Quản lý ngay giá kit xét nghiệm
(HPĐT)- Dịch COVID-19 đang bùng phát tại Hải Phòng. Số người nhiễm tăng nhanh hàng ngày. Rất nhiều gia đình có toàn bộ thành viên đều bị nhiễm. Vì thế, nhu cầu kit xét nghiệm rất cao, nhà nhà, người người đổ xô nhau tìm mua kit xét nghiệm. Số lượng mua ít nhất 5 kit, còn lại hầu hết là hàng chục tới vài chục kít. Điều đáng mừng là kit xét nghiệm không thiếu. Cũng có một số cửa hàng tạm thời hết hoặc khan hiếm hàng trong vài ngày rồi lại có. Nhưng giá thì liên tục leo thang và không quản lý được.
Được biết, tại Hải Phòng, từ chỗ khoảng 55.000 đồng, giá đã lên tới 70.000, 85.000- 95.000 rồi 120.000 đồng/kit tùy theo loại. Có thực tế là người mua cần nên dù người bán phát giá nào, người dân cũng phải cắn răng mà mua. Hơn nữa, đi mua thuốc hay kit xét nghiệm bây giờ lắm khi phải xếp hàng, ít thì nửa tiếng, nhiều là hàng giờ, nên tới lượt mà chê đắt không mua là lại tốn công, tốn thời gian. Có thể thấy, người dân đang phải chịu rất nhiều áp lực, lo lắng về dịch bệnh, nhất là tại các gia đình có người già, trẻ em bị nhiễm COVID-19. Chi phí cho xác định có mắc bệnh hay không (cả PCR và test nhanh) đều rất cao. Tính sơ sơ một nhà có 4 người nhiễm cũng mất tới hơn 4 triệu đồng xét nghiệm PCR (2 lần), chưa kể test nhanh cùng tiền thuốc men, bồi dưỡng và hàng loạt chi phí khác. Các gia đình có người nhiễm đều phải nghỉ việc, ít nhất 7-10 ngày, nguồn thu nhập không có. Thế mà lại có tình trạng “đục nước béo cò”, lợi dụng nhu cầu tăng cao, tâm lý lo sợ trước dịch bệnh của nhân dân để tăng giá kiếm lời bất chính. Dư luận đến giờ vẫn chưa nguôi ngoai về vụ việc làm giá kit xét nghiệm của Việt Á, giờ tới chuyện loạn giá này, càng cho thấy những yếu kém trong quản lý giá thiết bị, vật tư y tế.
Vấn đề đặt ra là người dân hầu như rất mù mờ về các loại kit test nhanh. Theo các chuyên gia, kit test nhanh có 2 loại là xét nghiệm kháng nguyên và kháng thể. Tuy nhiên, đối với các loại kit test nhanh được bày bán trên thị trường, người dân khó phân biệt được là sử dụng công nghệ nào. Mặt khác, các loại kit test có độ nhạy và độ đặc hiệu khác nhau, đương nhiên kéo theo độ chính xác và giá cả cũng khác nhau. Kit test khi đưa vào sử dụng phải được các cơ quan y tế uy tín cấp phép. Ở Việt Nam, chỉ nên dùng các loại đã được Bộ Y tế cấp phép mới có thể bảo đảm chất lượng. Nhưng người dân rất khó biết được kit test nào có độ nhạy, độ đặc hiệu bao nhiêu và loại nào đã được các cơ quan y tế uy tín kiểm định và cho phép lưu hành. Tại Hải Phòng, người dân cũng hầu như chưa thấy có thông báo cụ thể nào về kết quả kiểm tra việc bán vật tư, thiết bị y tế nói chung và kit test nhanh nói riêng; cửa hàng nào vi phạm về giá; cửa hàng nào bán kit chưa được cấp phép… Đã loạn giá, lại mù mờ về loại, về chất lượng…, quả thật người dân đang phải chịu quá nhiều thiệt thời giữa lúc dịch bệnh hoành hành.
Mới đây, Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan) chủ trì, phối hợp với Cục Hải quan Hà Nội kiểm tra lô hàng vi phạm, thu giữ hơn 85.000 kit test nhanh COVID-19 các loại. Lô hàng được vận chuyển từ Hàn Quốc về Việt Nam qua sân bay quốc tế Nội Bài. Điều đó cho thấy, do nhu cầu và giá trong nước tăng cao nên loại hàng hóa này đang được nhập khẩu bằng mọi hình thức với thủ đoạn rất tinh vi.
Để “chữa cháy”, mới đây, Bộ Y tế đề nghị Bộ Tài chính chỉ đạo Tổng cục Hải quan tăng cường phối hợp, liên thông cung cấp thông tin về giá nhập khẩu trang thiết bị y tế, trong đó có giá nhập khẩu xét nghiệm nhanh và xét nghiệm kháng nguyên chẩn đoán SARS-CoV-2. Đồng thời, chủ trì phối hợp với Bộ Y tế sớm nghiên cứu, xem xét trình Chính phủ đưa mặt hàng trang thiết bị, vật tư y tế (bao gồm kit test xét nghiệm) vào diện bình ổn giá trong thời kỳ phòng, chống dịch COVID-19; ban hành quy định về mức giá trần xét nghiệm COVID-19 đối với cơ sở y tế tư nhân. Biện pháp đề ra là đúng, nhưng cần làm nhanh hơn, thật khẩn trương, không thể để người dân mãi phải chịu chi phí vô lý về kit xét nghiệm giữa lúc có quá nhiều khó khăn do dịch bệnh kéo dài 2 năm liên tiếp gây ra./.