đinh với mối tình tay ba giữa Đinh Tiên Hoàng, Hoàng hậu Dương Vân Nga và Thập đạo Tướng quân Lê Hoàn. Ba nhân vật chính đó dũng cảm hy sinh và vượt lên trên tình riêng của mình, để trọn vẹn tấm lòng và trách nhiệm trước những vận mệnh lớn lao của giang sơn xã tắc, muôn dân trăm họ và nhà nước Đại Cồ Việt. Trong đó, bật lên chân dung vị vua cơ trí, có tầm nhìn thấu suốt trong tề gia, trị quốc. Nghệ sĩ Văn Hải đóng vai chính- vua Đinh Tiên Hoàng- cho biết: Ông nhiều đêm không ngủ vì suy nghĩ, tìm tòi cách diễn sao cho làm bật lên hình tượng và tư tưởng vĩ đại của vua Đinh Tiên Hoàng, vị vua có công lao to lớn với lịch sử dân tộc, nhưng cũng rất đỗi đời thường. Nhất là tại sân khấu lớn của Liên hoan Kịch nói toàn quốc 2021 và trước sự yêu mến của công chúng đất Cảng, nghệ sĩ Văn Hải “cháy” hết mình để hoàn toàn nhập tâm nhân vật. Sự nhập tâm ấy khiến người xem không thể quên được cảnh vua Đinh Tiên Hoàng độc thoại về những trăn trở, canh cánh trách nhiệm với giang sơn, xã tắc.
Vào vai hoàng hậu Dương Vân Nga, NSND Lệ Ngọc cho biết, điều khó nhất khi vào vai là đòi hỏi nghệ sĩ phải thể hiện được tâm hồn và cảm xúc của hai người trong một thân xác. Một bên, hoàng hậu là người đàn bà đầy nghị lực, đau đớn, hy sinh mối tình đầu ngây thơ, trong trắng của nàng thôn nữ năm xưa khi gặp dũng tướng Lê Hoàn. Một bên, hoàng hậu suy nghĩ và hành động giữa triều đình với sự đoan chính, ngay thẳng, chân tình của một chính cung hoàng hậu. Hai tâm hồn và cảm xúc này luôn giằng co, tranh đấu với nhau. Thể hiện xung đột nội tâm đặt nhân vật trong ranh giới ấy là một thách thức rất lớn, nhưng là điều thú vị để NSND Lệ Ngọc diễn tròn vai. Cùng với đó là các xung đột của các vai diễn phụ của quan thái giám, Dương Thị Lụa và người hầu gái... Cuối cùng, các lớp diễn cùng đẩy thành cao trào cảm xúc, bật lên giá trị tư tưởng mà vở diễn muốn gửi gắm đến người xem. Đó là cốt cách, tầm nhìn và hành động sáng suốt của vua Đinh Tiên Hoàng luôn nhất quán quan điểm “làm vua phải biết đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên lợi ích cá nhân”. Vở diễn chạm đến trái tim người xem cũng bởi thông điệp đó dù cách đây hơn 10 thế kỷ./.