Bảo đảm lý thuyết và thực hành trong hoạt động giáo dục nghề nghiệp: Cách làm linh hoạt, sáng tạo
(HPĐT)- Trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 tiếp tục diễn biến phức tạp, việc đưa học viên, sinh viên đến thực tập nghề nghiệp tại doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh gặp không ít khó khăn. Do đó, nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp kịp thời có những điều chỉnh kế hoạch đào tạo theo hướng chủ động, linh hoạt ứng phó dịch, bảo đảm thời gian thực hành chiếm từ 50% đến 70% tổng thời lượng đào tạo.
Học viên, sinh viên Trường cao đẳng Hàng hải 1 thực hành kỹ năng điều khiển tàu biển an toàn.
Thời gian biểu “linh hoạt”
Để duy trì sản xuất an toàn trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp, nhiều doanh nghiệp trên địa bàn thành phố chủ động tạm dừng thực hiện các chương trình phối hợp, hỗ trợ giáo dục nghề nghiệp, ngừng tiếp nhận người học đến thực hành, thực tập.
Chị Phạm Thị Thu Hà, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Art Aurora (Khu công nghiệp Đồ Sơn) cho biết, công ty liên kết một số cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn thành phố tiếp nhận người học đến thực hành, thực tập, song thời điểm này, lãnh đạo công ty chủ trương hạn chế tiếp nhận học viên do các trường nghề giới thiệu và tạm hoãn tuyển dụng người lao động ngoại tỉnh, chưa tiêm đủ 2 mũi vaccine để ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập vào xưởng sản xuất, bảo đảm sức khỏe và thu nhập của người lao động đang làm việc tại đây. Thực tế này đòi hòi các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn thành phố sớm có những giải pháp tháo gỡ nhằm phù hợp bối cảnh mới. Bà Nguyễn Thị Ngân, Trưởng Phòng Giáo dục nghề nghiệp (Sở Lao động- Thương binh và Xã hội) cho rằng, bảo đảm gắn kết giáo dục nghề nghiệp với doanh nghiệp trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp là nhiệm vụ khá khó khăn. Điều này không chỉ tác động đến chất lượng đào tạo, mà việc duy trì phối hợp với doanh nghiệp trong đào tạo còn tăng thêm cơ hội tìm việc làm sau tốt nghiệp đối với học viên. Trước thực tế đó, nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp kịp thời điều chỉnh thời khóa biểu, xây dựng các phương án đào tạo linh hoạt để hoạt động thực hành nghề nghiệp không bị gián đoạn, bảo đảm kế hoạch học tập, tốt nghiệp của sinh viên.
Phó hiệu trưởng Trường cao đẳng du lịch Mai Thị Huệ cho biết: Không nhất thiết tuân theo nguyên tắc “lý thuyết trước, thực hành sau” như những năm học trước, năm học 2021-2022, nhà trường tận dụng “thời điểm vàng” tháng 10, tháng 11 khi thành phố kiểm soát tốt dịch bệnh để đưa sinh viên thực tập tại các nhà hàng, khách sạn. Còn hiện nay, nhà trường chú trọng củng cố kỹ năng, đúc rút các kinh nghiệm từ thực tiễn để làm ví dụ cụ thể sinh động đối với các tiết dạy lý thuyết. Đồng thời, để giữ liên lạc thường xuyên với các doanh nghiệp đối tác, nhà trường thực hiện liên kết đăng tải thông tin tuyển dụng trực tuyến và tạo điều kiện thuận lợi, linh hoạt nhất để học viên chủ động đăng ký môn học, ưu tiên hoạt động thực tập khi đơn vị tuyển dụng có nhu cầu, mời tham gia. Tương tự, các trường: Cao đẳng Hàng hải 1, Cao đẳng Công nghệ, Kinh tế và Thủy sản, Cao đẳng Công nghệ Bách khoa Hà Nội (cơ sở tại Hải Phòng)... xây dựng ngân hàng bài học thực hành, ghi hình các tiết học mô phỏng nhằm đáp ứng yêu cầu “học đi đôi với hành”.
Đầu tư thiết bị, trang bị kỹ năng thực hành
Cùng với việc linh hoạt sắp xếp thời gian đào tào thực hành- lý thuyết, một số cơ sở như: Trường cao đẳng Giao thông- Vận tải Trung ương 2, Trường cao đẳng Bách nghệ Hải Phòng, Trường cao đẳng Y tế Hải Phòng... kịp thời cải tạo cơ sở vật chất, đầu tư trang thiết bị mới để tổ chức các giờ dạy thực hành ngay tại trường, bảo đảm thời gian thực hành đạt tỷ lệ từ 50%-70% tổng thời gian học tập của học viên. Hiệu trưởng Trường trung cấp Kỹ thuật- Nghiệp vụ Hải Phòng Lã Đình Kế cho biết: “Năm 2021, cán bộ, giảng viên nhà trường tiến hành khảo sát các thiết bị tiên tiến, công nghệ hiện đại tại một số doanh nghiệp thuộc lĩnh vực do nhà trường đào tạo. Trên cơ sở đó, nhà trường dành gần 1 tỷ đồng từ Quỹ Phát triển sự nghiệp đầu tư thiết bị xử lý nước thải theo công nghệ mới, mô hình hệ thống kho lạnh, thiết bị điện khí nén... và tăng tiết dạy, chia ca học thực hành tại khu vực xưởng của nhà trường để củng cố kỹ năng thực hành nghề nghiệp với học viên, bảo đảm tốt nghiệp theo đúng thời gian quy định”. Còn Trường cao đẳng Hàng hải 1 lắp đặt đầy đủ thiết bị trong phòng thực hành đánh giá kỹ năng nghề trực tuyến theo tiêu chuẩn châu Âu, phục vụ tiêu chí sát hạch của chuyên gia người nước ngoài. Hiện, nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp tăng cường trang bị kỹ năng sống, kỷ luật lao động giúp học sinh sẵn sàng hòa nhập nhanh chóng với môi trường làm việc tại doanh nghiệp.
Nhờ những nỗ lực chuyển đổi, thích ứng linh hoạt của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, tỷ lệ học viên có việc làm, tự tạo việc làm sau tốt nghiệp của nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp năm 2021 đạt từ 85% đến 95%. Tuy nhiên, theo Giám đốc Sở Lao động- Thương binh và Xã hội Đỗ Văn Bình, thời gian tới, cùng với việc tăng cường đào tạo kỹ năng thực hành nghề nghiệp, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cần nắm bắt nhu cầu của doanh nghiệp, xã hội, mở mã ngành đào tạo mới, xây dựng lộ trình đào tạo đổi mới, tương thích, phát huy khả năng, sở trường của người học, qua đó nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đào tạo nghề của thành phố nói chung, uy tín của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp nói riêng./.