Việc cho phép vận động viên ngoại thi đấu ở giải bóng chuyền Việt Nam: Tăng tính hấp dẫn giải đấu

Ngoại binh từng thi đấu tại Giải vô địch bóng chuyền quốc gia.

Bình cũ, rượu cũng cũ

Mùa giải 2012 là mùa giải cuối cùng bóng chuyền Việt Nam sử dụng cầu thủ ngoại trong hệ thống thi đấu quốc gia. Lý do được đưa ra lúc đó là cần thúc đẩy đào tạo trẻ tại các câu lạc bộ nhằm tạo nguồn cầu thủ cho đội tuyển quốc gia. Còn trước đó, khi được phép sử dụng cầu thủ ngoại, nhiều đội bóng tại Việt Nam lao vào cuộc đua tranh chiêu mộ cầu thủ với mức lót tay và mức lương gấp hàng chục lần cầu thủ nội. Khoản chi cho cầu thủ ngoại chiếm nguồn kinh phí đáng kể hằng năm, nhưng nhiều đội vẫn chấp nhận để đạt thành tích cao.

Đáng nói, phần lớn cầu thủ ngoại chỉ gắn bó với các đội bóng theo hợp đồng thời vụ, tức chỉ tập trung ít ngày cùng đội bóng trước khi giải đấu khởi tranh và trở về nước ngay khi giải đấu kết thúc. Vì vậy, việc cầu thủ nội học hỏi từ các cầu thủ ngoại trong quá trình tập luyện cũng không nhiều như kỳ vọng. Việc va đập và thi đấu cùng cầu thủ ngoại ở sân chơi quốc nội cũng giúp cầu thủ nội tích lũy thêm kinh nghiệm thi đấu quốc tế nhưng không bù lại được những thiệt hại thấy rõ trong làng bóng chuyền Việt Nam khi đó. Cũng do việc chỉ tập trung nguồn lực để đầu tư cầu thủ ngoại khiến nhiều đội không quan tâm đến khâu đào tạo trẻ chỉ để lo thành tích ở Giải vô địch quốc gia. Hệ quả, bóng chuyền Việt Nam hầu như không có nhân tố mới để bổ sung cho đội tuyển trẻ và đội tuyển quốc gia. Điều này khiến việc nâng tầm cũng như nâng thành tích các đội tuyển ở sân chơi quốc tế hầu như "giậm chân tại chỗ", thậm chí đi xuống.

10 năm sau, khi không sử dụng cầu thủ ngoại, các đội bóng tập trung hơn vào khâu đào tạo trẻ nhưng đổi lại, Giải vô địch Bóng chuyền quốc gia trở nên nhàm chán khi trong danh sách các đội tham dự cuộc đua đến ngôi vô địch và cuộc đua trụ hạng hầu như không có bất ngờ. Tính cạnh tranh của giải đấu không cao khiến nhiều đội đặt vấn đề cần có cầu thủ ngoại. HLV đội nữ Kinh Bắc Bắc Ninh Phạm Văn Long cho biết, nếu có cầu thủ ngoại, người xem sẽ được theo dõi nhiều trận đấu có tính chuyên môn cao. Đội bóng có cầu thủ ngoại sẽ nâng thêm tính cạnh tranh trong chính các cầu thủ và điều này sẽ giúp các đội cũng như đội tuyển quốc gia. Trong khi đó, HLV Đào Hữu Huyền của đội nữ Hóa chất Đức Giang cũng cho rằng, việc cho phép cầu thủ ngoại thi đấu ở Giải vô địch quốc gia là cấp thiết vì sẽ giúp giải đấu thêm hấp dẫn, cơ hội vô địch chia đều nhiều đội hơn. Thực tế vấn đề đặt ra như trên không mới. Nhưng giải quyết như thế nào lại là vấn đề với Liên đoàn Bóng chuyền Việt Nam – nơi quyết định câu chuyện có hay không có ngoại binh tại Giải vô địch Bóng chuyền quốc gia.

Cách giải quyết hài hòa

Khi nhận được nhiều ý kiến, đề xuất từ các câu lạc bộ về vấn đề cần cho phép cầu thủ ngoại thi đấu tại hệ thống giải quốc nội, Liên đoàn Bóng chuyền Việt Nam xem xét, cân nhắc. Về cơ bản, những người có trách nhiệm ở Liên đoàn tìm được tiếng nói chung trong việc cho phép cầu thủ ngoại thi đấu tại Giải vô địch quốc gia thời gian tới. Tổng Thư ký Liên đoàn Bóng chuyền Việt Nam Lê Trí Trường cho hay, có thể cho phép cầu thủ ngoại thi đấu ngay ở mùa giải 2022. Nếu chưa được thì sẽ xem xét kỹ lưỡng và tìm thời điểm thích hợp sớm nhất.

Việc cho phép cầu thủ ngoại thi đấu trở lại tại hệ thống giải quốc nội của bóng chuyền Việt Nam có thể khiến những đội bóng không dồi dào kinh phí gặp khó khăn hơn để duy trì thành tích. Dù vậy, đây gần như là xu thế phải chấp nhận. Quan trọng là vẫn phải có chế tài để việc này không ảnh hưởng đến sự đầu tư hệ thống đào tạo trẻ của các câu lạc bộ, đồng thời phải tính toán số lượng cầu thủ ngoại ở mỗi đội, rồi số cầu thủ ngoại của mỗi đội được thi đấu trên sân là bao nhiêu. Phương án mỗi đội được thuê 2 ngoại binh, được đưa 1 ngoại binh vào sân thi đấu hoặc chỉ được thuê 1 ngoại binh… cũng đã được đặt ra. Tổng Thư ký Liên đoàn Bóng chuyền Việt Nam Lê Trí Trường từng cho rằng, phải cân nhắc rất kỹ việc này. Bởi nếu có nhiều cầu thủ ngoại quá cũng ảnh hưởng đến cơ hội thi đấu của cầu thủ nội. Lúc ấy, việc cho phép cầu thủ ngoại thi đấu chỉ có thể đáp ứng phần nào nâng tầm, tăng sức hấp dẫn của giải đấu.

Rõ ràng, việc cho phép cầu thủ ngoại thi đấu trở lại tại Giải vô địch quốc gia thực sự đáng quan tâm, nhất là sau thành công của các đội tuyển bóng đá, bóng rổ ở sân chơi quốc tế. Thực sự, rất cần đến vai trò của Liên đoàn bóng chuyền Việt Nam trong việc ra quyết định hài hòa, bảo đảm thực hiện được các mục tiêu, thay vì không kiểm soát được nên đưa quyết định không cho cầu thủ ngoại thi đấu ở sân chơi quốc nội như 10 năm trước. Cuối cùng Liên đoàn bóng chuyền Việt Nam thống nhất sử dụng ngoại binh ở giải vô địch quốc gia và hạng A 2022, chỉ với 1 cầu thủ. Đây được coi là sự cải tổ mạnh mẽ nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn và mang lại "làn gió mới" đối với bóng chuyền Việt Nam./.

MINH NHẬT