Tập truyện ký “Chuyện tình bên dòng sông Châu Giang”: Tri ân những người lính
(HPĐT)- Nằm trong tập truyện “Những người lính trở về sau chiến tranh”, truyện ký “Chuyện tình bên dòng sông Châu Giang” tiếp tục xoay quanh câu chuyện về cuộc sống của những chiến sĩ dũng cảm trong chiến đấu và bản lĩnh trong cuộc sống đời thường.
Với gần 10 truyện ký, tập sách khá dày dặn, giúp người đọc cuốn hết mình, thăng hoa cùng tác giả. Bằng giọng kể chậm rãi, nhà văn Đào Bá Đức mang đến những câu chuyện đầy chân thật, nhân văn và cũng rất sống động khiến người đọc như được hòa mình, hiện hữu trong đó. Chưa kể, nhà văn Đào Bá Đức cũng từng là người lính, thế nên, ông dồn tất cả cảm xúc, tài năng vào từng con chữ để có thể mang lại cho người đọc những câu chuyện chân thật và hấp dẫn đầy “chất” lính.
Được xếp trong những trang đầu, truyện ký “Liệt sĩ Đào Mạnh Ngữ” kể về tinh thần chiến đấu của Đào Mạnh Ngữ, sinh năm 1936, ở xã Cổ Am (huyện Vĩnh Bảo). Dùng lời kể từ đồng đội của liệt sĩ Đào Mạnh Ngữ, nhà văn viết lại một câu chuyện chân thực từ nhiều góc nhìn, thể hiện rõ nét chân dung người chiến sĩ dũng cảm. Cùng với đó, những câu chuyện về cuộc sống thường ngày của Đào Mạnh Ngữ cũng để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng người đọc. Những năm tháng chiến tranh, anh đi học ở Liên Xô, Trung Quốc, sau đó tham gia chiến đấu trên chiến trường, nhưng tình cảm của vợ chồng Đào Mạnh Ngữ vô cùng bền chặt. Từ truyền thống đó, con trai liệt sĩ là bác sĩ Đào Mạnh Khoa nỗ lực học tập và nghiên cứu để cống hiến cho đất nước. Tự hào về người bố chiến đấu và anh dũng hy sinh cho sự nghiệp thống nhất đất nước, anh cùng gia đình không mệt mỏi trong hành trình tìm kiếm và đưa hài cốt cha về quê hương. Có thể nói, truyện ký về liệt sĩ Đào Mạnh Ngữ mang đến nhiều cảm xúc đan xen, để lại dư âm sâu sắc trong lòng người đọc.
Tiếp theo mạch truyện về người lính, truyện ký “Thiếu tá Trần Thanh Thảo” kể lại cho người đọc câu chuyện về cậu thiếu niên 13 tuổi tham gia công tác giao thông, liên lạc của Ủy ban Kháng chiến xã Nam Sơn (nay là phường Nam Sơn, quận Kiến An). Năm 20 tuổi, anh đảm nhiệm chức Chánh văn phòng Ủy ban Hành chính xã Nam Sơn với kỷ niệm đáng nhớ. Đó là vào năm 1960, anh vinh dự được tham gia đoàn đại biểu của xã đón Bác Hồ và đoàn cao cấp Trung ương về thăm tỉnh Kiến An. Hình ảnh và lời nói của Bác Hồ hôm ấy trở thành “ngọn đèn” soi sáng trong suốt quá trình chiến đấu, học tập và công tác sau này của anh. Cùng năm đó, anh nhập ngũ, được biên chế trong Tiểu đoàn pháo cao xạ 37 ly, đóng quân tại Hải Dương. Qua câu chuyện về quá trình công tác và chiến đấu của anh Trần Thanh Thảo, không khí sản xuất và chiến đấu chống chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ từ năm 1964 đến năm 1973 được tác giả thể hiện chân thực và sống động trong truyện ký. Lao động vất vả, tính mạng ngàn cân treo sợi tóc, nhưng mỗi người luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ của mình. Sau này, đất nước được giải phóng, ông Trần Thanh Thảo cùng các con tích cực trong mọi phần việc, cùng xây dựng đất nước, thành phố ngày càng giàu đẹp.
Bên cạnh đó, truyện “Bí thư Đảng ủy Bùi Kim Khoát” kể từng chi tiết về nhân vật này; truyện ký “Phó giáo sư, tiến sĩ Trịnh Khắc Mạnh” 17 tuổi, vừa học xong cấp 3, lên đường nhập ngũ; cố nhà thơ Vũ Anh Vũ (truyện ký cùng tên “Nhà thơ Vũ Anh Vũ”) yêu thơ ca đến phút cuối cùng, cùng những người con của Hải Phòng lên đường vào chiến trường chiến đấu vì miền Nam ruột thịt. Đúng như tâm sự của nhà văn Đào Bá Đức, mỗi người là một câu chuyện. Họ cống hiến và nguyện hy sinh hết mình cho đất nước. Từ thời chiến đến thời bình, họ đều sẵn sàng chiến đấu, dựng xây với tinh thần người chiến sĩ cách mạng. Kế thừa những nét phẩm cách đáng quý đó, những người con của họ tiếp nối truyền thống tốt đẹp, cùng cống hiến sức mình trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Cuốn sách của nhà văn như một sự đồng cảm và tri ân những người đồng đội của mình, cũng là góp phần kể lại cho mai sau về một thế hệ đã sống, chiến đấu và hy sinh như thế vì đất nước.
Đúng như nhà văn Đào Bá Đức tâm niệm và trao gửi, tập truyện ký “Chuyện tình bên dòng sông Châu Giang” không chỉ khắc họa chân thực chân dung những người chiến sĩ Bộ đội Cụ Hồ đầy bản lĩnh, không chỉ kể lại một giai đoạn khó khăn của dân tộc, mà còn như một bộ phim quay chậm nhiều góc độ về cuộc chiến đấu chống đế quốc Mỹ của dân tộc. Người đọc cảm nhận từng chi tiết cuộc sống chiến đấu và học tập của thế hệ cha anh đi trước, những người làm nên cuộc chiến thắng oanh liệt của dân tộc, giành độc lập non sông và thống nhất nước nhà./.