Đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết 28-NQ/TW về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội: Ứng dụng, chuyển đổi số hóa, linh hoạt cách làm

Người dân sử dụng thẻ BHYT trên ứng dụng VssID khi đi khám, chữa bệnh.

Nhiều kết quả nổi bật

Phó giám đốc BHXH thành phố Nguyễn Văn Thạnh cho biết: Nghị quyết 28 mở hướng đi mới, toàn diện, bền vững trong mục tiêu phấn đấu BHXH toàn dân, không chỉ mở rộng diện bao phủ đến lao động khu vực chính thức, mà còn chú trọng đến lao động là nông dân, lao động tự do - “khoảng trống” chưa được quan tâm toàn diện trong những lần thiết kế chính sách trước đây. Bám sát tinh thần, tư tưởng chỉ đạo của Nghị quyết 28, căn cứ chương trình hành động theo Nghị quyết 125 của Chính phủ và hướng dẫn của cấp trên, BHXH Hải Phòng tham mưu thành phố triển khai các nhiệm vụ nhằm cụ thể hoá Nghị quyết 28. Cụ thể, Ban thường vụ Thành ủy ban hành Chương trình hành động số 59-CTr/TU về cải cách chính sách BHXH; kiện toàn Ban chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT từ thành phố xuống các quận, huyện; xây dựng kế hoạch giao chỉ tiêu phát triển người tham gia BHXH đối với các địa phương… Có thể khẳng định, với cách làm nghiêm túc, bài bản, quyết liệt, kết quả thực hiện Nghị quyết 28 của thành phố thể hiện rõ nét, sinh động khi tỷ lệ người tham gia BHXH, BHXH tự nguyện (BHTN) năm sau cao hơn năm trước, đạt và vượt chỉ tiêu theo Chương trình hành động số 59 của Ban Thường vụ Thành ủy đề ra.

Để đạt được kết quả trên, bên cạnh sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Thành ủy, UBND thành phố, BHXH Hải Phòng chủ động phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, đơn vị, địa phương trong thực hiện chính sách, pháp luật về bảo hiểm. Các nội dung phối hợp tập trung vào việc tổ chức các hội nghị tuyên truyền, đối thoại, giải đáp, tháo gỡ khó khăn cho các đơn vị sử dụng lao động, người lao động tham gia bảo hiểm; tổ chức tập huấn nghiệp vụ, thông tin chính sách cho đội ngũ cán bộ làm công tác bảo hiểm, cán bộ công đoàn tại các đơn, vị, doanh nghiệp…

Thực tế cho thấy, bên cạnh những thuận lợi thì việc triển khai Nghị quyết 28 còn những khó khăn nhất định, nhất là từ năm 2020 đến nay, dịch bệnh COVID-19 ảnh hưởng không nhỏ đến việc thực hiện nhiệm vụ của ngành. Tuy nhiên, trong khó khăn, thách thức đó, mục tiêu xây dựng hệ thống BHXH “linh hoạt, đa dạng, đa tầng, hiện đại” dần được hiện thực hóa, việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số hóa được quan tâm hơn. Cụ thể, hoạt động của toàn ngành được đổi mới theo hướng phục vụ, đẩy mạnh giao dịch điện tử, tăng cường sử dụng các dịch vụ công trực tuyến, thanh toán trực tuyến. Bảo đảm quyền lợi tốt nhất cho người tham gia, thụ hưởng chính sách BHXH, BHYT trong bối cảnh dịch bệnh, cơ quan BHXH tiến hành chi trả cùng một kỳ hai tháng lương hưu, chi trả tại nhà; chuyển tuyến khám chữa bệnh BHYT; cấp thuốc BHYT; sử dụng hình ảnh thẻ BHYT trên ứng dụng VssID thay thẻ BHYT giấy trong khám chữa bệnh…

Từ năm 2018 đến hết năm 2021, số người tham gia BHXH bắt buộc tăng từ hơn 386.000 người lên gần 455.000 người trong độ tuổi lao động (đạt tỷ lệ 40,79%); số người tham gia BHXH tự nguyện tăng từ hơn 7.600 người (gồm nông dân, lao động khu vực phi chính thức) lên gần 25.000 người (đạt tỷ lệ 2,21% so với lực lượng trong độ tuổi lao động).

Thực hiện đồng bộ, toàn diện

Việc triển khai thực hiện Nghị quyết 28 đạt được những đột phá bước đầu, tuy nhiên, trong quá trình tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật về BHXH còn có những hạn chế nhất định, bộc lộ bất cập, vướng mắc cần được điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung. Đó là chính sách BHXH hiện nay còn bỏ sót một số nhóm có nhu cầu và có khả năng nhưng chưa được luật hóa để tham gia BHXH như: chủ hộ kinh doanh cá thể, người quản lý doanh nghiệp không hưởng lương, người lao động làm việc theo chế độ linh hoạt...; chính sách BHXH tự nguyện chưa thực sự hấp dẫn người tham gia; số người nhận BHXH một lần tiếp tục gia tăng; tình trạng trốn đóng, nợ đóng, gian lận, trục lợi quỹ BHXH, quỹ BHYT ngày càng diễn biến phức tạp… Hiện, số người tham gia BHXH trong độ tuổi lao động khá thấp, nếu không có sự điều chỉnh, chuyển đổi quyết liệt, dự báo trong thời gian tới, số người già, lao động hết tuổi lao động không được hưởng BHXH rất lớn, tạo áp lực, gánh nặng đối với gia đình, xã hội và hệ thống an sinh xã hội.

Những khó khăn, thách thức nêu trên đặt ra trong bối cảnh ngành BHXH tiếp tục chịu tác động tiêu cực của đại dịch COVID-19, gây không ít khó khăn trong việc mở rộng diện bao phủ BHXH. Vì vậy, để thực hiện lộ trình BHXH toàn dân theo tinh thần Nghị quyết 28, theo Phó giám đốc BHXH Hải Phòng Nguyễn Văn Thạnh, cần tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật về BHXH, nhất là giảm điều kiện về thời gian đóng BHXH tự nguyện để được hưởng lương hưu còn 15 năm, tiến tới xuống còn 10 năm; tăng mức hỗ trợ từ Nhà nước cho người tham gia BHXH tự nguyện; bổ sung chế độ, chính sách ngắn hạn, linh hoạt (như chế độ ốm đau, thai sản...) nhằm tăng tính hấp dẫn cho chính sách BHXH tự nguyện. Công tác tuyên truyền cần đa dạng, linh hoạt, trong đó đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, cắt lát thông tin, tận dụng tối đa hạ tầng công nghệ với nhiều hình thức phù hợp thực tiễn nhằm nâng cao nhận thức, ý thức tham gia BHXH của doanh nghiệp và người dân; nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong việc quản lý phát triển người tham gia BHXH tự nguyện; tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, cải cách thủ tục hành chính. Cần chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng về nghiệp vụ cho công chức, viên chức cơ quan BHXH, đại lý thu; thường xuyên thanh tra, kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ chấn chỉnh, xử lý kịp thời sai phạm, cùng với đó là nâng cao tinh thần, thái độ phục vụ, góp phần xây dựng ngành BHXH hiện đại, chuyên nghiệp, hướng tới sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp./.

Bài và ảnh: HOÀNG XUÂN