Mạnh tay xử lý đối tượng đòi nợ trái pháp luật

Quảng cáo cho vay được dán tràn lan trên các bờ tường, gốc cây, là một trong những nguyên nhân dẫn tới tình trạng đòi nợ trái pháp luật.

Món nợ từ… trên trời

Chị Phạm Hoa T., ở phường Cầu Đất (quận Ngô Quyền) là giáo viên trung tâm ngoại ngữ trên địa bàn quận cho biết: Mới đây, chị liên tục nhận được các cuộc gọi điện thoại, tin nhắn từ số điện thoại khác nhau yêu cầu có trách nhiệm với khoản vay của anh Đoàn Thành H. là bố của một học sinh từng theo học tại trung tâm ngoại ngữ- nơi chị làm việc từ năm 2019. Tuy nhiên, đến tháng 5-2020, học viên đó không còn học ở trung tâm và chị cũng không liên lạc, không biết gì về gia đình anh H., nhất là khoản nợ của anh này. Không chỉ dọa dẫm, lăng mạ, các đối tượng lạ mặt còn đưa ảnh của chị đăng lên trang Facebook của người thân, bạn bè, đồng nghiệp để bịa đặt, nói xấu, gây áp lực, ép chị phải trả khoản vay cho anh H., khiến tinh thần, cuộc sống và công việc của chị bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Cùng cảnh ngộ như trên, chị Lưu Ngọc O., ở phường Đông Hải (quận Lê Chân) chia sẻ: Vào ngày 23-9, chị nhận được nhiều bình luận trên trang Facebook cá nhân có hình ảnh của vợ chồng chị kèm theo dòng chữ: “Đây là đồng phạm với người vay nợ rồi không trả - cảnh giác với đối tượng này”. Vợ chồng chị O. không biết về số nợ này và chưa vay tiền của ai. Chị O. cho biết, chồng chị còn nhận được tin nhắn đòi trả cho đối tượng 15 triệu đồng thì sẽ gỡ ảnh và đính chính, tạm dừng phát tán thông tin xấu vài hôm. Nếu không trả tiền theo yêu cầu, các đối tượng sẽ tiếp tục phát tán hình ảnh vợ chồng chị lên Facebook và gửi bạn bè, đồng nghiệp, lãnh đạo cơ quan nhằm bôi nhọ danh dự, công việc của chị. Vụ việc này ảnh hưởng nghiêm trọng đến tinh thần, sức khỏe, công việc, cuộc sống của gia đình chị. Thời gian qua, nhiều người dân không chỉ ở Hải Phòng mà còn trên nhiều địa phương khác trong nước như Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, Cần Thơ… bỗng nhận được những món nợ “từ trên trời rơi xuống” qua tin nhắn điện thoại, mạng xã hội… Những cuộc gọi đó thường là từ các cá nhân tự xưng là người của các công ty tài chính, công ty quản lý các app cho vay. Hầu hết các nạn nhân đều quen biết hoặc là người nhà của người vay nợ, song hoàn toàn không biết về các món nợ này.

Có thể bị truy cứu hình sự

Theo Luật sư Công Minh, Văn phòng Luật sư Công Minh (Đoàn Luật sư Hải Phòng): Việc đòi nợ theo hình thức trên là hành vi vu khống, làm nhục người khác trên mạng xã hội, xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm người khác. Vì vậy, việc làm nhục người khác có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc xử lý hành chính. Cụ thể, nếu bị truy tố, có thể bị xử phạt tù đến 2 năm theo Điều 155 Bộ luật Hình sự; còn nếu vi phạm chưa đến mức độ xử lý về hình sự ,có thể bị xử phạt đến 20 triệu đồng theo quy định tại Nghị địnhsố 15/2020/NĐCP của Chính phủ.

Theo Thanh tra Sở Thông tin-Truyền thông, khi các đối tượng bị xử lý về hành vi bôi nhọ, làm nhục người khác trên mạng xã hội như Facebook, Zalo thường chưa nhận thức đầy đủ về hành vi của mình. Vì vậy, đơn vị phối hợp với lực lượng công an hướng dẫn, tuyên truyền là chính, tiếp đó yêu cầu các đối tượng gỡ bỏ thông tin xấu. Đối với các trường hợp vi phạm nghiêm trọng, làm ảnh hưởng lớn đến tinh thần, danh dự, cuộc sống của người khác, cơ quan chức năng mới có quyết định xử lý, trong đó chủ yếu là xử phạt vi phạm hành chính.

Người dân khi bị các đối tượng đòi nợ gọi điện, nhắn tin uy hiếp hoặc có những hành động xúc phạm trên mạng xã hội để đòi nợ vô cớ, cần trình báo sự việc tới cơ quan công an hoặc thanh tra Sở Thông tinTruyền thông để điều tra, làm rõ, xử lý vi phạm và có các biện pháp ngăn chặn triệt để. Nếu xác định rõ các doanh nghiệp, cá nhân cho vay thực hiện việc đòi nợ trái pháp luật nêu trên, cơ quan có thẩm quyền cần thu hồi vĩnh viễn giấy phép hoạt động. Chủ các doanh nghiệp, cá nhân hành nghề cho vay cần tuân thủ nghiêm quy định pháp luật và có đạo đức kinh doanh. Cụ thể, khi cho vay tiền, cần thiết lập hợp đồng vay nợ rõ ràng, trong đó ghi rõ quyền lợi, trách nhiệm các bên có liên quan, lãi suất cho vay theo quy định. Nếu không thực hiện được đúng hợp đồng, các bên không thống nhất được phương án giải quyết, cần khởi kiện đến cơ quan tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền để giải quyết theo quy định pháp luật. Mặt khác, để tránh việc các đối tượng xấu sử dụng điện thoại, mạng xã hội gây mất an ninh trật tự, an toàn xã hội như việc đòi nợ kể trên, các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông cần quy định chặt chẽ trách nhiệm bên được cung cấp dịch vụ, tuân thủ nghiêm pháp luật về an ninh mạng, ngừng cung cấp dịch vụ khi có thông báo của cơ quan chức năng về vi phạm nêu trên. Về phía người dùng mạng xã hội, cần cẩn trọng, cân nhắc kỹ trước khi đăng các thông tin cá nhân lên mạng, tránh để các đối tượng lợi dụng làm việc xấu./.

Bài và ảnh: Xuân Hạ